سرمای سوزان و دست خالی اداره محلی هرات برای نگهداری معتادان

سیدحسن حسینی

هرات در غرب افغانستان دست‌کم ۱۰۰ هزار معتاد به مواد مخدر را در خود جای داده که بیش از نیمی از آنان کارتن‌خواب هستند و در شرایط ناگواری زنده‌گی می‌کنند. بلوارها، حواشی شهر، ساختمان‌های نیمه‌کاره و مخروبه‌ها، محل زنده‌گی اکثر آنان است. با رسیدن فصل سرما، بارش باران و ریزش برف، میزان مرگ‌و‌میر این افراد به طور چشم‌گیری افزایش می‌یابد. آن طوری که شفاخانه مرکزی هرات گزارش داده، طی دست‌کم پنج روز اخیر، شش نفر معتاد به شمول یک زن، به دلیل سرمای زیاد و جان باخته‌اند.

در هرات برای ترک اعتیاد این شمار معتاد به مواد مخدر، فقط ۳۲۰ بستر در درمانگاه‌های مختلف وجود دارد و آن طور که ریاست صحت عامه پیش‌بینی کرده، با این امکانات دست‌کم چهل سال طول می‌کشد تا تمام آنان از گرفتاری به مواد مخدر نجات یابند.

سرگردانی برای یافتن پناه‌گاه

علی، جوانی ۲۵ ساله معتاد به مواد مخدر در هرات است که ادعا می‌کند شهروند ایران بوده اما به دلیل اعتیاد به مواد مخدر، همراه با مادر معتادش هفت سال قبل از یکی از ولایت‌های ایران بازداشت شده و به هرات منتقل شده است. خودش ادعا می‌کند که ایرانی است، اما هنگام بازداشت در ایران نتوانسته بود مدارک لازم را به پولیس ارائه دهد و پس از چند روز به هرات رد مرز شده است. می‌گوید چهار سال قبل مادرش که معتاد به مواد مخدر بود، در منطقه کمرکلاغ هرات در زمستان سرد و پر برف جان باخته است. این شب و روزها در هرات سردی هوا به حدی است که گرم‌ترین درجه هم از منفی یک عبور نمی‌کند. علی ایرانی مثل هزاران کارتن‌خواب معتاد به مواد مخدر افغان دیگر، روزها دنبال پیدا کردن پولی برای خرید و مصرف مواد مخدر و شب‌ها در جست‌وجوی پناهگاهی است که بتواند از گزند سرما در امان بماند.

برف زمستان امسال در هرات تنها برای علی یادآور خاطرات تلخ نیست بلکه هم به او و هم به سایر کسانی که به دلیل اعتیاد به مواد مخدر کارتن‌خواب شده‌اند، شرایط بدی را رقم زده است.

بارش باران و ریزش بی‌وقفه برف از دو روز به این‌سو سبب شد که دست‌کم شش نفر از افراد معتاد به مواد مخدر جان‌های‌شان را از دست بدهند.

آن طوری که شفاخانه مرکزی هرات گزارش داده، از این میان یک زن و باقی مرد بوده‌اند.

محمدعارف جلالی، سرطبیب شفاخانه‌ی مرکزی هرات می‌گوید که از آغاز سال روان تا کنون جسد ۴۰ معتاد به مواد مخدر را هم به این مرکز درمانی منتقل کرده‌اند.

چهل سال زمان مورد نیاز

در همین حال ریاست صحت عامه هرات می‌گوید با آن که آمار درستی وجود ندارد اما دست‌کم بین ۷۰ تا ۱۰۰ هزار معتاد به مواد مخدر در این ولایت زنده‌گی می‌کنند. بیش‌تر از نیمی از این آمار گفته می‌شود معتادان کارتن‌خواب هستند که سرپناهی برای زنده‌گی و کاری برای معیشت ندارند.

عبدالحکیم تمنا، رییس صحت عامه هرات در گفت‌وگو با روزنامه ۸صبح از خدمات ضعف دولت برای مبارزه با اعتیاد و درمان معتادان به مواد مخدر می‌گوید. آقای تمنا می‌گوید که دست‌کم ۳۲۰ بستر برای درمان بیماران به مواد مخدر در هرات وجود دارد اما نسبت به حجم و گسترده‌گی پدیده اعتیاد و شمار زیاد معتادان، خدمات‌رسانی لازم برای معتادان مهیا نیست. بنا بر حساب سر انگشتی ریاست صحت عامه هرات اگر با همین ۳۲۰ بستر برای ترک اعتیاد معتادان گام برداشته شود، دست‌کم ۴۰ سال طول می‌کشد که تمام بیماران معتاد به مواد مخدر درمان شوند.

رییس صحت عامه هرات به این نظر است که برای درمان تمام بیماران نیاز است که بیش از یک مرکز بزرگ برای نگهداری و ترک اعتیاد بیماران با یک هزار بستر به بهره‌برداری برسد.

توان کم اداره محلی هرات

در همین حال جیلانی فرهاد، سخنگوی والی هرات به روزنامه ۸صبح می‌گوید که اداره محلی توان مبارزه با پدیده اعتیاد به مواد مخدر و درمان این حجم زیاد از بیماران را ندارد. آقای فرهاد می‌افزاید که در روزهای قبل، کمیسیون مشترکی برای کمک به بیماران معتاد به مواد مخدر در اداره محلی ایجاد شد و در پی آن چندین خیمه در نقاط مختلف شهر برای دریافت کمک‌های مردمی برپا گردید اما دست‌آورد زیادی نداشت.

او می‌افزاید که پس از آن، دفتر والی با کمک اداره‌های دولتی توانست فقط برای ۵۰ نفر از معتادان به مواد مخدر زمینه نگهداری نسبتاً مساعد را فراهم آورد که از این میان ۱۰ نفر زن همراه با کودکان‌شان هستند. به گفته وی، اداره محلی به تنهایی نمی‌تواند برای مبارزه با مواد مخدر گام بردارد بلکه مقام‌های مسوول در مرکز کشور هم باید توجه بیش‌تری به خرج دهند.

هزینه هنگفت اقتصادی

هرات با ایران هم‌مرز است. بنا بر گزارش‌ها، اکثر مهاجرانی که برای کارگری به ایران رفته‌اند و به زور از این کشور رد مرز می‌شوند، به نوعی با مواد مخدر دست‌به‌گریبان‌اند. میزبان بودن هرات برای این افراد که اکثراً از ولایت‌های دیگر کشور هستند، سبب شده که به راحتی بتوانند در گوشه و کنار هرات جای خوش کنند و تا زمان برگشت به ولایت‌های‌شان، در آن بمانند.

همین اکنون در نقاط زیادی از شهر هرات حضور معتادان به مواد مخدر پررنگ دیده می‌شود. این افراد در برخی از خیابان‌ها و داخل بلوارها آزادانه مواد مخدر استفاده می‌کنند.

داستان به همین جا ختم نمی‌شود. پیش از این، حتا گفته شده بود که برخی گروه‌های متخاصم دولت، با یارگیری از این افراد و ترک اعتیاد آنان، از آن‌ها یا علیه دولت و یا علیه طالبان در صفوف نبرد استفاده می‌کنند.

در همین حال معضل اعتیاد به مواد مخدر تنها یک مشکل اجتماعی نیست. بر اساس برآوردهای تخمینی، هر معتاد به مواد مخدر در یک روز، دست‌کم ۱۰۰ افغانی باید هزینه مواد مخدر کند. با یک حساب سر انگشتی می‌توان دریافت که اگر ۱۰۰ هزار معتاد به مواد مخدر روزانه ۱۰۰ افغانی را مواد مصرف کنند، هر روز ۱۰ میلیون افغانی دود می‌شود و به هوا می‌رود. این رقم طی یک ماه به ۳۰۰ میلیون افغانی می‌رسد و به باور آگاهان ضربه‌ی بزرگی به اقتصاد دولت و مردم است.

نوشته های مشابه

دکمه بازگشت به بالا
بستن