بیست ‌سال حکومت‌داری؛ دستاوردها در عرصه صنایع داخلی چیست؟

جواد دبیر، رییس اطلاعات و ارتباط عامه وزارت صنعت و تجارت

بدون شک، نوع حکومت‌داری و حاکمیت برای انسان‌ها مهم و از دغدغه‌های اصلی‌شان بوده است. ملت‌ها بارها و به تکرار از نوع نظام متأثر شده‌اند؛ اما مردم افغانستان از این بابت بیش‌تر آسیب دیده‌اند. لذا بی‌جا نخواهد بود اگر بگوییم ورشکسته‌گی این کشور محصول نبود حاکمیت کارا و پاسخگو بوده است. چه بسا که به صورت تاریخی تقابل شهروندان، مهاجرت‌ها و ده‌ها مورد ناگوار دیگر، نیز در سایه یک هرج‌ومرج مزمن در کشور اتفاق افتاده است. حالا، بعد از ۴ دهه، وقتی به دهه‌های ۸۰ و ۹۰ میلادی نگاه می‌کنیم، به خوبی به درد زخم‌ها و آسیب‌های خود پی می‌بریم و آنچه را که در عرصه‌های مختلف با تقبل مشکلات بسیار به دست آورده بودیم، به آسانی از دست دادیم. شواهد و نمونه‌های آن هنوز در فضای حقیقی و مجازی به صورت فراوان قابل دید است که در این‌جا نیاز به تذکر آن نیست.

خوشبختانه افغانستان پس از تجربه‌های تلخ و ناکام، در بیست‌سال گذشته شاهد شکل‌گیری نظام مبتنی بر آرای شهروندان بوده است که برای تمام مردم کشور، بدون استثنا جایگاه برابر و منافع متنوع خلق کرد. از آن جمله، افغانستان سرزمین فرصت‌ها برای سرمایه‌گذاران شد. برای این‌که بدانیم که ماهیت این منافع و فرصت‌ها به صورت عملی چه بوده است، خوب است که دستاوردهای بیست‌ سال حکومت‌داری نوین در افغانستان را با طرح چند سوال ساده محک بزنیم و ببینیم که واقعاً در سایه این نوع حکومت‌داری وضعیت تولیدات چگونه است و ما به کجا رسیدیم.

با توجه به گرد و غبار جنگ و انتقادات کاربران شبکه‌های اجتماعی، وضعیت این طور وانمود می‌شود که گویا هیچ تحول و تغییری در دو دهه گذشته نداشتیم. کارکردها، دستاوردها، فعالیت‌ها و… همه و همه در نقطه صفر است. آیا واقعاً در نقطه صفر قرار داریم؟ حاصل بیست‌ سال حکومت‌داری چه بود؟ به خصوص نظام به صورت عملی در عرصه رشد صنایع و تولیدات داخلی چه چیزی برای گفتن دارد؟

در سایه نابسامانی‌هایی که در عرصه‌های مختلف از دهه‌ها به این‌سو بر کشور سنگینی می‌کند و با توجه به تاریخ و تحولات سیاسی – امنیتی، خوشبختانه وضعیت عمومی در عرصه‌های مختلف به جایگاه غیرقابل برگشت رسیده است. افغانستان در بخش‌های مختلف از جمله در عرصه صنعت پیش‌رفت‌های غیرقابل وصف داشته است. در حال حاضر، بیش‌تر از ۵۰۰۰ شرکت در سراسر کشور مشغول فعالیت و تولید هستند و خبر خوش‌تر این است که صنعت‌کاران و تولید‌کننده‌گان ما به این توانایی رسیده‌اند که تمام نیازمندی هم‌وطنان‌شان را حداقل در ۵۰ قلم از صنایع داخلی مرفوع سازند و در ۱۲ قلم می‌توانند بیش‌تر از ۵۰ درصد کالاهای مورد نیاز شهروندان را تامین کنند. گذشته از آن، در سال‌های اخیر بخشی از تولیدات صنعتی افغانستان به کشورهای اروپایی، آفریقایی، آسیای میانه و سایر کشورهای منطقه و جهان صادر می‌شود.

این یعنی افغانستان پس از بیست‌ سال قادر شده است که از صفر و ورشکسته‌گی کامل صاحب کارخانه‌ها و صنایع داخلی شود. هم‌چنان میزان خوکفایی بیش‌تر و زمینه کار برای بیش‌تر از ۳۲۰۰۰۰ نفر از هم‌وطنان ما فراهم شود.

مهم‌ترین دستاورد افغانستان در بیست‌ سال گذشته، بلندرفتن دانش جوانان ما در عرصه تکنولوژی و صنعت است. خوشبختانه امروز تمام دستگاه‌ها و تکنولوژیی که در کارخانه‌ها تعبیه شده است، توسط انجنیران افغان مدیریت می‌شود. تجدید دستگاه‌های عصری بخشی از دستاوردها است که کمک می‌کند تا صنعت‌کاران بتوانند محصولات باکیفیت تولید و در بازار رقابت کنند. چنان‌چه آقای شیرباز کمین‌زاده، رییس عمومی اتاق صنایع و معادن در کنفرانس مطبوعاتی هفته صنعت (۲۸ ثور ۱۴۰۰) می‌گوید: «حتا تکنولوژی ما نسبت به بسیاری از کشورهای منطقه آپدیت‌تر/بروزتر است».

او افزود: «با وجودی که بعضی کشورهای منطقه حتا هنوز از تکنولوژی قرن گذشته استفاده می‌کنند، صنایع ما با تکنولوژی جدید و عصری مجهز است».

البته این دستاورد به صورت مطلق به حکومت نسبت داده نمی‌شود، ما این پیش‌رفت‌ها را مدیون تلاش جمعی در یک فضا و بستر نسبتاً مناسب که کماکان از سوی حکومت فراهم شده است، هستیم. براساس گفته‌های نثاراحمد غوریانی، وزیر صنعت و تجارت خبرهای خوشی در عرصه رشد و شکوفایی صنایع داخلی در راه است، اگر هم‌وطنان ما به خاطر حمایت از صنعت‌کاران و تولیدکننده‌گان داخلی به محصولات وطنی اولویت دهند، بدون شک می‌توانیم بر ناممکن‌ها فایق آیم.

با وجود مشکلات و توقعات فراوان، دستاوردهای جمعی ما در عرصه صنایع و تولیدات داخلی غیرقابل انکار است. افغانستان امروز بیش‌تر از هروقت دیگری صنعتی‌تر شده است. تجربه ثابت کرد که این همه، محصول تفاهم و همکاری جمعی است؛ لذا انتظار شهروندان و صنعت‌کاران این است که صلح و آرامش در کشور تحکیم شود، تا همه افغان‌ها بتوانند با رشد و رونق تولیدات داخلی‌شان با افتخار زنده‌گی کنند.

دکمه بازگشت به بالا