رفت‌وآمد قاچاقی از نیمروز به ایران؛ نگرانی افزایش مبتلایان و فاجعه‌ی انسانی

محمدحسین نیک‌خواه

در جنوب‌غرب کشور ولایتی محروم و دورافتاده موقعیت دارد، که از دید ساکنانش حکومت مرکزی طی دو دهه‌ی پسین، توجهی به آن نداشته است. با افزایش شمار مبتلایان کرونا، برخی نماینده‌گان آن ولایت از وقوع فاجعه‌ای انسانی، در پی بی‌توجهی حکومت مرکزی هشدار می‌دهند.

از نظر اعضای شورای ولایتی و نماینده‌گان مردم در پارلمان، ولایت نیمروز نیاز فوری به امکانات پزشکی و بودجه دارد، اما حکومت چنان‌که باید به دادشان نمی‌رسد. لباس‌های ویژه کارمندان بهداشتی، «کیت نمونه‌گیری» و برخی مواد دیگر، مهم‌ترین نیازمندی ریاست صحت عامه این ولایت است.

هراتیان نگران ورود هزاران بازگشتی از ایران به شهرشان هستند، اما در نیمروز افزون بر مرز رسمی، هزاران نفر از مرزهای غیررسمی رفت‌وآمد دارند. ولایتی که با ایران و پاکستان مرز مشترک دارد و مسیر اصلی قاچاق انسان به خارج کشور است.

نمونه‌گیری برای آزمایش کرونا در نبود امکانات با دشواری صورت می‌گیرد و برای رسیدن جواب آزمایش از هرات و کابل، افراد مشکوک و پزشکان باید روزها انتظار بکشند.

شهر زرنج، مرکز ولایت، از چند روز پیش قرنطین شد، اما بسیاری وضع محدودیت در رفت‌وآمد را زیر پا می‌گذارند و بی‌پروا از خطر ویروسی مرگ‌آفرین به نام کرونا، در خیابان‌های شهر گشت‌وگذار می‌کنند.

پیش از فاجعه‌ دست به کار شوید

در هرات شمار مبتلایان کرونا هر روز در حال افزایش است، اما نگرانی از گسترش ویروس تنها در این شهر خلاصه نمی‌شود. کمی‌ آن‌سوتر، ساکنان ولایت نیمروز اخبار و آمار کرونا در هرات را دنبال می‌کنند و نگران روزی هستند، که به سرنوشت آن دچار شوند.

وکلای مردم در پارلمان هشدار می‌دهند که اگر وضعیت به همین‌گونه ادامه پیدا کند، در نیمروز فاجعه‌ی انسانی رخ می‌دهد و آن‌ زمان کسی توان کنترل و مدیریت فاجعه را نخواهد داشت. مبتلا شدن برخی کارمند بهداشتی از جمله یک پزشک نسایی ولادی و چند قابله در شهر زرنج به بیماری کرونا، بر نگرانی مردم افزوده است.

گل‌احمد نورزاد، عضو مجلس نماینده‌گان، از چند روز به این‌سو، برای بررسی اوضاع و رسیده‌گی به مشکلات مردم، به نیمروز آمده است. او از شفاخانه بیماران کرونا که قبلاً برای درمان معتادان مواد مخدر استفاده می‌شد، بازدید و وضعیت بیماران را شخصاً بررسی کرده است.

آمار مقام‌های محلی نیمروز، از ورود روزانه دست‌کم دو تا سه هزار مسافر بازگشتی از ایران حکایت دارد. با این حجم از ورود افراد بازگشتی، ثبت تنها نُه مورد مثبت کرونا در نیمروز، برای اعضای شورای ولایتی پرسش‌برانگیز است.

نعمت‌الله صدیقی، عضو این شورا، در صحبت با روزنامه ۸صبح می‌گوید مردم معلومات کافی در مورد بیماری کووید۱۹ ندارند، مبتلا شدن به آن را ننگ و شرم می‌پندارند و با پنهان‌نمودن بیماری، از حضور در مراکز درمانی خودداری می‌ورزند.

نماینده‌گان نیمروز در شورای ملی و شورای ولایتی نگران جهش شمار مبتلایان و کم‌بود بودجه و امکانات در این ولایت هستند و چشم‌شان به سوی حکومت است، تا امکانات پزشکی را افزایش دهد.

مقام‌های صحی نیمروز هشدار می‌دهند، ویروس کرونا وارد چرخه‌ی اجتماعی شده و نادیده گرفتن آن از سوی مردم و رعایت نکردن موارد بهداشتی، می‌تواند پی‌آمدهای خطرناکی برای نیمروزیان داشته باشد.

دروازه ورود ویروس کرونا

مسوولان ریاست صحت عامه ولایت نیمروز، نگران تردد مسافران از مرزهای غیررسمی با ایران و پاکستان، و بازگشت هزاران مسافر از مرز رسمی با ایران هستند، اما خطر بازگشت مهاجران از ایران و رفت‌وآمد قاچاقی به آن‌سوی مرز تاکنون جدی گرفته نشده است.

عبدالشکور حیدری، رییس صحت عامه نیمروز، هشدار می‌دهد، این ولایت دروازه‌ی ورود ویروس کرونا به کشور است و ساکنان ولایت‌های گوناگون هنگام بازگشت از ایران، با گذر از نیمروز به نقاط مختلف افغانستان راهی می‌شوند.

افزون بر این هر روز هزاران نفر از ولایات افغانستان وارد نیمروز می‌شوند، تا از مسیرهای قاچاقی به ایران و پاکستان بروند. با این حساب نگرانی مقام‌های بهداشتی نیمروز از گسترش ویروس و شمار مبتلایان دو بُعد دارد، مهاجران بازگشتی ایران و افرادی که از دیگر ولایت برای سفر قاچاقی به این ولایت می‌آیند.

در نیمروز ۲۵ تیم بهداشتی در مهار کرونا سهم دارند و مراکز بهداشتی برای ارایه خدمات به بیماران و افرادی که مشکل تنفسی دارند، تجهیز شده و کار ساخت شفاخانه ۱۰۰ بستر نیز جریان دارد.

مشکل اصلی که کار مقابله با ویروس را دشوار کرده، کم‌بود امکانات به ویژه «کیت نمونه‌گیری» است. آزمایش افراد مشکوک برای تثبیت، از راه زمینی به هرات و کابل فرستاده می‌شود و راننده‌گان از ترس انتقال ویروس، نمی‌خواهند نمونه‌ها را انتقال دهند.

از نظر نماینده‌گان مردم در شورای ملی و شورای ولایتی، عمل‌کرد مقام‌های محلی در مهار ویروس قابل قبول است، اما حکومت باید هرچه زودتر یک مرکز آزمایش کرونا را در نیمروز ایجاد کند، تا انتشار ویروس از این ولایت مرزی به دیگر نقاط کشور محدود شود.

ولایت محروم و دورافتاده

روایت ساکنان نیمروز در جنوب‌غرب کشور از وضعیت این ولایت طی دو دهه‌ی اخیر چنین است که به دلیل فاصله‌ی جغرافیایی نسبتاً دور از مرکز کشور، حکومت مرکزی توجه چندانی برای اجرای پروژه‌های توسعه‌ای در آن نداشته است.

ساکنان ولایت‌هایی مثل پروان، لغمان، میدان‌وردک و برخی ولایات دیگر که فاصله‌ی کمی از لحاظ جغرافیایی با کابل دارند، به راحتی می‌توانند برای بازگو کردن مشکلات و جذب بودجه از حکومت مرکزی، به کابل سفر کنند.

رفت‌وآمد به مرکز کشور برای مردم ولایتی که صدها کیلومتر از کابل فاصله دارد، به این ساده‌گی نیست. شهر زرنج، مرکز ولایت نیمروز، تقریباً چسبیده به مرز مشترک با ایران است و نیازمندی‌های اساسی مردم از آن‌سوی مرز و یا از هرات تأمین می‌شود.

دید برخی وکلای نیمروز در شورای ولایتی و مجلس نماینده‌گان چنین است که این ولایت، طی سال‌های اخیر از بسیاری پروژه‌های توسعه‌ای محروم ماند و ساکنانش تصور می‌کنند حکومت مرکزی اصلاً به فکر آنان نیست.

بااین وجود، از زمان اجرای قیود گردش در شهر زرنج، افراد نیکوکار و بازرگان برای کمک به نیازمندان وارد میدان شده‌ و در حد توان، مواد خوراکی ضروری و بسته‌های مواد شوینده و بهداشتی را به مردم توزیع کرده‌اند.

نیمروزیان هراس دارند مباد روزی برسد که وضعیت آنان حتا از هرات، مرکز اصلی گسترش کرونا در افغانستان بدتر شود. نیمروز ولایتی است که با ایران مرز رسمی دارد، با پاکستان هم‌سرحد است و روزانه هزاران نفر از مرزهای غیررسمی با ایران و پاکستان با گذر از آن رفت‌وآمد می‌کنند.

دکمه بازگشت به بالا