سکوت حکومت در برابر تبادل زندانیان طالبان؛ هیچ نهادی حاضر به پاسخگویی نیست

فهیم امین

پس از نشر گزارش‌ها درباره تبادل شماری از زندانیان گروه طالبان با سه انجنیر هندی، نهادهای امنیتی، عدلی و قضایی حاضر نیستند در این پیوند اعلام موضع کنند. با تلاش‌های مکرر موفق نشدیم دیدگاه لوی‌سارنوالی کشور به عنوان مسوول حقوقی زندانیان و وزارت امور داخله به عنوان مسوول زندان‌های کشور را در پیوند به چگونه‌گی رهایی این زندانیان به دست بیاوریم.

این در حالی است که اعضای ارشد گروه طالبان در صحبت با رسانه‌ها تایید کرده‌اند که سه زندانی هندی را در بدل رهایی یازده عضو زندانی این گروه رها کرده‌اند. به سخن آنان، در میان این یازده زندانی طالب که از زندان بگرام رها شده‌اند، احسان‌الله یکی از نزدیکان سراج‌الدین حقانی، شیخ عبدالرحیم والی پیشین طالبان برای کنر و مولوی عبدالرشید بلوچ والی پیشین طالبان برای نیمروز نیز شامل هستند.

بر‌اساس گزارش رسانه‌های هندی، زندانیان هندی که از سوی گروه طالبان رها شده‌اند، شامل سه انجنیر هندی می‌باشند. این انجنیران هندی در حالی با یازده زندانی گروه طالبان تبادله شده‌اند که هفت کارمند هندی که در بخش انرژی برق در ولایت بغلان فعالیت داشتند در سال گذشته از سوی گروه طالبان ربوده شدند. هرچند هیچ گروهی مسوولیت ربودن آنان را برعهده نگرفت‌، اما اکنون طالبان ادعا دارند که سه تن از آنان را در بدل رهایی شماری از زندانیان ارشد این گروه، از زندان رها کرده‌اند. از میان هفت کارمند ربوده شده هندی، یک تن آنان حدود هفت ماه پیش از سوی گروه طالبان رها شده است، اما هنوز هم سرنوشت سه تن دیگر آنان روشن نیست.

بحث تبادله زندانیان طالبان با سه انجنیر هندی در حالی مطرح می‌شود که نماینده‌گان ایالات متحده امریکا و گروه طالبان هفته گذشته به گونه‌ی هم‌زمان وارد اسلام‌آباد شده‌اند. بر‌اساس گزارش رسانه‌های پاکستان، زلمی ‌خلیل‌زاد، نماینده ویژه ایالات متحده امریکا در امور صلح افغانستان، سه‌‌شنبه‌شب، نهم میزان، وارد اسلام‌آباد شد و هیأت دوازده نفری گروه طالبان به رهبری ملا عبدالغنی برادر یک روز پس از آن به پاکستان رسید. هم‌چنان «رویترز» به نقل از منابع نامشخصی گزارش داده است که آقای خلیل‌زاد روز پنجشنبه، یازدهم میزان، با ملا عبدالغنی برادر، عضو هیأت اعزامی‌ گروه طالبان دیدار کرده است. جزییات این دیدار اما تا کنون همهگانی نشده است. گروه طالبان و مقام‌های امریکایی نیز در این باره چیزی نگفته‌اند. ادریس زمان، معین سیاسی وزارت امور خارجه کشور روز شنبه، سیزدهم میزان، دلیل دیدار احتمالی دو طرف را رهایی دو آموزگار خارجی از نزد طالبان عنوان کرد. این در حالی است که گروه طالبان در سال ۱۳۹۵ به دانشگاه امریکایی در کابل حمله کردند و دو آموزگار این دانشگاه را با خود بردند. طالبان با نشر تصاویر آنان در رسانه‌ها تایید کرده‌اند که این آموزگاران نزد آنان زندانی می‌باشند.

در همین حال، روزنامه «Daily Times» پاکستانی گزارش داده است که آقای خلیل‌زاد از نماینده‌گان طالبان در اسلام‌آباد خواسته بود که در بدل رهایی یازده عضو طالبان، پنج تبعه‌ی خارجی به شمول دو استاد دانشگاه امریکایی افغانستان را از بند رها کنند، اما طالبان اصرار داشته‌اند که دو استاد دانشگاه امریکایی افغانستان را در مرحله دوم و در بدل رهایی یک گروه دیگر از زندانیان طالب به شمول انس حقانی برادر سراج‌الدین حقانی، رهبر شبکه حقانی، از بند رها خواهند کرد.

با این همه، سکوت نهادهای امنیتی، عدلی و قضایی در پیوند به تبادل زندانیان، واکنش‌های متفاوتی را در سطح رسانه‌ها بر‌انگیخته است. رسانه‌های هندی، تبادله یازده زندانی گروه طالبان را با سه انجنیر هندی از تلاش‌های زلمی‌ خلیل‌زاد عنوان کرده و گفته‌اند که حکومت افغانستان از این تبادله آگاهی ندارد. «India Today» در گزارشی آورده است که این تبادله در ساعات نخست روز یک‌شنبه، چهاردهم میزان، در یک مکان نامعلوم انجام شده است. این رسانه هندی هم‌چنان به نقل از منابع موثق گزارش داده است که یازده عضو گروه طالبان توسط نیروهای امریکایی از زندان بگرام آزاد شده‌اند و معامله تبادله زندانیان میان نماینده‌گان گروه طالبان و ایالات متحده امریکا انجام شده است. این در حالی است که زندان بگرام زیر اداره وزارت امور داخله قرار دارد و نیاز است حکومت افغانستان درستی یا نادرستی این موضوع را تایید کند.

با این حال، نهادهای فعال در عرصه آزادی بیان از سکوت نهادهای مربوطه حکومت انتقاد می‌کنند. مجیب خلوتگر، رییس اجرایی نهاد «نی» یا حمایت‌کننده رسانه‌های آزاد افغانستان می‌گوید، حتا در صورتی که شهروندان تقاضای دریافت اطلاعات موارد مهم ملی را نداشته باشند، حکومت مکلف است مردم را از جزییات این‌دست اطلاعات آگاه بسازد. آقای خلوتگر می‌افزاید که قرار نگرفتن اطلاعات در اختیار مردم از طریق رسانه‌ها، خلاف اصول آزادی بیان است و ممکن است شک و تردیدهایی را در اذهان عامه به میان آورد.

با این‌همه، در کنار حکومت افغانستان، مقام‌های هندی، نماینده‌گان گروه طالبان و ایالات متحده امریکا نیز تا کنون به گونه‌ی رسمی هیچ ابراز نظری در این پیوند نکرده‌اند.

نوشته های مشابه

دکمه بازگشت به بالا
بستن