بساط مذاکرات بین‌الافغانی از دوحه جمع می‌شود

طبق طرح تازه امریکا برای صلح و نقشه راه سیاسی آینده افغانستان، بساط مذاکرات بین‌الافغانی از دوحه جمع می‌شود. این مذاکرات از زمان شروع آن (۲۲ سنبله) تاکنون نتوانسته است راه را برای انجام توافق صلح و نظام سیاسی آینده باز کند. هیأت‌های دولت و طالبان در مدت حدود هفت ماه حتا نتوانستند موضوعات مورد بحث در این مذاکرات را توحید و ترتیب کنند. این ناکامی بنا بر هر دلیلی، باعث ناامیدی افغان‌ها و جامعه جهانی از فرمول مذاکرات بین‌الافغانی دوحه شده است. به همین دلیل، حالا هم جامعه جهانی به‌ویژه امریکا و هم بیش‌تر افعان‌ها خواستار لغو این فرمول و روی دست گرفتن فرمول تازه‌ای برای از سرگیری مذاکرات و موفقیت روند صلح افغانستان هستند.

امریکایی‌ها به دنبال بن‌بست و شکست مذاکرات بین‌الافغانی، طرح تازه‌ای را برای روند صلح و نقشه راه سیاسی آینده افغانستان تهیه کرده‌اند. این طرح در کابل با محمداشرف غنی، عبدالله عبدالله، حامد کرزی و شماری از رهبران احزاب و چهره‌های سیاسی از سوی زلمی خلیل‌زاد شریک شده است. خلیل‌زاد در سفری که به دوحه داشت، طرح تازه امریکا را با نماینده‌گان سیاسی طالبان نیز شریک کرده است. طبق این طرح، روند صلح افغانستان باید با توافق روی یک دولت انتقالی در یک نشست فراگیر در ترکیه دنبال شود. با روی کار آمدن دولت انتقالی، باید آتش‌بس سراسری در کشور مستقر شود. کارویژه این دولت، ارایه خدمات عمومی و مدیریت امور کشوری بر مبنای قانون اساسی کنونی تا تهیه و تصویب قانون اساسی جدید و استقرار نظم سیاسی تازه است.

طبق طرح تازه امریکا، مذاکرات فراگیر بین‌الافغانی باید هر چه زودتر در ترکیه برگزار شود. این مذاکرات باید در جریان حدود دو ماه و پیش از ماه می که زمان خروج کامل نیروهای خارجی در توافق‌نامه دوحه است، به نتیجه قابل ملاحظه‌ای برسد. خلیل‌زاد از کسانی که با آن‌ها طرح دولت انتقالی را شریک کرده، خواستار تصمیم‌گیری فوری درباره این طرح شده است.

ارگ و سپیدار تاکنون درباره طرح تازه امریکا چیزی به رسانه‌ها نگفته‌اند. با این حال، سرور دانش، معاون دوم ریاست جمهوری، با طرح دولت موقت و یا دولت انتقالی مخالفت کرده است. احزاب و چهره‌های مطرح سیاسی نیز تاکنون موضع رسمی خود درباره طرح مذکور را عمومی نکرده‌اند. ظاهراً همه‌گان سرگرم بررسی طرح دولت انتقالی و سبک و سنگین کردن منافع و جایگاه آینده خود در چارچوب این طرح هستند. در روزهای آینده، مواضع همه آن‌ها در این باره روشن خواهد شد.

پی‌گیری روند صلح افغانستان با یک قاعده وسیع و با حمایت شش کشور همسایه، قدرت‌های منطقه‌ای و جهانی زیر نظارت سازمان ملل متحد، تنها راه موفقیت این روند. چنان‌که در حدود هفت ماه گذشته تجربه شد، دولت افغانستان و گروه طالبان به تنهایی قادر به حل معمای جنگ و صلح این کشور نیستند و بدون حمایت قدرت‌های جهانی، منطقه‌ای و همسایه‌گان نمی‌توانند به توافق روی آینده سیاسی افغانستان نایل آیند. از این رو، برای آن‌که مذاکرات بین‌الافغانی از سر گرفته شود و هم‌چنان این مذاکرات به نتیجه مطلوب برسد، حمایت این قدرت‌ها و کشورها از این مذاکرات یک امر اجتناب‌ناپذیر است. در کنار آن، سازمان ملل متحد نیز در قضیه جنگ و صلح افغانستان باید از نقش یک سازمان محض تماشاچی بیرون شود و برای وادار کردن طرف‌های جنگ به انجام مذاکرات معنادار و اصولی، نقش و موضع فعال اتخاذ کند.

این‌که برای رسیدن افغانستان به صلح و پایان جنگ در این کشور از چه فرمولی کار گرفته خواهد شد، زیاد مهم نیست. آن‌چه در این میان بسیار مهم است، دست یافتن افغانستان به یک صلح پایدار و عادلانه با کم‌ترین هزینه و در زودترین فرصت ممکن است. ادامه جنگ در افغانستان به نفع هیچ یک از طرف‌ها نبوده و جنگ راه حل آینده این کشور نیست. از این رو، قطع خون‌ریزی و برقراری آتش‌بس بزرگ‌ترین آرمان مردم افغانستان و ثبات سیاسی مهم‌ترین خواسته آن‌ها است.

روشن است که ثبات سیاسی محصول توافق مطلوب و اصولی صلح است. این توافق زمانی مطلوب است که بتواند عدالت اجتماعی و سیاسی را تضمین کند و پاسدار ارزش‌های جامعه دموکراتیک و کثرت‌گرا، آزادی‌های مدنی و سیاسی و حقوق شهروندی کلیه مردم افغانستان باشد. از این رو، هر طرحی که بتواند افغانستان را در کوتاه‌ترین فرصت ممکن به صلح عالانه و پایدار برساند و باعث استقرار نظم سیاسی کارآمد شود و ثبات سیاسی در این کشور را ضمانت کند، قابل حمایت و با ارزش است.

دکمه بازگشت به بالا
بستن