اعتراض ۱۳۰ چهره‌ی فرهنگی و هنری: آرشیف افغان‌فلم میراث فرهنگی است، آن را سیاسی نسازید

جامعه‎ی فرهنگی- هنری در اعتراض به انتقال آرشیف افغان‌فلم به ارگ ریاست جمهوری در یک نامه‎ی سرگشاده نوشته است که این تصمیم دولت، بدون مشورت، همفکری و نظرخواهی از فلم‌سازان و جامعه‌ی فرهنگی ـ هنری افغانستان گرفتـه شـده و انتقال آرشیف افغان‎فلم که یک مکان هنری و میراث فرهنگی است، در ارگ ریاست جمهوری تبدیل به یـک مکـان سیاسـی خواهد شد و در این حالت، فرهنگ و منابع تاریخی یک ملت زیر کنترول دستگاه سیاسی قدرت خواهد بود.

فرهنگیان و هنرمندان در این نامه گفته‌اند انتقال آرشیف افغان‎فلم به ارگ سبب می‎شود که این موسسه به عنوان یگانه مرکز فلم‎سازی کشور به مکان غیر قابل دست‎رس برای فلم‎سازان، هنرمندان، پژوهشگران و رسانه‎ها تبدیل شود، چون ‎که دست‎رسی به منابع موجود در ارگ برای همه ممکن نیست.

نقض کنوانسیون یونسکو

در این نامه همچنان آمده است: «افغانستان از امضـاکننـدگـان آثار فرهنگی معنوی یا غیر ملموس در یونسکو است. در ماده‎ی دوم، بند «ب» این کنوانسیون بین‎المللی، از هنرهای نمایشی به عنوان میـراث و فرهنگی معنوی نام برده شده است.» و انتقال آرشیف افغان‎فلم به ارگ ریاست جمهوری در مخالفت با کنوانسیون یونسکو است.

در برنامه‎ی حافظه‌ی جهانی یونسکو «Memory of the World» حامل‎های سمعی و بصری، مانند فلم‎ها، کست‎ها، دیسک‌ها و عکس‌ها به عنوان میراث فرهنگی یک کشور یاد شده و بر حفاظت و قابل دسترس بودن آن‌ها برای همه تأکید شده است.

فروش مکان افغان‌فلم به وزارت خارجه‌ی بریتانیا

جامعه‎ی فرهنگی- هنری کشور در نامه‎ی سرگشاده‎ی‌شان گفته‌اند که  دولت افغانستان تصمیم دارد با فروش مکان فعلی افغان‌فلـم بـه وزارت خارجـه‎ی بریتانیـا، بـرای سـاخت سفارت جدید این کشور در کابل، این مکان ملیِ هنری و سینمایی را تخریب کند.

فرهنگیان و فلم‌سازان افغانستان در بخشی از نامه که خطاب به دولت بریتانیا نوشته شده است، آورده‌اند که «ما فلم‌سازان، نویسندگان و هنرمندان افغانستان تأکید داریم که دولت‌های خارجی نباید بنا بر نیازهای سیاسی، باعث فشار بر حکومت‌ها و از دست رفتن مکان‌ها و مراکز ملی ـ فرهنگی و هنری سایر ملت‌ها شوند. دولت بریتانیا، باید به آثار ملی و فرهنگی یک کشور احترام بگذارد و از اهرم فشار برای مقاصد سیاسی اسـتفاده نکنـد. ویرانـی افغـان‌فلـم بدون تعهدات لازم برای مکان جایگزینِ فرهنگی و احیای صنعت فلم در بخش ملی افغانستان، خاطرات و تأثیرات نامطلوب و دوام‌داری را در ذهن جامعه‌ی فرهنگی هنری و مردم افغانستان به ‌جا خواهد گذاشت. بریتانیا می‌داند که گروه‌های تندرو نیـز در افغانسـتان در صـدد از بـین بردن هنر، موسیقی، فیلم و سینما در این کشور هستند و مردم افغانستان به هیچ وجه آن را تحمل نخواهند کرد.»

بر بنیاد این نامه، در آرشیف نـود سـاله‎ی مصور افغان‎فلم آثـار مسـتندی از دوران جنگ جهانی، جنگ سوم انگلیس و افغانستان، دوره‌ی شاه امان‎الله، فلم‎های مستند از دوره‎های بعدی تا پایـان حکومت‎های چپی مارکسیستی، فلم‎های مستند از آثار باستانی افغانسـتان، رویـدادهـای مهـم اجتمـاعی و سیاسـی و تعـداد زیـادی فلـم‎هـای سینمایی افغانستان نگهداری می‌شود. هنرمندان و فرهنگیان در این نامه می‌گویند این آرشیف در هیچ دوره‎ی تاریخی به ارگ ریاست جمهوری افغانستان منتقل نشده، حتا در دوران طالبان این آرشـیف بـا از خودگذشتگی کارمندان افغان‎فلم، برای نسل‎های بعد حفظ شده است.

جامعه‎ی فرهنگی- هنری کشور در نامه‎ی خویش تأکید کرده‎اند که به دلیل تغییر دولت‎ها، هیچ‎گونه تضمین حقوقی و حفاظتی برای آرشیف فلم در یـک مکان محصور به دستگاه قدرت سیاسی وجود ندارد و انتقال آرشیف بـه ارگ ریاسـت جمهـوری افغانسـتان، دسترسی و استفاده‌ی خصوصی ازین آرشیف ملی را برای نزدیکان دستگاه قدرت بیشتر فراهم می‌کند.

حکومت به حق کاپی‌رایت احترام بگذارد

بر اساس این نامه بخشی از فلم‎های موجود در آرشیف افغان‎فلم متعلق به بخش‎های خصوصی فلم‎سـازی در دوره‎هـای گذشـته است که شماری از صاحبان فکری آن آثار هنوز زنده هستند و بر مبنای بند«ب» ماده‎ی سوم کنوانسیون آثار فرهنگی معنوی یونسکو که احترام به حقوق فکری صاحبان آثار تأکید شده است، حکومت افغانستان ملزم است تا به حقوق کاپی‎رایت، حقوق صنفی فلم‎سازان و مؤلفان آثـاری و خواست جامعه فرهنگی در مورد یک مرکز ملی فلم و سینما احترام بگذارد.

به باور جامعه‎ی فرهنگی- هنری کشور، تصمیم حکومت افغانستان در انتقال آرشیف فلم به ارگ، عدم شفافیت از سوی دولت و عدم بررسی حقوقی موضـوع سبب به ‎وجود آمدن ابهامـات زیادی شده است که باید هر چه زودتر توسط شخص رییس جمهور بـرای مردم، رسانه‎ها و جامعه‎ی فرهنگی- هنری افغانستان به‏ طور شفاف پاسخ داده شود.

جامعه‎ی فرهنگی- هنری از دولت افغانستان خواسته است تا با شفافیت برای جامعه روشن بسازد که زمین افغان‎فلم را با کدام شرایط و چه مبلغی بـرای سـاخت سـفارت بریتانیـا در کابل به فروش رسانده است و پول فروش این مرکز هنری فلمسازی را در کجا هزینه می‌کند؟

فرهنگیان و فلم‌سازان افغانستان گفته‌اند در صورتی که هیچ راه حل دیگری برای زمین افغان‌فلم ندارد یا قرارداد فروش آن قبل از قانون پنجاه سالگی مکان‎های قـدیمی و تاریخی امضا شده است، تقاضا می‎کند که پیش از تحویل زمین افغان‎فلـم بـرای سـاخت سـفارت بریتانیـا، مکانی را برای ساخت یک مرکز ملی فلم‎سازی افغانستان به نام «افغان‎فلم» تعیین و برنامه‎ی ساخت آن را اجرایی کند و این مکان جدید، باید بخشی را به نام موزیم فلم و سینما داشته باشد تا آرشیف ۹۰ ساله‎ی فعلی در این بخـش نگـهداری شود.

انتقال موقتی آرشیف افغان‎فلم به دفتر یونسکو در کابل، تا زمان ساخت ساختمان جدید موسسه‎ی افغان‎فلم  از دیگر خواست‎های جامعه‎ی فرهنگی- هنری است. آنان از سازمان یونسکو نیز می‎خواهند که به درخواست‌شان مبنی انتقال آرشیف افغان‏فلم به دفتر این سازمان همکاری کند.

به باور جامعه‎ی فرهنگی- هنری، با احیا و نوسازی افغان‎فلم، این مؤسسه می‎تواند تبدیل به یک مؤسسه‎ی درآمدزا و نیمه‎انتفاعی شود و سپس افغان‎فلم می‎تواند با اجاره دادن تجهیزات تولید فلم، استدیو و شهرک سینمایی خود برای پروژه‎های تولیدی تلویزیون‎هـا و فلـم‎هـای بخـش خصوصـی، بـه انکشـاف بیشتر و خودکفایی برسد و از طریق نمایش‎های بین‎المللـی و حـق کـاپی‎رایـت در بخش‎های داخلی و جهانی، برای مردم افغانستان درآمد اقتصادی ایجاد کند.

جامعه‎ی فرهنگی- هنری در این نامه شرح داده است: «فلم‎سازان افغانستان در داخل و خارج از کشور که این نامه را نوشته و امضا کرده‎اند، آماده‏اند تا در این امر مهم فرهنگی هنری از طریـق نیروی انسانی مستقل، متخصص با و مشورت و هم‎فکری برای احیای مرکز ملی فلمسازی توسط دولت همکاری کنند.»

تقاضای دیگر جامعه‎ی فرهنگی- هنری افغانستان از دولت بریتانیا این است که به دلیل قوانین مبادلات زمینه‎ای مهم و همچنین اهمیت ملـی و فرهنگـی افغـان‎فلـم بـرای جامعه‎ی هنری و مردم افغانستان، تعهد بسپارد تا در هماهنگی با حکومت افغانستان، در ساخت مرکز ملی فلم‎سازی در افغانستان سهم جدی، شفاف و عملی بگیرد.

این نامه‎ی سرگشاده توسط شمار زیادی از سینماگران، هنرمندان، نویسنده‎ها، شاعران و موسیقی‌دانان افغانستان از داخل افغانستان و خارج از کشور امضا شده است.

نوشته های مشابه

دکمه بازگشت به بالا
بستن