هجوم هزاران نفر در اطراف میدان هوایی؛ خروج بدون ویزه ممکن نیست

حسین حیدری

عبدالرزاق یوسفی، روز دوشنبه به شایعات رفتن به خارج از کشور بدون ویزه و تکت اعتماد کرد و خودش را به دروازه ورودی میدان هوایی رساند. یوسفی می‌گوید: «به سرک میدان هوایی رسیدیم، موجی از مردان، زنان و کودکان با سراسیمه‌گی تمام به سوی دروازه میدان هوایی هجوم آورده بودند. ما نیز خود را به دروازه میدان رساندیم. کسانی که در بیرون بودند، به دروازه ورودی میدان هجوم می‌آوردند، اما با فیر‌های هوایی و مستقیم نیروهای امریکایی مواجه می‌شدند و فرار می‌کردند. با آن‌هم مردم از تصمیم مبنی بر فرارشان از کشور منصرف نمی‌شدند و تلاش می‌کردند تا از هر طریقی وارد میدان شوند.»

عبدالرزاق یوسفی خاطرنشان کرد، در آخرین مورد ما در فاصله دو متری دروازه ورودی میدان رسیده بودیم، نیروهای امریکایی در راه‌رو این دروازه مستقر بودند و سربازان طالبان نیز جلو هجوم مردم را گرفته بودند.

یوسفی یادآور شد: «بچه‌ها به سوی نیروهای امریکایی که در معرض دید قرار داشت، دست تکان می‌دادند که گویا مارا اجازه بدهید تا داخل میدان شویم و نجات یابیم، اما آنان با تفنگ‌های دست داشته‌شان به سوی ما نشانه می‌گرفت و ما پنهان می‌شدیم، باالاخره نیروهای امریکایی دست به شلیک زدند و گلوله‌ها مستقیم به سمت ما فیر می‌شد، چون ما پشت غرفه چوبی که آن‌جا بود پنهان شده بودیم، مرمی از غرفه می‌گذشت و به دیوارهای امنیتی اصابت می‌کرد. در همان وضع، چره‌ی مرمی به چشم من اصابت کرد و ما فرار کردیم.»

چشم راست یوسفی اکنون دیدش را از دست داده است. وی می‌گوید: «داکتران از بازیابی دید چشمم اطمینان نداده‌اند و من به شدت نگران دید چشمم هستم.» با این حال عبدالرزاق یوسفی از دیگران می‎خواهد که به میدان هوایی نروند، چون رفتن به خارج از کشور بدون برنامه قبلی و ویزه خیال خام و ناممکن است.

غرب کابل، داخل موتر تونس نشسته‌ایم، امروز صبح (جمعه، ۲۹ اسد). در چوکی عقبی موتر دو خانم جوان و یک مرد جوان نشسته‌اند. صحبت‌های‌‌شان روی رفتن به خارج از کشور متمرکز است. آینده نامعلوم، اما خوشحال و نسبتاً امیدوار هستند. فرزانه با خواهر کوچک، یازنه و دو فرزند خواهر بزرگ‌تر خود تصمیم گرفته‌اند که بروند به میدان هوایی کابل تا راه خروج از افغانستان را پیدا کنند. وی می‌گوید: «تا به طیاره می‌رسی، سخت نیست، با آب تر می‌کنند، در دم برق می‌دهند، با دنده می‌زنند، ای قدر را باید تحمل کنی.» آنان نمی‌فهمند که مقصد سفرشان کجا است، اما می‌گویند که نهایت تلاش‌ می‌کنند تا از افغانستان بیرون شوند.

وقتی برایش گفتم که خروج بدون ویزه ممکن نیست. وی گفت: «بهانه می‌کنم که تمام اعضای خانواده‌ام داخل میدان رفته، پاسپورت و اسنادها را برده است، در او صورت به ما اجازه می‌دهند که داخل میدان شویم.» فرزندان خواهر بزرگ‌تر فرزانه که شامل یک دختر و پسر است، ۹ ساله و ۱۱ ساله به نظر می‌رسند.

فرزانه با همین باور که طالبان و نیروهای خارجی را قناعت می‌دهد تا از ایست‌های بازرسی آنان عبور کند، از گولایی دواخانه که مربوط ناحیه سوم شهر کابل می‌شود، به طرف میدان هوایی بین‌المللی حامد کرزی حرکت کرد.

با این حال، دیروز گزارش‌هایی منتشر شد که براساس آن، نیروهای طالبان از ورود افرادی که حتی مدارک کافی داشتند به میدان هوایی جلوگیری کرده‌اند. با این حال یک مقام طالبان در صحبت با رویترز گفته است که طالبان در حمایت از نیروهای خارجی برای خروج اتباع خود از فرودگاه کابل به قول خود پایبند هستند.

برخلاف معمول در گولایی دواخانه راننده‌گان تکسی بلند صدا می‌کردند: میدان، میدان.

پیش از این ایستگاه مستقیم از گولایی دواخانه به میدان هوایی وجود نداشت. اما در چند روز اخیر هجوم هزاران تن به سمت میدان هوایی، بیش‌ترین مسافر تکسی‌ران‌های داخل شهر کابل را تشکیل می‌دهد.

در همین حال اندریس وان براند، سفیر اتحادیه اروپا برای افغانستان، از مردم خواسته است که بدون نوبت به میدان هوایی کابل مراجعه نکنند. او روز پنج‌شنبه، بیست‌وهشتم اسد، در پیامی به کسانی که در تلاش وارد شدن به میدان هوایی استند، گفته است که بدون نوبت و پیش از وقت به میدان هوایی کابل نیایند و اجازه بدهند کسانی‌که پرواز برنامه‌ریزی شده دارند، سفر کنند. به گفته او، با این شیوه برای همه کسانی که پروازهای برنامه‌ریزی شده دارند، نوبت می‌رسد. در همین حال مقام‌های اداره هوانوردی ملکی گفته‌اند، به کسانی که ویزه و پاسپورت ندارند، به هیچ صورتی اجازه سفر داده نمی‌شود.

با داخل شدن طالبان به شهر کابل، روز یک‌شنبه، هزاران نفر به سوی میدان هوایی کابل هجوم بردند، تا راهی برای خروج از کشور پیدا کنند. روز دوشنبه ویدیویی در شبکه‌های اجتماعی افرادی را نشان می‌‌داد که برای ترک کشور به سوی یک طیاره می‌دوند و خودشان را به بدنه آن آویزان می‌کنند. این ویدیو‌ها نشان می‌دهد که حداقل دو تن پس از ارتفاع گرفتن طیاره در هوا، به سمت زمین رها می‌شوند. یکی از این جان‌باختگان زکی انوری ۱۹ ساله بازیکن تیم ملی جوانان کشور بود.

هنوز هم بی‌نظمی و سراسیمه‌گی در میدان هوایی کابل حاکم است. گرچند حدود ۴۵۰۰ سرباز امریکایی به طور موقتی کنترل میدان هوایی بین المللی حامد کرزی کابل را در اختیار گرفته‌اند. شماری از خانواده‌ها چندین شبانه روز است که در داخل میدان منتظر پرواز‎اند، اما به دلیل نداشتن ویزه تا هنوز موفق به ترک کشور نشده‌اند. این خانواده‌ها و افراد دیگر، برای کسانی که ویزه و تکت دارند نیز جنجال و مشکل خلق کرده‌اند. طبق اعلام طالبان، تا کنون ۱۲ نفر در جریان سراسیمه‌گی در میدان هوایی جان باخته‌اند.

در همین حال دولت امریکا قصد دارد که انتقال هوایی را به ۹ هزار نفر در روز برساند. تا هنوز ایالات متحده امریکا حدود پنج هزار و ۲۰۰ تن را از میدان هوایی حامد کرزی تخلیه کرده است. جوبایدن رییس جمهور امریکا گفته است که نیروهای امریکایی ممکن است بیش‌تر از مهلت تعیین شده در افغانستان بمانند. طبق برنامه قبلی بایدن نیروهای امریکایی تا حداقل ده روز دیگر باید از افغانستان خارج می‌شدند. امریکا تصمیم دارد که در کنار شهروندان خود حدود ۶۵ هزار نفر از همکاران افغان خود را نیز تخلیه کنند.

دکمه بازگشت به بالا