موترهای غیرقانونی و ازدحام در هرات

سیدحسن حسینی

ترافیک شهری در هرات این روزها به حدی سنگین شده که برای استفاده از مسیرهای اصلی شهر با موتر، حداقل نیم ساعت وقت ضایع می‌شود. مدیریت ترافیک این ولایت دلیل بی‌نظمی اوضاع ترافیکی را در استفاده‌ی زیاد مردم از موترهای فرمان‌راسته که خلاف قوانین جاده‌ای بوده و اصطلاحاً به موترهای «ویشی» معروف است، می‌داند. فرماندهی پولیس این ولایت هم گره کور ناامنی، اختطاف، جرایم سازمان یافته و فرار مجرمان را در استفاده‌ی زیاد این نوع موترها خلاصه می‌کند. در همین حال دفتر والی هرات هم به این نظر است که موترهای «ویشی» باید جمع‌آوری شوند.

شورای ولایتی هرات اما موضع دیگری در مقابل جمع‌آوری این موترها گرفته است. یکی دو سال قبل که بر اساس مصوبه‌ی شورای وزیران، طرح جمع‌آوری موترهای فرمان‌راسته یا غیر قانونی در هرات کلید زده شد، شورای ولایتی پا پیش گذاشت و آن را متوقف کرد. شورای ولایتی در آن زمان گفت که سیاست «یک بام و دو هوا» نتیجه ندارد و موترهای غیر قانونی باید به گونه‌ی یکسان از تمام ولایت‌ها در یک زمان جمع‌آوری شوند. از دید فعالان مدنی، اجرایی کردن این پیشنهاد شورای ولایتی برای دولت اما سنگین تمام می‌شود و حکومت توان جمع‌آوری یک‌باره‌ی این موترها را ندارد.

 

بازار داغ موترهای غیر قانونی

در هفته‌های اخیر هرات به یکی از بی‌نظم‌ترین ولایت‌ها از نگاه ترافیک جاده‌ای بدل شده است. مسیرهای اصلی منتهی به شهر با انبوه موترهای غیر قانونی پر شده و عبور و مرور مردم را دشوار کرده است. در بنگاه‌های موترفروشی هم در تناسب به موترهای قانونی، بازار معامله‌ی موترهای غیر قانونی یا فرمان‌راسته مشهور به «ویشی» داغ شده است.

بی‌نظمی ترافیک شهری، مدیریت ترافیک این ولایت را وادار به واکنش کرده است. 

غلام‌سخی حسینی، مدیر ترافیک هرات در گفت‌وگو با روزنامه‌ی ۸صبح به این نظر است که اختطاف، ترور و دزدی‌های مسلحانه با استفاده از موترهای فرمان راسته یا غیر قانونی صورت می‌گیرد. آقای حسینی می‌افزاید که علاوه بر این بر اساس یافته‌های بخش بررسی حادثات مدیریت ترافیک هرات، بین افزایش استفاده‌ی موترهای فرمان‌راسته و تصادفات جاده‌ای رابطه‌ای مستقیم وجود دارد. 

مدیر ترافیک هرات تاکید می‌کند که چندین بار در مورد جمع‌آوری موترهای غیر قانونی یا فرمان راسته به شورای نظامی این ولایت طرح‌های مختلفی پیشکش شده اما هنوز فیصله‌ای در این باره نشده است.

بر مبنای آمار و ارقام مدیریت ترافیک هرات، دست‌کم ۳۰۰ هزار موتر در هرات گشت‌وگذار می‌کنند که از این میان ۸۰ هزار موتر غیر قانونی یا فرمان‌راسته‌اند.

مدیر ترافیک هرات می‌گوید که بحث موترهای فرمان‌راسته یا غیر قانونی نزدیک به سه سال قبل هنگامی داغ شد که پولیس در پی دریافت مصوبه‌ی شورای وزیران، طرح جمع‌آوری این موترها را به اجرا گرفت اما شورای ولایتی و برخی دیگر از «بزرگان» با آن مخالفت کردند و روند جمع‌آوری متوقف شد.

در مصوبه‌ی آن زمان شورای وزیران ذکر شده بود که موترهای دست‌راسته و غیر قانونی باید از تمام کشور جمع‌آوری شود و هرات به عنوان نخستین ولایت برای اجرای حکم آستین بر زده بود.

 

واکنش شورای ولایتی

سردارمحمد بهادری، عضو شورای ولایتی هرات به روزنامه‌ی ۸صبح می‌گوید که دولت توان جمع‌آوری یک‌باره موترهای فرمان‌راسته را ندارد. آقای بهادری می‌گوید که این وسط دو قشر مردم؛ کسانی که موتر قانونی دارند، نگران گشت‌وگذار موترهای غیر قانونی هستند و کسانی که موتر غیر قانونی دارند، نگران سرمایه‌های زیادی هستند که پشت این نوع موترها خوابیده است.

به گفته‌ی مسوولان دولتی آن‌ها هنوز نتوانسته‌اند راه‌کار قابل اجرا برای گشت‌وگذار موترها داشته باشند و علاوه بر این، نیروهای پولیس در دروازه‌های هرات هم با گرفتن اندکی پول، اجازه‌ی ورود موترها را به داخل شهر می‌دهند.

آقای بهادری تاکید می‌کند که شورای ولایتی نگران جمع‌آوری موترهای ویشی نیست، اما روندی که سبب زیان مردم شود و فساد در آن به وضوح قابل دید باشد، نباید روی دست گرفته شود. او تاکید می‌کند که باید طرح قابل اجرا به صورت یک‌سان در تمام ولایت‌ها اجرا شود و دروازه‌های ولایت‌ها و حتا مرزهای کشور به روی واردات این نوع موترها بسته شود.

 

آماده‌باش پولیس

جیلانی فرهاد، سخنگوی والی هرات به روزنامه‌ی ۸صبح می‌گوید که طرح جمع‌آوری موترهای ویشی در گذشته یک بار روی دست گرفته شد اما در آن زمان شورای ولایتی مخالفت کرد و گفت که «سیاست یک بام و دو هوا» نتیجه ندارد. آقای فرهاد می‌افزاید که پس از توقف روند جمع‌آوری موترهای ویشی، از آدرس دفتر والی هرات مکتوبی به مرکز کشور فرستاده شد و طی آن اداره‌ی محلی هرات خواهان هدایت دیگری شد، اما از آن زمان تا کنون دستور تازه‌ای به هرات نرسیده است.

در همین حال فرماندهی پولیس هرات افزایش موترهای ویشی را عامل اصلی ناامنی، بی‌نظمی در شهر، افزایش جرایم جنایی و صعود گراف جرایم سازمان‌یافته در این ولایت می‌داند. 

عبدالاحد ولی‌زاده، سخنگوی پولیس هرات می‌گوید که پولیس هرات آماده‌گی کامل برای جمع‌آوری موترهای ویشی دارد، اما دست‌هایی از داخل شورای ولایتی با آن مخالفت کردند.

آقای ولی‌زاده تصریح می‌کند که بارها به دروازه‌های ولایت‌ هرات هدایت داده شده که جلو روند ورود موترهای «ویشی» گرفته شود. به گفته‌ی وی موترهای غیرقانونی فعلی در گذشته وارد هرات شده‌اند. او تلویحاً گفت که احتمال دارد هم اکنون هم موترهای ویشی وارد هرات شوند.

 

موترهای ویشی جمع‌آوری شوند

فعالان مدنی هرات هم نسبت به افزایش شمار موترهای ویشی در هرات ابراز نگرانی می‌کنند. سیداشرف سادات، عضو شبکه‌ی نهادهای مدنی در این ولایت می‌گوید که استفاده از موترهای ویشی علاوه بر افزایش میزان حادثات جاده‌ای و تاثیر مستقیم بر افزایش ناامنی، سبب آزارواذیت مردم شده است. به گفته‌ی وی ارزان‌قیمت بودن این موترها سبب شده که هر فرد از آن استفاده کند و راننده‌گان این موترها به قواعد راننده‌گی آشنایی لازم ندارند.

وی هم‌چنان ورود این موترها را سبب زیان اقتصادی به موترفروشانی می‌داند که موترهای قانونی را به فروش می‌رسانند. آقای سادات هم‌چنان کاهش در عواید مدیریت ترافیک را هم از دیگر پی‌آمدهای ورود و گشت‌وگذار این نوع موترها می‌داند.

با تمام این‌ها اما ظاهراً گوش دولت‌مردان مسوول در مرکز کشور کم‌تر بده‌کار نگرانی‌های مردم هرات است. در هرات مردم نگران‌اند که اگر ورود موترهای غیر قانونی به همین شکل ادامه یابد، در آینده این ولایت هم، مانند کابل به مشکلات محیط زیستی شدیدی دچار خواهد شد.

نوشته های مشابه

دکمه بازگشت به بالا
بستن