«جای خالی نماینده‌گان جامعه‌ی مدنی در مذاکرات صلح، فرصت‌های زیادی را از زنان خواهد گرفت»

حسنیه محقق

گفت‌وگوی شبکه‌ی جامعه‌ی مدنی و حقوق بشر با حمیرا ثاقب، رییس خبرگزاری زنان افغانستان

از زمان تعیین اعضای هیات مذاکره‌کننده‌ی صلح، افزون بر انتقاد برخی در رابطه با نا‌برابر بودن تعداد اعضای زن و مرد، نبود نماینده‌گان جامعه‌ی مدنی در میان اعضای زن این هیات نیز به موضوعی مورد بحث تبدیل شده است.

حمیرا ثاقب، رییس خبرگزاری زنان افغانستان، در گفت‌وگویی با شبکه‌ی جامعه‌ی مدنی و حقوق بشر (از این به بعد «شبکه») با بیان این مطلب می‌افزاید، با وجود تلاش‌های حکومت برای منسجم‌کردن زنان، با نگاهی به ترکیب گروه زنان در هیات مذاکره‌کننده، جای خالی جامعه‌ی مدنی، خبرنگاران و دیگر گروه‌های زنان، آشکارا به چشم می‌خورد: «گرچه زنان عضو این هیات، به ارزش‌های زنان متعهد ا‌ند، اما آنان از آدرس‌های گوناگون سیاسی در این تیم عضو شده‌اند و اولویت بحث آنان، خواسته‌های سیاسی خودشان است؛ بنابراین اگر در این ترکیب تجدید نظر صورت نگیرد، زنان گروه‌های دیگر، چیزهایی را از دست خواهند داد.»

چنان‌که در آغاز اشاره شد، نا‌برابری در تعداد نماینده‌گان زن و مرد در ساختار هیات مذاکره‌کننده نیز از مسایلی است که از سوی برخی آگاهان مورد انتقاد قرار گرفته است. بانو ثاقب در این مورد می‌گوید، از آن‌جایی که رویکرد جنگ و صلح معمولاً مردانه تعبیر می‌شود، زنان در این بحث همیشه به حاشیه رانده می‌شوند، در حالی که زنان می‌توانند در این بخش‌ها تاثیر خوبی داشته باشند: «از آن‌جا که زنان بیش از نیمی از جمعیت کشور را تشکیل می‌دهند و آسیب‌های زیادی از جنگ دیده‌اند، می‌توانند بین دو طرف مذاکره اعتمادسازی کنند و اگر نادیده گرفته شوند، گفت‌وگوها به صلح پایدار راه نخواهد یافت.»

شبکه: با توجه به آن‌چه گفتید، انتظارات مهم زنان از گفت‌وگوهای صلح چیست؟

ثاقب: انتظار زنان در مهم‌ترین و نخستین گام، آتش‌بس و توقف جنگ است. پس از آن، حق اشتراک در کارهای اجتماعی، حق تحصیل، مشارکت سیاسی، اجتماعی و اقتصادی، از خواسته‌های آنان است. روی دست گرفتن مکانیزم‌هایی که حقوق بشر و حقوق انسانی در آن تضمین و رعایت شود، از دیگر انتظارات آنان است.

به گفته‌ی بانو ثاقب، فساد اداری و نامصون‌ بودن محیط کار، از جمله مشکلات دیگری است که زنان برای از بین‌ رفتن آن، در انتظار تحقق صلح‌ا‌ند: «محیط کار فاسد یا نا‌امن، گاهی باعث می‌شود زنان از کار‌کردن دست بکشند یا با نام مستعار فعالیت کنند.» به باور این مسوول، زنان خبرنگار، از جمله افرادی‌اند که آسیب زیادی از این مشکلات می‌بینند.

شبکه: دلیل آسیب‌پذیری زنان خبرنگار چیست؟

ثاقب: بانوان خبرنگار با بیش‌تر قضیه‌ها به صورت مستقیم درگیر ا‌ند. گاهی دختران جوانی که برای تهیه‌ی خبر به ادارات دولتی می‌روند، با رفتارهای نا‌مناسب برخی کارمندان روبه‌رو می‌شوند و گاهی نیز به دلیل نگاه جنسیتی، معلومات کامل در اختیار آنان قرار نمی‌گیرد. از سویی، به دلیل وجود موانعی چون افراطیت، شمار زنان خبرنگار در سال‌های اخیر کاهش یافته است.

به گفته‌ی رییس خبرگزاری زنان افغانستان، مصون‌سازی محیط‌های کاری و آموزشی و باز بودن فضای سیاسی و اجتماعی، از مهم‌ترین خواسته‌های زنان خبرنگار از گفت‌وگوهای صلح است.

شبکه: تا چه اندازه به نتیجه‌ی این مذاکرات خوش‌بین استید؟

ثاقب: روند صلح افغانستان، کم‌تر به دست مردم افغانستان است و بیش‌تر بازی‌گران منطقه‌ای و بین‌المللی در آن نقش دارند، اما مردم افغانستان باید تلاش کنند با بسیج مردمی، از بازی‌گران اساسی باشند. در غیر این ‌صورت، دیگران برای آنان تصمیم خواهند گرفت و مردم بازنده خواهند بود.

به باور بانو ثاقب، تغییر نگاه طالبان به زنان افغانستان و بهبود شرایط زنده‌گی زنان در کشور، بسته‌گی به جدیت حکومت و مردم در رابطه با خواسته‌های‌شان در گفت‌وگوهای صلح دارد و این‌که بتوانند حتا بازی‌گران بین‌المللی را مجاب کنند که بحث مردم افغانستان یک بحث مهم و ضروری است، در نتیجه با این جدیت و بسیج مردمی، طالبان که یک سوم قضیه‌اند، وادار می‌شوند بسیاری از خواسته‌های اساسی مردم را بپذیرند.

یادداشت: این مطلب توسط شبکه جامعه مدنی و حقوق بشر تهیه شده است. روزنامه ۸صبح، تنها مسوولیت چاپ و نشر آن را بر‌عهده دارد.

دکمه بازگشت به بالا