صحبت با میمون‌ها؛ حکایتی از گشت‌زنی در باغ وحش کابل

شماری با اشپلاق و صداهایی تلاش می‌کنند توجه حیوانات را به خود جلب کنند. در این میان گفت‌وگو با میمون‌ها از همه جالب‌تر است. مردی جوان با لهجه‌ی نرم میمون داخل قفسه را مخاطب قرار می‌دهد: «اینه مه، کجا است فکرت…؟» او تلاش دارد در میان انبوهی از مردم، توجه میمون را به خودش جلب کند. مرد دیگری با نیشخند می‌گوید: «فارسی ره نمی‌فامه، انگلیسی گپ بزن همرایش…» کودکان مات و مبهوت حرکات جوانانی‌اند که با میمون‌ها صحبت می‌کنند.


حسیب بهش

سه مرد میان‌سال که لباس وطنی بر تن دارند، از باغ وحش کابل دیدن می‌کنند. آنان با هم از کنار قفسه‌های حیوانات می‌گذرند و با تعجب به آنان می‌‌نگرند. در این میان، میمون‌ها بیش‌تر از دیگر حیوانات توجه آنان را جلب می‌کنند. به محض دیدن قفسه‌ی آن‌ها، با صدای بلند یک‌دیگر را به دیدن میمون‌ها فرا می‌خوانند. صدای اشپلاق و سوال‌های عجیب و غریب به گوش می‌رسد، انگار زبان میمون‌ها را بلد باشند. کودکان اما ساکت‌اند و حیرت‌زده؛ آنان بیش‌تر از حیوانات، متحیر حرکات مردانی‌اند که با میمون‌ها سخن‌ می‌گویند.

باغ وحش کابل از دیر زمانی به عنوان تنها محل نگه‌داری حیوانات در کشور شناخته می‌شود. پس از جنگ‌های داخلی، باغ وحش با وجود تعداد کمی از حیوانات، از مکان‌های دیدنی برای شهروندان به شمار می‌رود. محافظان باغ وحش می‌گویند که فرهنگ‌ برخورد با حیوانات پس از نصب بلندگوها و کمره‌های امنیتی، تغییر کرده است. به ‌گفته‌ی آنان، مردم هنگامی‌ که به باغ وحش می‌آیند، در همان گام اول با لوایح «باغ وحش کابل» روبه‌رو می‌شوند.

در این میان، مردمانی هستند که بدون نظر انداختن به قواعد، از درب ورودی می‌گذرند، پول تکت را می‌پردازند و وارد باغ وحش می‌شوند. شماری اما قواعد را از الف تا یا مرور می‌کنند و آن را به خاطر می‌سپارند. با این حال، اصول برخورد با حیوانات در همین یک مکان خلاصه نمی‌شود. در بالای شماری از قفسه‌های حیوانات، بلندگوهایی نصب است که به مردم نحوه‌ی برخورد با حیوانات را توضیح می‌دهد.

کمره‌های امنیتی نیز در بالای هر قفسه‌ای جاگذاری شده است، انگار مردم به مکانی که نباید وارد شوند، قدم گذاشته‌اند و هر رفتار آنان زیر ذره‌بین قرار دارد. این حجم از تبلیغ در یک مکان تفریحی، در شکل خود جالب است. مردم با دقت رفتارهای‌شان را تنظیم می‌کنند و برخورد زبانی را جای‌گزین برخورد فزیکی با حیوانات می‌سازند که مبادا رفتارهای نامطلوب آنان با حیوانات ردیابی شود.

ناصر نوری مدت‌ها است که در باغ وحش ترازوی برقی‌اش را برای وزن کردن مردم گذاشته و در کنار آن کارت موبایل می‌فروشد. او واسکت بر تن دارد و دست‌مالش را دور گردنش پیچانده است. ناصر برخود مردم با حیوانات را در سال‌های اخیر «خوب» توصیف می‌کند، اما می‌گوید مرمانی هستند که با حیوانات رفتار درست ندارند. او می‌افزاید که نصب کمره‌های امنیتی بر برخورد مردم با حیوانات «تأثیر گذاشته است.» وی بی‌بندوباری شماری از مردمانی را که به این‌جا می‌آیند، با تکان دادن سر تأیید می‌کند. بر‌اساس آن‌چه ناصر می‌گوید، بیش‌تر «مردم دهات» در مورد فرهنگ برخورد با حیوانات چیزی نمی‌دانند.

حیوانات باغ وحش کابل در پس پنجره‌ها قرار گرفته‌اند و توسط چندین پوشش فلزی محافظت می‌شوند. میمون‌، عقاب و خوک از حیواناتی‌‌اند که پنجره‌های‌شان با چندین حفاظ فلزی پوشانیده شده است. در این میان اما پنجره‌ی میمون‌ها پوشش سیم خاردار دارد. از نشانه‌ها مشخص است که تماشاچیان باغ وحش به دیدن میمون‌ها بیش‌تر علاقه می‌گیرند.

شماری با اشپلاق و صداهایی تلاش می‌کنند توجه حیوانات را به خود جلب کنند. در این میان گفت‌وگو با میمون‌ها از همه جالب‌تر است. مردی جوان با لهجه‌ی نرم میمون داخل قفسه را مخاطب قرار می‌دهد: «اینه مه، کجا است فکرت…؟» او تلاش دارد در میان انبوهی از مردم، توجه میمون را به خودش جلب کند. مرد دیگری با نیشخند می‌گوید: «فارسی ره نمی‌فامه، انگلیسی گپ بزن همرایش…» کودکان مات و مبهوت حرکات جوانانی‌اند که با میمون‌ها صحبت می‌کنند.

تماشاچیان یکی پی دیگری می‌آیند و می‌روند، اما در این میان تعداد اندکی از خوک‌ها دیدن می‌کنند. افرادی‌ که در کنار قفسه‌ی خوک‌ها ایستاده‌اند، زیر لب با هم در مورد این خوک‌ها سخن می‌گویند. یکی از آنان به دوستانش در مورد «نجس بودن خوک‌ها» شرح می‌دهد و آن دیگری می‌گوید: «بدم می‌آید ازش، بیا که برویم…» از حرکات بسیاری آنان می‌نماید که با خوک‌ها میانه‌ی خوبی ندارند.

عمران هوتک، جوانی است که از قفسه‌‌های حیوانات، به ‌ویژه مرغان دیدن می‌کند. او می‌گوید که همواره به باغ وحش کابل سر می‌زند و از حیوانات دیدن می‌کند. به گفته‌ی هوتک، او از پرنده‌گان، به‌ ویژه طاووس خوشش می‌‎‌‌آید. عمران آن‌قدر به باغ وحش سر می‌زند که حتا تعداد حیوانات را در ذهن سپرده است. چهار شترمرغ، چهار شیر و…، اما می‌گوید که هر بار از تعداد حیوانات باغ وحش کاسته می‌شود.

بر اساس آن‌چه کارمندان باغ وحش می‌گویند، روزانه صدها نفر برای دیدن حیوانات به آن‌جا می‌روند و تکت می‌گیرند. تکت‌ها برای کودکان، ۱۰ افغانی و برای بزرگ‌سالان ۲۰ افغانی است. آن‌ گونه که جمعیت حاضر در باغ وحش می‌نماید، تعداد بزرگ‌سالان افزون‌تر از کودکانی است که به آن‌جا سر می‌زنند.

هرچند باغ وحش کابل پس از جنگ‌های داخلی و از بین رفتن چندین نوع حیوان‌ خالی به نظر می‌رسد، اما در تعداد تماشاچیان تغییر آن‌چنانی ایجاد نشده است. در این میان، شماری از افراد برای دیدن حیوانات نه، بل‌که برای دیدن دوستان‌شان به باغ وحش می‌آیند، عده‌ای با دوست و شماری هم با نامزد خود. آنان به ‌دور از حیوانات در گوشه‌ای از باغ وحش غذای‌شان را صرف می‌کنند و مصروف صحبت‌اند.

دکمه بازگشت به بالا
بستن