«زندان‏‌های دیگری هم در گوشه و کنار دنیا هست» (قسمت اول)

یکی از عرصه‌‏هایی که شخصیت باراک اوباما را به عنوان یک رییس جمهور استثنایی در امریکا مورد توجه قرار داد، نگاه و تاکید او به حقوق بشر یا به قول خودش، بازگرداندن جایگاه اخلاقی امریکا و ترمیم چهره‏‌ی امریکا در جهان است.
از جمله، زندان گوانتانامو که ادعای امریکا را در احترام برای دموکراسی و حقوق بشر به چالش می‌‏کشید، از موارد مورد اشاره‏‌ی آقای اوباما بود که وعده‌‏ی تعطیل کردن آن را می‌‏داد.
مجددا رسانه‌‏ها و نشریات متعددی در غرب، مصاحبه‌‏ی تازه‌‏ای از آقای اوباما را چاپ کردند که در آن بر برچیده شدن زندان گوانتانامو در دو سال آینده تاکید کرده است.
زندان گوانتانامو چه جایی در قوانین و فرهنگ امریکا دارد؟ چه فعالیت‌های سیاسی یا حقوق بشری در رابطه با آن انجام گرفته است؟
این موارد و برخی دیگر مسایل مرتبط با آن را در گفتگو با خانم الهه هیکس، فعال و مطلع حقوق بشر در عرصه‌‏ی بین‏‌المللی، در میان گذاشته‌‏ام.
خانم هیکس، مدیر یک «ان‌جی‌او»ی حقوق بشر، به نام «سازمان یاران حقوق بشر» است و در همین رابطه، ساعاتی پس از این گفتگو در مجمع عمومی سازمان ملل شرکت خواهد کرد. بنابراین، قبل از ورود به مساله‏ی گوانتانامو از ایشان می‏‌خواهم در مورد مضمون جلسه‏‌ای که در مجمع عمومی برگزار می‏‌شود، توضیحاتی بدهد:
همان‌‌ طور که می‏‌دانید، قطعنامه‌‏ی نقض حقوق بشر در ایران، در کمیته‏‌ی سوم مجمع عمومی با اکثریت آرا، به تصویب رسید و برای گزارش و تصویب نهایی به مجمع عمومی سازمان ملل فرستاده خواهد شد.
قرار است این قطعنامه به رای‏‌گیری گذاشته شود. انتظار می‌‏رود همان‏‌‌طور که در کمیته‏ی سوم با اکثریت آرا به تصویب رسید، مجمع عمومی قطعنامه‌‏ای را به تصویب برساند که در این قطعنامه آمده است:
دبیر کل سازمان ملل متحد موظف خواهد بود سال آینده گزارشی به مجمع عمومی سازمان ملل، در رابطه با وضعیت نقض حقوق بشر در ایران ارایه دهد.
به مساله‏ی زندان گوانتانامو برگردیم. نظرتان در مورد این‌‌که آقای اوباما بارها و مجددا روز پنج‌‌شنبه اعلام کرد که زندان گوانتانامو باید بسته شود، چیست؟
زندان گوانتانامو شهرت بین‌‏المللی پیدا کرده، ولی با کمال تاسف، زندان‏‌های دیگری در گوشه و کنار دنیا هست، زندان‌‏های مخفی که توسط مقام های نظامی و توسط ایالات متحده‏‌ی امریکا اداره می‌شود.
دو زندان بزرگ مخفی در عراق و یک زندان در افغانستان وجود دارد. گفته می‌‏شود این زندان که توسط مقام های ایالات متحده اداره می‌‏شود، می‏تواند بیست هزار زندانی را در خود جای دهد.
گنجایش بیست هزار زندانی؟ کدام یک از این زندان‌‏ها است؟
دقیقا، در اعلامیه‌‏ی سازمان عفو بین‌‏الملل آمده است. پایگاهی که در بیانیه‌‏ی عفو بین‌‏الملل از آن نام برده شده، پایگاه نیروی هوایی بگرام در افغانستان و هم‌‏چنین دو کمپ؛ «کمپ بوکا» و «کمپ کراپر» در عراق است.
همان‏طور که در بیانیه‏ی عفو بین‏الملل آمده است، کمپ‏ها و زندان‏های مخفی در جاهایی هستند که اسامی‏شان ذکر شده، اما دولت ایالات متحده‏ی امریکا ‏آن‏ها را تایید نکرده است.
هر تصمیمی که در رابطه با زندان گوانتانامو که گفته می‏شود دوصد و پنجاه زندانی در خود دارد، گرفته شود،‌ شامل این کمپ‏ها و زندان‏های مخفی هم می‏شود.
با توجه به این‌که زندان گوانتانامو مخفی و بازدید از آن هم تا مدت‏ها ممکن نبود، اعتراض های فعالان حقوق بشر متوجه کدام وجوه و چگونه بود؟
اخبار زندان گوانتانامو در رابطه با شکنجه و وضعیت وحشتناک زندانیانی که در آن‏‌جا بودند، توسط خبرنگاران امریکایی به خارج از گوانتانامو منعکس شد.
تا آن لحظه و حتا قبل از آن، سازمان‏های مدافع حقوق بشر و از همه مهم‌‏تر، عفو بین‌‏الملل، سازمان نظارت بر حقوق بشر، سازمان حقوق بشر و سایر سازمان‏‌های بین‏‌المللی، نسبت به وضعیت این زندانیان و اخباری که راجع به شکنجه‏ی آن‌‏ها بود و به طور کلی، مخفی نگاه داشتن ‏این زندانیان، چیزی نمی‏دانستند.
مشخص نبود [زندانیان] به چه صورت و از چه کشوری آورده می‏شوند و شرایط‏شان چیست. تا سال گذشته، سازمان‌های حقوق بشر و صلیب سرخ جهانی، اجازه‌‏ی دیدار از این زندان‏‌ها را هم نداشتند…
ادامه دارد

دکمه بازگشت به بالا