جنگ شوروی در افغانستان/کلکسیون عکس

جنگ شوروی در افغانستان به یک دهه حضور اتحاد جماهیر سوسیالیستی شوروی به هدف پشتی‌بانی از دولت جمهوری دموکراتیک افغانستان در مقابل نیروهای مجاهدین افغان و داوطلبان خارجی اکثراً عرب، اطلاق می‌شود.
 روز ۲۴ دسامبر ۱۹۷۹، به فرمان لئونید برژنف، رهبر شوروی، ارتش چهلم این کشور وارد افغانستان شد.

«چرخ‌بال دولت افغانستان در نزدیکی‌های سالنگ، مواد غذایی و تجهیزاتی که به سوی کابل در حرکت است را حمایت هوایی می‌کند ـ ۳۰ جنوری ۱۹۸۹.» منبع: AP

این جنگ بیش از ۱ میلیون نفر را کشت و نزدیک به ۵ میلیون نفر را آواره کرد.
دلیل اشغال افغانستان توسط شوروی پیچیده است. با وخیم شدن اوضاع امنیتی، روز ۲۵ دسامبر ۱۹۷۹ تعداد زیادی از نیروهای هوایی شوروی در کابل فرود آمدند.
به سخن دگروال توخارینف، امین از تحرکات ارتش اطلاع کامل داشت. او خودش درخواست اعزام ارتش شوروی را به شمال افغانستان در روز ۱۷ دسامبر مطرح کرده بود.
برادر او و جنرال دیمیتری چیانگُف طی ملاقاتی با فرمانده ارتش چهلم شوروی پیش از آغاز حمله، اقدام به تعیین مسیرها و مکان‌‌های استقرار دسته‌‌های سربازان کرده بودند.

«طیاره‌های «میگ» نیروی هوایی افغان، میدان هوایی کندهار- ۵ فبروری ۱۹۸۰.» منبع: AP

در روز ۲۷ دسامبر، ۷۰۰ نفر از ارتش شوروی در افغانستان با یونیفرم سربازان افغان، شامل نیروهای ویژه «ک.‌ج.‌ب»، مراکز مهم دولتی، نظامی و ساختمان رادیو و تلویزیون در کابل به همراه هدف اصلی‌شان کاخ ریاست جمهوری و قصر تاج‌بیگ را تصرف کردند.

«تانک‌های شوروی، شهر کابل را محاصره کردند ـ ۷ جنوری ۱۹۸۰.» منبع:AP

در ساعت ۷:۱۵ حمله به کاخ تاج‌بیگ شروع شد و به صورتی که در برنامه حمله پیش‌بینی شده بود، حفیظ‌الله امین کشته شد.
هم‌زمان سایر اهداف تحت تصرف درآمد‌، از جمله وزارت داخله اشغال شد.
عملیات اما صبح فردا، ۲۸ دسامبر، به پایان رسید.

«چند روز پس از آغاز کار ببرک کارمل، ۱۲۶ زندانی آزاد شد‌ند و عبد‌رب الرسول سیاف هم در میان آزاد‌شده‌گان بود ـ ۱۴ جنوری ۱۹۸۰.» منبع: AP
«مردم افغانستان، آماده‌ی مبارزه مسلحانه علیه اشغال شوروی شده‌اند ـ ۱۴ جنوری ۱۹۸۰.» منبع: AP
«گروهی از مجاهدین، همراه افسری که ترک خدمت کرده است ـ ۲۸ فبروری ۱۹۸۰- هرات.» منبع: AP
«سربازان شوروی در میدان جنگ با مجاهدین افغان در اطراف کابل ـ اپریل ۱۹۸۸.» منبع: AP
«تانک‌های شوروی در حال حرکت به سوی ولایت کندز هستند ـ آگست ۱۹۸۶.» منبع: AP
«گروهی از مجاهدین در شرق کابل ـ ۲۱ فبروری ۱۹۸۰.» منبع: AP
«نمایش نظامی به مناسبت پنجمین سالگرد کودتای ۷ ثور، کابل ـ اپریل ۱۹۸۴.» منبع: AP
«رونالد ریگان، رییس‌جمهور امریکا، با گروهی از مجاهدین در کاخ سفید دیدار کرد ـ سپتامبر ۱۹۸۲.» منبع: AP
«یک مجاهد جوان در ولایت پکتیا، بادام زمینی که امریکایی‌ها برایش پرتاب کرده‌اند را به دوربین نشان می‌دهد ـ ۱۱ جولای ۱۹۸۶.» منبع: AP
«کودکان بی‌سرپرست ـ کابل ۲۰ جنوری ۱۹۸۶.» منبع: AP
«دو سرباز ارتش سرخ در شهر کابل ـ ۲۳ می ۱۹۸۸.» منبع: AP
«مجاهدین به انواع سلاح‌ها مجهز شدند، از جمله مسلسل‌های ضد طیاره ـ ۲۰ جولای ۱۹۸۶ ولایت پکتیا.» منبع: AP
«یک تکنیسین ارتش سرخ در میدان هوایی کابل، سطل پوچک را خالی می‌کند ـ ۲۳ جنوری ۱۹۸۷.» منبع: AP

در دسامبر ۱۹۷۸ موافقت‌نامه‌ای پیش از شروع جنگ از جانب دولت انقلابی/خلقی کابل با مسکو به امضا رسید که بر اساس آن دولت حزب دموکراتیک خلق جهت پشتی‌بانی نظامی به اتحاد جماهیر شوروی مجوز قانونی داد.
در مجموع افغانستان در اکثر امور اعم از نظامی، فنی و تجاری به شوروی وابسته بود.

«آموزش سربازان ارتش افغانستان توسط مربی‌های جماهیر شوروی، کابل ـ ۱۴ اکتوبر ۱۹۸۶.» منبع: AP

نیروی سپاه چهلم جماهیر شوروی روز ۲۷ دسامبر ۱۹۷۹، از جانب شمال وارد افغانستان شد.
صبح همین روز، گارد ۱۰۳ هوایی جماهیر شوروی در میدان هوایی بگرام به زمین نشست و سایر دسته‌‌های شوروی نیز در حال پیش‌روی در خاک افغانستان بودند.
مجموعاً، میزان اولیه نیروهای اتحاد جماهیر شوروی در افغانستان حدود ۸۰۰۰۰ سرباز، ۱۸۰۰ تانک و ۲۰۰۰ زره‌پوش جنگی بود.

«پولیس و نیروهای ملیشه حامی دولت در صحنه‌ای که مجاهدین بمبی به مناسبت جشن سالگرد انقلاب در کابل منفجر کردند، دیده می‌شوند ـ ۲۷ اپریل ۱۹۸۷.» منبع: AP

پس از ورود نیروهای شوروی به خاک افغانستان، سازمان ملل متحد طی صدور قطع‌نامه‌‌ای با ۱۰۴ رأی موافق در مقابل ۱۸ رأی مخالف، نسبت به تهاجم جماهیر شوروی به افغانستان اعتراض کرد.
همین طور وزرای خارجه ۳۴ کشور اسلامی با صدور بیانیه‌‌ای که در آن اتحاد جماهیر شوروی به عنوان خاطی در اشغال افغانستان شناخته شده بود، خواستار «خروج سریع و بدون قید‌و‌شرط» نیروهای اتحاد جماهیر شوروی از افغانستان شدند.

«سربازان ارتش سرخ در کابل ـ ۱۸ اکتوبر ۱۹۸۶.» منبع: AP

در سال‌‌های پایانی دهه ۱۹۸۰، جنبش مقاومت مجاهدین افغان با پشتی‌بانی ایالات متحده امریکا، انگلستان، پاکستان، مصر، ایران، عربستان سعودی، جمهوری خلق چین و دیگر کشورها با تحریک احساسات بین‌المللی جهت مقاومت در برابر ارتش پر‌هزینه و مجهز شوروی اقبال زیادی برای پیروزی یافت.

«یک سرباز ارتش سرخ به همراه افسر ارتش افغانستان روز ۲۳ جون ۱۹۸۶ برای رسانه‌های خارجی ژست گرفته‌اند.» منبع: AP

در اواسط سال ۱۹۸۷، اتحاد جماهیر شوروی از قصد خروجش از افغانستان خبر داد.

«سرباز ارتش سرخ قبل از خروج از کابل، خوشحال است و می‌خندد ـ ۱۶ می ۱۹۸۸.» منبع: AP

ورود میخائیل گورباچف، آخرین رهبر اتحاد جماهیر سوسیالیستی شوروی در مارچ ۱۹۸۵ و تفکر جدید او در سیاست خارجی و داخلی، مهم‌‌ترین عامل در عزم آن کشور به خروج از افغانستان شد.
گورباچف با اهتمام جهت تغییر دوران رکود (به سال‌‌های زمامداری برژنف اطلاق می‌شود) و آوردن اصلاحات جدی در زمینه‌های سیاسی/اقتصادی، وارد عمل شد.
او هم‌چنین در تلاش برای کاهش تنش‌‌های «جنگ سرد» با امضای معاهده‌ی «کاهش سلاح‌‌های هسته‌‌ای میان‌برد و دور‌برد» در سال ۱۹۸۷ با امریکا و دستور عقب‌‌نشینی سربازان شوروی از افغانستان، واکنش نشان داد.

«صف وسایط نظامی اتحاد جماهیر شوروی از جانب بندر حیرتان به سوی ترمز، مرز شوروی در اوزبیکستان، در حرکت‌اند ـ ۷ فبروری ۱۹۸۹.» منبع: AP

 

 

 

 

 

نوشته های مشابه

دکمه بازگشت به بالا
بستن