دوشنبه, 18 قوس 1398

داکتر زلمی رسول، وزیر امور خارجه، می‌گوید که در گفتگوی اخیر رییس‌جمهور کرزی با آصف‌علی زرداری در لندن، مساله امضای موافقت‌نامه استراتژیک میان افغانستان و پاکستان نیز مطرح شده، اما به‌گفته‌ی او، قبل از امضای این موافقت‌نامه، باید مردم افغانستان مطمین شوند که بعد از این خطری از سوی پاکستان متوجه‌شان نمی‌شود.
وزیر امور خارجه کشور که روز یک‌شنبه، 22 دلو، در یک کنفرانس خبری در مورد سفرهای اخیر رییس‌جمهور کرزی به بریتانیا، ناروی و قاهره به خبرنگاران معلومات می‌داد، گفت که دولت افغانستان خواهان روابط نزدیک با پاکستان است. زلمی رسول گفت: «موضوع امضای قرارداد استراتژیک هم مطرح شد، اما موضع افغانستان در این باره بسیار واضح است. مردم افغانستان باید قانع شوند و ببینند که پاکستان یک همکاری صادقانه در راه صلح و ثبات افغانستان می‌کند و کدام خطری از خاک پاکستان متوجه افغانستان نخواهد بود، ما هم تعهد می‌کنیم که خطری از خاک افغانستان متوجه پاکستان نباید باشد.» او افزود: «وقتی‌که این اعتماد را مردم افغانستان پیدا کردند که همکاری صادقانه بین افغانستان و پاکستان وجود دارد و افغانستان به‌طرف صلح و آرامش روان است و کدام تهدیدی از سوی پاکستان علیه افغانستان نیست، ما حاضر هستیم که این قرارداد را امضا کنیم.»
افغانستان تاکنون با هشت کشور مهم موافقت‌نامه‌های استراتژیک امضا کرده و به‌گفته‌ی وزیر امور خارجه، گفتگوها برای امضای چنین موافقت‌نامه‌ای با کشورهای دنمارک و فنلند نیز آغاز شده است.

نی، حمایت‌کننده‌ی رسانه‌های آزاد افغانستان، خواهان لغو حکم جلب پرتو نادری شده است.
مسوولان موسسه نی می‌گویند که حکم جلب پرتو نادری از سوی لوی‌سارنوالی کشور از مجرای قانونی آن که کمیسیون رسانه‌های همگانی است، بررسی نشده و اکثریت اعضای کمیسیون تخطی رسانه‌ها که در وزارت اطلاعات و فرهنگ فعالیت دارد، در جریان احاله پرونده‌ی آقای نادری به لوی‌سارنوالی قرار نداشته‌اند.
صدیق‌الله توحیدی، مسوول دفتر نی، حمایت‌کننده‌ رسانه‌های آزاد در افغانستان می‌گوید که ابراز نظر سخنگوی ریاست‌جمهوری در رابطه به پرونده آقای نادری نشان می‌دهد که بسیاری از مقام‌های حکومت افغانستان از چگونگی برخورد با آقای نادری راضی نبوده‌اند.

یکی از تصمیم‌های اتخاذ شده از سوی دولت پاکستان در خصوص طالبان، شورای صلح افغانستان را ذوق زده کرده است. بعد از آن‌که از سوی دولت پاکستان اعلام شده است که پیش از رهایی زندانیان طالب، با شورای عالی صلح افغانستان مشوره خواهد شد، باعث هیجان برخی از اعضای این شورا شده است. مولوی شهزاده شاهد یکی از اعضای شورای عالی صلح، گفته است که رهایی زندانیان طالب افغان، از سوی پاکستان در تفاهم با شورای عالی صلح، یک قدم نیک و مثبت در روند گفتگوهای صلح است.
به‌نظر می‌رسد توقع این‌که پاکستان واقعا به این گفته‌اش عمل کند، نوعی سادگی است. پاکستان در رابطه به طالبان سیاست‌های گوناگون داشته است. از این‌رو باور به گفته‌های این کشور که بیشتر می‌تواند جنبه تبلیغاتی داشته باشد، جالب نیست. پاکستان هیچ‌گاهی با طالبان براساس تمایل و علاقمندی دولت افغانستان برخورد نمی‌کند. این کشور از طالبان به‌عنوان متاع سیاسی استفاده می‌کند و این متاع را به‌گونه‌ای به‌کار می‌گیرد که بتواند نفع را تامین کند.

منابع موثق به برخی از رسانه‌ها گفته‌اند که در نشست لندن، هیات پاکستانی، خواستار مذاکره گروه‌های سیاسی افغانستان با طالبان، روی تشکیل یک نظام حقوقی و اداری تازه، شده‌اند. گفته می‌شود که هیات پاکستانی، به رییس‌جمهور کرزی در لندن گفته است که آنان قادر نیستند طالبان را به پذیرش قانون اساسی افغانستان و دولت این کشور، وادار کنند، بنابراین راه‌حل این است که طالبان با گروه‌های سیاسی داخل دولت و بیرون از آن، روی تشکیل نظم سیاسی جدید، مذاکره کنند و به توافق برسند. این در حالی است که رییس‌جمهور کرزی و دولت افغانستان، می‌خواهند که طالبان با پذیرش قانون اساسی و تصدیق رسمیت دولت، وارد پروسه سیاسی شوند و از خشونت دست بکشند.

در حالی‌که یکی از مسوولیت‌های اساسی نهادهای جامعه مدنی، دفاع از آزادی بیان و ارزش‌های حقوق بشری است، اما نهادهای جامعه مدنی افغانستان در مواردی که آزادی بیان مورد تهدید قرار گرفته است، در حمایت از آن برخورد ضعیف و غیرمنسجم داشته‌اند.
مسوولان برخی از نهادهای جامعه مدنی با تایید این موضوع می‌گویند که نهادهای جامعه مدنی افغانستان تاهنوز تجربه لازم به‌دست نیاورده و در خیلی از موارد نتوانسته‌اند، منسجم و یک‌دست عمل کنند.

کابل - 1391،11،20

چنان‌که آگاهی دارید لوی‌سارنوالی کشور، امر جلب آقای پرتو نادری، شاعر، نویسنده و تحلیلگر افغان را صادر کرده است. ظاهرا این حکم پس از شکایت آقای داوودعلی نجفی، وزیر ترانسپورت و هوانوردی به اداره لوی‌سارنوالی، صادر شده است.
مبنای شکایت آقای نجفی، نشر مقاله‌ای به قلم پرتو نادری در روزنامه آرمان ملی است که در آن به نقل‌قولی از آقای نجفی که ماه‌ها قبل در رسانه‌های کشور انتشار یافته و در آن گفته شده بود که «من حامد کرزی را رییس‌جمهور ساختم، ورنه داکتر عبدالله برنده بود» استناد شده و این نقل‌قول شدیدا مورد انتقاد قرار گرفته است.

در گزارش‌ها آمده است که مردم افغانستان، در چهار سال گذشته، چهار میلیارد دالر رشوه پرداخته‌اند. این مبلغ رشوه در جامعه‌ای که شصت درصد مردمش زیر خط فقر زندگی می‌کنند، دور از تصور است. این‌که این رشوه چگونه و در چه مواردی و از سوی کدام بخش از مردم به کدام مراجع پرداخت می‌شود، چیزی است که بایستی به‌صورت واقع‌بینانه مورد توجه قرار گیرد و به‌صورت منطقی نیز با آن برخورد شود.
با این‌که تصور بر این است که حکومت افغانستان نشر چنین گزارشی را رد کند، اما آن‌چه واقعیت است این‌ است که وقتی چنین گزارش‌هایی به نشر می‌رسد، عوارض روانی بسیار جدی به‌وجود می‌آورد. مردم وقتی می‌شنوند که در کشورشان چند برابر بودجه ملی‌شان رشوه داده می‌شود، باعث می‌شود که نسبت به شرایط موجود در کشور، بی‌اعتماد شده و به آینده نیز با دیده تردید بنگرند.

ریاست‌جمهوری می‌گوید از آنچه در مورد پرتو نادری، شاعر و نویسنده کشور صورت گرفته، اظهار تاسف می‌کند. ایمل فیضی، سخنگوی رییس‌جمهور کرزی روز گذشته در گفتگوی تلیفونی به 8صبح گفت آنچه با آقای نادری شده برخورد قانونی نبوده است.
فیضی گفت: «ما به آقای نادری شاعر و نویسنده توانای کشور سخت احترام داریم و کاری که صورت گرفته نباید چنین چیزی صورت می‌گرفت.»
سخنگوی رییس‌جمهور گفت در صورتی که تخطی رسانه‌ای هم صورت گرفته باشد، این مساله باید از سوی کمیسیون رسیدگی به تخطی‌های رسانه‌ای بررسی می‌شد نه از سوی لوی سارنوالی تا مراحل قانونی خودرا طی می‌کرد.

برخی از منابع گزارش داده‌اند که در نشست سه‌جانبه لندن، مقام‌های نظامی و سیاسی پاکستان، به آقای کرزی گفته‌اند که گروه‌ها و شخصیت‌های سیاسی افغانستان باید با طالبان صلح کنند و با این گروه در مورد یک نظام سیاسی جدید، به توافق برسند. هم‌چنین گفته شده است که پاکستانی‌ها به آقای کرزی گفته‌اند طالبان، دولت افغانستان و قانون اساسی این کشور را به‌رسیمت نمی‌شاسند و حاضر نیستند که با دولت افغانستان وارد مذاکره شوند؛ به همین دلیل باید گروه‌ها و جریان‌های سیاسی و قومی افغانستان، با طالبان صلح کنند نه دولت.
گفته شده است که در نشست لندن، هیات پاکستانی به آقای کرزی گفته است باید از جایگاه یک سیاست‌مدار افغان، در کنار دیگر سیاست‌مداران و جریان‌های سیاسی افغانستان، با طالبان صلح کند، نه از جایگاه رییس‌جمهور کشور. به‌گفته پاکستانی‌ها، طالبان مشروعیت دولت و قانون اساسی افغانستان را نمی‌پذیرند. بنابراین لازم است، جناح‌های تشکیل‌دهنده دولت افغانستان و جناح‌های بیرون از آن، با طالبان در مورد تشکیل یک نظام سیاسی جدید به توافق برسند و همه‌چیز را از صفر آغاز کنند.

مصاحبه اخیر آقای کرزی با روزنامه گاردین، به افغان‌ها نشان می‌دهد که رییس‌جمهور چگونه برای خلاصی از مخمصه اشتباهاتش دست به توجیه گروه تروریستی طالبان می‌زند و برای پروسه ناکام مصالحه با این گروه شورشی، عذرهای عجیب و غریب می‌تراشد و می‌خواهد که با تردستی میان حضور نیروهای غربی در افغانستان و گسترش شورش‌ها در جنوب و شرق کشور ارتباط برقرار کند و برای جنگ مسلحانه طالبان علیه نیروهای خارجی دلایل مذهبی و ملی بتراشد.
ابراز چنین مواضع از سوی رییس‌جمهور نه تنها ناامیدکننده و مایه سرخوردگی است که مصداق روشن مهربانی با دشمن خون‌خوار. چنین حرف‌ها بار دیگر همدلی مشکوک آقای کرزی را با گروهی نشان می‌دهد که روزگاری به آن‌ها به‌عنوان «نجات‌دهنده افغانستان» از دست متحدان امروزش نگاه می‌کرد. انگار آقای کرزی هرگز نتوانست بر پیوند‌های عمیق قومی خود با طالبان غلبه کند و این واقعیت تلخ اما روشن را بپذیرد که اگر طالب مسلمان است، اما دشمن افغانستان است و متحد جنرالان و جاسوسان سندی و پنجابی. آیا جنایات گذشته طالبان در حق مردم افغانستان برای آقای کرزی کافی نیست که به‌جای لحن ملایم و توجیه‌گرانه نسبت به این گروه، کمی از خون شهیدان این کشور و مردمی که به طرز فجیعی قربانی طالبان شده‌اند، دفاع کند؟

نشست لندن از این نظر که سبب اشتراک دیدگاه‌های روسای جمهور افغانستان و پاکستان مبنی بر پرخطر بودن خشونت و عدم صلح و ثبات در منطقه برای هر دو کشور شده، از اهمیت برخوردار است. حامدکرزی، رییس‌جمهور افغانستان و آصف‌علی زرداری، رییس‌جمهور پاکستان، گفته‌اند که تلاش می‌کنند تا در شش‌ماه آینده به یک توافق صلح در افغانستان دست پیدا کنند. با تلاش دو کشور با به کارگیری امکاناتی که در دسترس این هر دو به‌خصوص پاکستان است، صلح می‌تواند قابل تصور باشد. اما آن‌چه از اهمیت برخوردار است این‌که پاکستان در این تلاش‌ها با حسن نیت برخورد کند و با نگاه عدم مداخله با این تلاش‌ها همکاری کند.

زنگ اول

ابهام در تعریف پیروزی

23 دلو 1391

جان آلن، جنرال چهارستاره امریکایی که ماموریتش به‌عنوان فرمانده نیروهای بین‌المللی مستقر در افغانستان، دیروز به پایان رسید، در مصاحبه‌ای با بی‌بی‌سی گفته است، پیروزی ماموریت ناتو در افغانستان، نزدیک است. جان آلن گفته است که استراتژی ناتو و امریکا در جنگ افغانستان، موفقانه تطبیق شده است. در مورد موثریت استراتژی اوباما برای مقابله با شورشگری در افغانستان و مبارزه با تروریزم تردی نیست. پس از روی کار آمدن آقای اوباما در امریکا، استراتژی جدیدی برای مقابله با تروریزم و شورشگری به‌کار گرفته شد. بر مبنای این استراتژی، منابع بیشتر برای نبرد با شورشگری و تروریزم در افغانستان، اختصاص داده شد. قبلا امریکا تمام منابع و امکانات خود را در عراق متمرکز کرده بود تا از دولت جدید آن کشور حمایت کند. بر مبنای استراتژی جدید اوباما برای افغانستان، نیروهای تازه‌نفس امریکایی به افغانستان آمدند تا مناطق زیر کنترول طالبان را بازپس بگیرند و به روند آموزش و تجهیز نیروهای داخلی سرعت بخشند. ناتو و امریکا در بازپس‌گیری مناطقی که طالبان اشغال کرده بودند، موفق بودند. اما شورشگری شکست استراتژیک نخورد. در حال حاضر، طالبان تهدید استراتژیک برای افغانستان به‌حساب می‌آید. آموزش نیروهای داخلی افغانستان نیز تا جایی موفق بوده اما حملات سبز بر آبی، این روند را به‌شدت تهدید...

یادداشت‌ها

پس از مسعود - کاخ کاغذی، نگاهی به توافقات بن- قسمت یازدهم

14 دلو 1391

مدیریت بحران‌ها، حادثه‌ها، تحولات و رویداد‌ها برای کسانی‌که در بطن آن قرار دارند، دشوار اما هیجان‌آور است؛ ولی قضاوت در باره‌ی این تکانه‌ها، آن‌هم بعد از گذشت زمان، دشوار نیست. این نوشته نیز، قضاوت نویسنده است از مدیریت بحران سیاسی و رهبریِ پس از مسعود؛ مدیریتی توسط هم‌سنگران و نزدیکانش.تاریخ...