انجمن ادبی مهتاب: پاتوق فرهنگیان هرات

محمدحسین نیک‌خواه

خانواده‌ای فرهنگی در هرات تقربیاً ۱۲ سال پیش انجمنی را تاسیس کردند که حلقه‌ی وصل شاعران و فرهنگیان شد. اعضای خانواده‌ی مطهری جلسات انجمن را ابتدا در خانه‌ی شخصی‌شان برگزار کردند و کم‌کم شمار اعضای آن بیش‌تر و بیش‌تر شد.

با افزایش اعضای «انجمن ادبی مهتاب» در منزل شخصی برادران مطهری، جای کافی برای حضور دوست‌داران شعر و ادب وجود نداشت و جلسات ادبی در نهادهای فرهنگی برپا ‌شد.

با گذشت بیش‌تر از یک دهه از تاسیس انجمن، دوست‌داران شعر و ادب پنج‌شنبه‌شب‌ها گرد می‌آیند و از دکلمه و گوش دادن به نوای دل‌نواز شعر لذت می‌برند. یکی از دست‌آوردهای انجمن کشف استعداد شعر خوان‌های خردسال است. بخشی از چوکی‌ها از سوی کودکان و نوجوانان دوست‌دار شعر در جلسات انجمن پر می‌شود و دکلمه‌ شعر آنان به جلسه جان تازه می‌دهد.

با گذشت بیش‌تر از یک دهه از تاسیس انجمن، دوست‌داران شعر و ادب پنج‌شنبه‌شب‌ها گرد می‌آیند و از دکلمه و گوش دادن به نوای دل‌نواز شعر لذت می‌برند.

یکی از دست‌آوردهای انجمن کشف استعداد شعرخوان‌های خردسال است. بخشی از چوکی‌ها از سوی کودکان و نوجوانان دوست‌دار شعر در جلسات انجمن پر می‌شود و دکلمه‌ شعر آنان به جلسه جان تازه می‌دهد.

در اوضاعی که خیلی‌ها غرق در دنیای مجازی و شبکه‌های اجتماعی هستند، اعضای انجمن با حضور در جلسات شعرخوانی تلاش دارند مشعل فرهنگ و ادب را در شهر علم و فرهنگ روشن نگه دارند.

تلاش خانواده‌گی برای پاس‌داری فرهنگی

در نهم حمل ۱۳۸۶ خورشیدی، اعضای خانواده‌ی مطهری تصمیم گرفتند یک انجمن ادبی را برای جمع کردن دوست‌داران شعر و ادب تاسیس کنند.

عبدالرحیم مطهری، به همراه برادرش عبدالحمید مطهری، «انجمن ادبی مهتاب» را در خانه‌ی شخصی‌شان ایجاد کردند و پنج‌شنبه‌شب‌های هر هفته فرهنگیان در خانه‌ی آن‌ها دور هم جمع می‌شدند. خانه‌ی برادران مطهری، در جاده‌ای به نام «مهتاب» موقعیت دارد و از همین سبب نام انجمن هم مهتاب گذاشته شد.

آرام‌آرام این انجمن خانه‌گی، گسترش یافت و اعضای آن بیش‌تر و بیش‌تر شد. کار به جایی رسید که در خانه‌، فضای کافی برای حضور فرهنگیان وجود نداشت و جلسه در نهادهای فرهنگی برگزار می‌شد. مدتی جلسات انجمن در فرهنگ‌سرای «دوربین» دایر شد و از چندی قبل در «مجتمع اندیشه» برپا می‌شود.

عبدالرحیم مطهری، بنیان‌گذار انجمن در گفت‌وگو با روزنامه‎‌ی ۸صبح پاس‌داری ارزش‌های فرهنگی و زبان فارسی را هدف تاسیس انجمن ادبی مهتاب می‌داند.

شاعران و فرهنگیان نام‌آشنایی چون شیخ الشعرا برات‌علی فدایی هروی، استاد ناصر رهیاب، استاد عبدالغفور آرزو، محمدکاظم کاظمی، فضل‌الله زرکوب، نورالله وثوق، محمدآصف رحمانی پارسی، نهیک فلاح، ولی‌شاه بهره، محمدحسن فرید و برخی دیگر از فرهنگیان هراتی با حضور در جلسات انجمن شعر دکلمه می‌کنند.

شعرخوانان کوچک

یکی از تفاوت‌های انجمن ادبی مهتاب با دیگر انجمن‌های ادبی، حضور پررنگ کودکان و نوجوانان در جلسات آن است. اعضای رهبری انجمن از زمان تاسیس برای کودکان به ویژه دانش‌آموزان میدان داده‌اند تا در حضور جمع، شعر دکلمه کنند.

بخشی از چوکی‌های انجمن از سوی کودکان و نوجوانان پر می‌شود و برخی اعضا که ۱۲ سال پیش وقتی به انجمن پا گذاشتند کودکی بیش نبودند، اکنون قد کشیده و جوان شده‌اند.

رابعه‌ سروری، نُه سال دارد و دانش‌آموز صنف سوم مکتب است. او پنج سال پیش وقتی هنوز کودکی چهار ساله بود با پدرش حبیب‌الله سروری، به انجمن مهتاب آمد و با شعر آشنا شد.

برای نخسین بار شعری کودکانه را با عنوان «رفتم کنار دریا» دکلمه کرد. شاید آن زمان تصور نمی‌کرد چند سال بعد به دکلماتوری چیره‌دست بدل شود.

پدر رابعه باور دارد دخترش در زمینه‌ی ادبیات، استعداد ویژه‌ای دارد و شعرهای طولانی را به ساده‌گی حفظ می‌کند. رابعه، با جثه‌ی کوچکش در محافل بزرگ اشتراک و در حضور هزاران نفر شعرخوانی می‌کند.

در کنار رابعه برخی دیگر از کودکان هم در جلسات شعر حاضر شده و با شوق و علاقه‌ی زیاد شعر دکلمه می‌کنند.

حلقه‌ی وصل فرهنگیان

اعضای انجمن ادبی مهتاب به شکل خانواده‌گی در جلسات اشتراک ‌می‌کنند و برخی آن‌ها دوستان و آشنایان خانواده‌ی مطهری هستند. شاعران جوان هم برای یادگیری فوت و فن شعر و تمرین برای تبدیل شدن به دکلماتور حرفه‌ای در جلسات شعرخوانی، حاضر می‌شوند.

روح‌الامین امینی، مسوول انتشارات «آن» به روزنامه‌ی ۸صبح می‌گوید تاسیس انجمن‌های ادبی در شهری مانند هرات که ریشه‌ی عمیق فرهنگی دارد، اقدامی شایسته است. آقای امینی می‌افزاید بنیان‌گذاران انجمن ادبی مهتاب، مخارج آن را از جیب‌شان می‌پردازند و هدف‌شان پاس‌داری از فرهنگ است.

از دید امینی در شرایط کنونی مردم در فضای مجازی و شبکه‌های اجتماعی غرق شده‌اند و وقت کم‌تری برای فعالیت‌های اجتماعی می‌گذارند، اما جلسات انجمن سبب شده دوست‌داران فرهنگ و ادب هر هفته دور هم جمع شوند و از فضای ادبی و شنیدن شعر لذت ببرند.

در کنار انجمن مهتاب، چند انجمن ادبی دیگر نیز در هرات فعالیت دارند و به روایتی نخستین انجمن ادبی افغانستان یعنی «انجمن ادبی هرات» سال ۱۳۰۹ خورشیدی در این شهر گشایش یافت.

با این حال جلسات انجمن ادبی مهتاب با گذشت ۱۲ سال از تاسیس آن، هم‌چنان پررونق است و فرهنگ‌دوستان هر هفته در آن اشتراک می‌کنند.

نوشته های مشابه

دکمه بازگشت به بالا
بستن