راه حل فنی برای بن‌بست

امروز قرار است کمیسیون مستقل انتخابات در یک نشست علنی با نماینده‌گان ستادهای انتخاباتی در حضور نهادهای ناظر داخلی و شماری از ناظران بین‌المللی گفت‌وگو کند. راه حل فنی و تخنیکی برای بن‌بست انتخاباتی هم همین است. کمیسیون مستقل انتخابات از سوی دسته‌های انتخاباتی متهم است که مطابق به قوانین، لوایح و طرز‌العمل‌ها عمل نکرده است، اما کمیسیون مستقل انتخابات به این باور است که مطابق به قانون و پالیسی این کمیسیون عمل کرده است. لازم است کمیسیون مستقل انتخابات در حضور نهادهای ناظر بر انتخابات، با ستادهای نامزدان انتخابات ریاست جمهوری گفت‌وگو کند. این گفت‌وگو باید برای یک روز نباشد. هم کمیشنران و اهل فن در کمیسیون مستقل انتخابات و هم تیم‌های تخنیکی دسته‌های انتخاباتی نامزدان باید در حضور ناظران برای چند روز گفت‌وگو کنند تا حداقل یکی از طرف‌ها جانب مقابل را قناعت دهد یا موضع دو طرف تعدیل شود. در حال حاضر روند بازشماری و تفتیش در هفت ولایت متوقف است. نامزدان مشروعیت این روند را در ولایات دیگر نمی‌پذیرند، به دلیل این‌که نامزدان‌شان حضور نداشته است. مشکل دیگر این است که نامزدان انتخابات ریاست جمهوری هم در کابل و هم در ولایات گردهمایی‌های اعتراضی و راه‌پیمایی سازمان‌دهی می‌کنند.

این وضعیت معنای دیگری غیر از بن‌بست و بحران انتخاباتی ندارد. برای بن‌بست انتخاباتی راه‌حل‌های سیاسی از طرف دیپلمات‌ها سیاست‌مداران و جهت‌های مختلف مطرح می‌شود. برخی از این راه‌حل‌های سیاسی با قانون اساسی کشور در تضاد است. مثلاً یکی از نامزدان پیشنهاد کرده است که باید حکومت سرپرست روی کار بیاید و بعد دور دوم انتخابات ریاست جمهوری برگزار شود. چنین چیزی با قانون اساسی کشور در تضاد است. حکومت سرپرست در قانون اساسی پیش‌بینی نشده است و روی کار آمدن آن به معنای نفی نظم مبتنی بر قانون اساسی است. وقتی این نظم از بین برود،‌ هیچ کسی تضمین کرده نمی‌تواند که نظم جاگزین به زودی به وجود خواهد آمد. مسأله‌ی دیگر این است که هیچ مرجعی صلاحیت لغو نظم مبتنی بر قانون اساسی را ندارد؛ اما راه‌های مثل ایجاد یک حکومت توافقی و مشارکتی که در آن همه‌ی نیروهای سیاسی حضور داشته باشند، ‌عملی است. از نشست بن به این سو همه‌ی حکومت‌هایی که در کابل روی کار آمده‌اند، به نحوی مشارکتی و توافقی بوده است. در تمام این حکومت‌ها نیروهای سیاسی مختلف حضور داشته‌اند. قرار بود که در دوره‌ی حکومت وحدت ملی قانون اساسی تعدیل شود، ‌اما رهبران این حکومت در اجرای تعهدات سیاسی‌شان ناکام شدند. هر دو رهبر حکومت وحدت ملی وعده کرده بودند که جرگه‌ی قانون اساسی را برای روش شدن سرنوشت ریاست اجرایی فرا می‌خوانند، ولی نتوانستند این وعده را عملی کنند.

بن‌بست انتخاباتی هر راه‌حل سیاسی‌ای که داشته باشد،‌ نمی‌تواند بدون یک راه‌حل فنی بشکند. راه‌حل فنی به اندازه‌ی راه‌حل سیاسی مهم است. راه‌‌حل فنی وقتی به دست می‌آید که کمیسیون مستقل انتخابات با جدیت تمام با ستادهای انتخاباتی نامزدان در حضور ناظران مذاکره کند. اگر این مذاکره علنی باشد، با استقبال عمومی مواجه می‌شود. وقتی نهادهای ناظر بر انتخابات در مذاکره حضور داشته باشند و استدلال‌های تخنیکی هر دو طرف را مورد بررسی قرار دهند،‌ راه‌حلی به دست خواهد آمد. نهادهای ناظر بر انتخابات که بخشی از جامعه‌ی مدنی هستند،‌ جهت‌گیری سیاسی ندارند. این نهادها متحد هیچ یک از نامزدان انتخابات ریاست جمهوری حساب نمی‌شوند. فعالان و اعضای این نهادها، متخصصان امر انتخابات و برگزاری آن هستند و می‌توانند با مشوره‌های فنی و حرفه‌ای شان زمینه را برای پیدا شدن یک راه‌حل فنی برای بن‌بست انتخاباتی فراهم کنند. نهادهای ناظر از همان آغاز پیشنهاد کرده بودند که باید کمیسیون مستقل انتخابات در حضور این نهادها و در موجودیت ناظران بین‌المللی با دسته‌های انتخاباتی مذاکره کند. کمیسیون مستقل انتخابات باید در تعهدش جدی باشد و حتماً جلسه‌ی مذاکره را برگزار کند.

نوشته های مشابه

دکمه بازگشت به بالا
بستن