وضعیت درس‌های حضوری در دانشگاه‌های افغانستان

ایوب‌احمد شریفی، دانشجوی دانشگاه پروان

پس از آن‌که در ماه‌های پایانی سال گذشته خورشیدی ویروس کرونا در افغانستان افزایش یافت و در ماه‌های نخست سال جاری نیز ادامه پیدا کرد، دولت تصمیم به قرنطین کردن شهرهای بزرگ کشور گرفت. در کنار آن دروازه مکاتب و دانشگاه‌ها – که باید در ماه حمل باز می‌شد – نیز بسته ماند.

وزارت تحصیلات عالی به خاطر جلوگیری از مبتلا شدن دانشجویان و استادان، تصمیم گرفت تا با همکاری وزارت مخابرات و تکنولوژی معلوماتی درس‌های دانشگاه‌ها را به گونه‌ی غیر‌حضوری و از راه دور (آنلاین) به پیش ببرد‌. در نهایت پس از سه‌و‌نیم ماه درس آنلاین، کابینه دولت جمهوری اسلامی افغانستان فیصله کرد تا به تاریخ ۱۵ اسد سال جار با درنظر‌داشت سفارشات وزارت صحت عامه، درس‌های حضوری در دانشگاه‌های دولتی و خصوصی آغاز شود.

سفارشات وزارت صحت عامه عبارت‌اند از:

  • استفاده کردن از ماسک صورت در محیط اکادمیک به ویژه در صنف درسی توسط استادان و دانشجویان؛
  • رعایت کردن فاصله اجتماعی میان کارمندان، استادان و دانشجویان؛
  • شستن دست‌ها به صورت منظم؛
  • ضد عفونی کردن محیط دانشگاه‌ها (دفترهای اداری، صنف‎های درسی و خوابگاه).

این‌که سفارشات وزارت صحت عامه در عمل چه‌قدر در نظر گرفته شده و از سویی هم دانشجویان با چه چالش‎های تازه‎ای مواجه شده‌اند، در این نبشته کوتاه به آن می‌پردازیم.

بدون تردید کرونا تمامی بخش‌های جامعه را صدمه زده و دانشجویان نیز از این امر مستثنا نیستند. درس‌های حضوری امسال متفاوت‌تر از سال‌های گذشته بوده و چالش‌های جدیدی را فرا‌راه دانشجویان به وجود آورده است.

حجم زیاد درس

وزارت تحصیلات عالی به خاطر تکمیل درس‌های آنلاین این سمستر را «تشدیدی» نام‌ گذاشته و استادان موظف‌اند تا در مدت ۸ هفته نصاب تحصیلی سمستر حاضر را تکمیل کنند. با آن‌که ۷۰ تا ۷۵ درصد دانشجویان بنا بر دلایل گوناگون (از جمله دسترسی نداشتن به انترنت) در صنف‌های آنلاین حضور نداشتند، در صنف‌های حضوری درس‌های گذشته از سوی استادان مرور کوتاه شده و حجم درس به مراتب بیش‌تر از سمسترهای گذشته بوده که این موضوع دانشجویان را با مشکل مواجه ساخته و آن‌ها قادر به برنامه‌ریزی زمان همانند سمسترهای گذشته، نیستند. از سوی دیگر به نظر می‎رسد که استادان بیش‌تر در تلاش تکمیل کردن نصاب تحصیلی بوده و بنا بر نبود زمان لازم، رسیده‌گی لازم به پرسش‎ها و مشکلات دانشجویان‌شان کرده نمی‎توانند. شاید بتوان گفت که وزارت تحصیلات عالی کمیت را قربانی کیفیت کرده است.

رعایت نکردن سفارشات وزارت صحت عامه

با آن‌که در دروازه عمومی دانشگاه از مواد ضد عفونی‌کننده استفاده شده و برای دانشجویانی که ماسک صورت نداشته باشند اجازه ورود داده نمی‌شود، اما در دفاتر اداری، صنف‌های درسی و محیط دانشگاه این دستورات نه از سوی کارمندان جدی گرفته شده است و نه هم از سوی استادان و دانشجویان. با آن‌که وزارت صحت عامه بارها از گسترش موج دوم ویروس کرونا در کشور هشدار داده است، اما در دانشگاه‌ها از مواد ضد عفونی‌کننده موجود در دفترها و وسایلی که برای شستن دست‌ها در محیط دانشگاه تهیه شده است بسیار کم مورد استفاده قرار می‌گیرد.

رعایت نکردن فاصله اجتماعی در صنف درسی

معمولاً به تعداد ۶۰ تا ۷۰ دانشجو در هر صنف درسی‌‌ای که مساحت آن ۱۰×۵ متر است، درس می‌خوانند. رعایت کردن فاصله اجتماعی (۱ تا ۲ متر فاصله فردی) در چنین اوضاعی غیر‌ممکن به نظر می‌رسد. اگر مطابق دستور وزارت صحت عامه این فاصله اجتماعی در نظر گرفته شود، جاه برای ۵۰ درصد دانشجویان در صنف درسی موجود نخواهد بود.

خوابگاه دانشجویان

سفارشات وزارت صحت عامه در خوابگاه به دلیل کوچک بودن اتاق‌ها و حجم سنگین دانشجویان، بسیار کم رعایت می‌شود‌. در هر‌اتاق دانشجویان بیش‌تر از گنجایش آن به سر می‌برند. مثلاً اتاق‌هایی که برای حد‌اکثر ۸ تن در نظر گرفته شده است، به تعداد ۱۰ تن در آن سکونت دارند. در این اوضاع بیم آن می‌رود تا موج دوم ویروس کرونا در جامعه (به ویژه در میان دانشجویان) افزایش یابد.

با در‌نظر‌داشت موارد یاد شده، به عنوان سخن پایانی می‌توان گفت که درس‌های حضوری از یک سو مشکلات تازه‌ای (مانند حجم زیاد درس‌ها) را برای دانشجویان به وجود آورده، از سوی دیگر سفارشات وزارت صحت عامه در میان کارمندان، استادان و دانشجویان بسیار کم رعایت می‌شود (البته در بعضی موارد امکانات اندک سبب رعایت نکردن این سفارشات می‌باشد) که بیم دوباره گسترش ویروس کرونا افزایش یافته و این موضوع می‌تواند خطرات جدی‌ای را متوجه جامعه به ویژه دانشجویان، سازد.

دکمه بازگشت به بالا
بستن