از حاشیه به متن: زنان پکتیا در امور فرهنگی نقش پررنگی داشته‌اند

طوفان عمری

هرچند پکتیا هنوز از ولایت‌های سنتی شمرده می‌شود، اما در حال حاضر نقش زنان این ولایت در فعالیت‌های فرهنگی پررنگ‌ شده است. فعالان حقوق زن در این ولایت می‌گویند که اکنون تغییراتی در فعالیت‌های زنان پکتیانشین رونما شده و آنان می‌توانند در فعالیت‌های اجتماعی و فرهنگی اشتراک کنند. به گفته فعالان، سهم‌ زنان در کسب علم، دسترسی به مسایل اجتماعی، حضور در تشکیلات دولتی و غیردولتی، نقش در برنامه‌های مشاعره و نقد و کار در رسانه‌ها از مواردی است که نشان می‌دهد زنان پکتیا طی سال‌های اخیر سهم بارزی در امور این ولایت داشته‌اند. با این حال «عنعنات نامناسب»، «ناامنی» و «پایین بودن سطح سواد» از چالش‌هایی عنوان می‌شود که حضور گسترده زنان در فعالیت‌های اجتماعی را تهدید می‌کند. گفتنی است که در جریان چهار ماه اخیر، تهدیدها علیه زنان در این ولایت بیش‌تر شده و برخی از فعالان زن پکتیا را مجبور کرده است که فعالیت‌ و کارشان ترک کنند.

فعالان حقوق زن در پکتیا می‌گویند که در وضعیت زنان این ولایت تغییر عمده‌ای رونما شده و سهم زنان در فعالیت‌های فرهنگی در مقایسه با گذشته بیش‌تر شده است. روحانیه، فعال حقوق زن در این ولایت، به روزنامه ۸صبح گفت که حضور زنان در امور اجتماعی، فرهنگی، تشکیلات نهادها، رسانه‌ها و مشاعره‌ها بیان‌گر حضور زنان در امور اجتماعی و فرهنگی این ولایت است. به گفته او، با وجود این پیش‌رفت‌ها، هنوز هم چالش‌هایی وجود دارد که مانع حضور گسترده زنان در این فعالیت‌ها می‌شود. بانو روحانیه از «عنعنات نامناسب»، «ناامنی» و «پایین بودن سطح سواد» به عنوان چالش‌های موجود یاد می‌کند و معتقد است که این موارد بر حضور زنان در فعالیت‌های سایه افکنده است. او افزود که اگر از طریق آگاهی عامه روی تغییر ذهنیت مردم کار صورت گیرد و توجه اداره‌ها و نهادهای ذی‌دخل به بحث حقوق زنان جلب شود، احتمال می‌رود که حضور زنان در فعالیت‌های فرهنگی نسبت به گذشته به مراتب بیش‌تر شود. بانو روحانیه به پیش‌رفت نسبی زنان در امور فرهنگی ولایت پکتیا خوش‌بین است و از اداره‌ها و نهادهای مربوط می‌خواهد که توجه‌شان به بخش زنان را بیش‌تر سازند. او مسوولان جندر در پکتیا، کمیسیون مستقل حقوق بشر، ریاست معارف و ریاست امور زنان این ولایت را مکلف به کار در زمینه حقوق زنان می‌داند و باور دارد که هماهنگی درست میان این نهادها می‌تواند به سهم زنان در امور فرهنگی کمک کند.

مسوولان در ریاست امور زنان پکتیا نیز به پیش‌رفت نسبی زنان در این ولایت طی سال‌های اخیر خوش‌بین‌اند و می‌گویند که با توجه به تلاش‌های موجود این نهاد، سهم زنان در امور فرهنگی بیش‌تر می‌شود. نسرین اوریاخیل، رییس امور زنان پکتیا، به روزنامه ۸صبح گفت که این ریاست با توجه به امکانات دست داشته‌اش برنامه‌هایی را در سطح مرکز و ولسوالی‌ها به راه انداخته است. او افزود که عملی شدن این برنامه‌ها برای حضور زنان در امور اجتماعی و فرهنگی مفید واقع شده است. به باور بانو اوریاخیل، ریاست امور زنان پکتیا برای حضور زنان در برنامه‌های فرهنگی، طرح‌های موثری روی دست دارد و در کنار این برنامه‌ها،‌ روی همکاری فعالان زن و نهادهای ذی‌ربط حساب باز کرده است. او می‌گوید که تلاش می‌کند تا در هماهنگی با این نهادها و فعالان زن، سهم زنان در امور فرهنگی را پررنگ‌تر سازد. به گفته رییس امور زنان پکتیا، این ولایت با برخی از مشکلات فرهنگی و محدودیت‌های امنیتی روبه‌رو است که سبب بروز تهدید علیه تلاش فرهنگی زنان می‌شود.

شبکه زنان در پکتیا اما خواستار افزایش تلاش‌ها برای حضور زنان در فعالیت‌ها و نهادهای این ولایت شده است. به گفته مسوولان این شبکه، سهم زنان در امور فرهنگی قابل تحسین است و زنان می‌توانند در نتیجه هماهنگی نهادها، در وضعیت مناسب اجتماعی، اقتصادی، فرهنگی و امنیتی زنده‌گی کنند، اما این پیش‌رفت کافی نیست. زرغونه همت، مسوول شبکه زنان پکتیا، گفت که نیاز است ریاست امور زنان این ولایت، کمیسیون مستقل حقوق بشر و نهادهای مرتبط، برنامه‌های آگاهی‌دهی را بیش‌تر سازند و فعالیت‌های زنان در بخش فرهنگی را تنظیم کنند.

به باور بانو همت، اگر نهادها و اتحادیه‌های فرهنگی مرتبط به زنان در پکتیا مسنجم عمل کنند، این کار می‌تواند افزون بر پررنگ شدن سهم زنان در امر فرهنگی، سایر ابعاد زنده‌گی آنان را نیز بهتر سازد. به گفته او، اما چنین گام‌ها به جلب توجه سرمایه‌گذاران خارجی نیاز دارد. او با اشاره به صنایع دستی زنان در پکتیا، گفت که دولت باید برای تولیدات زنان بازار فروش تدارک ببیند؛ زیرا به باور بانو همت، صنایع زنان در کشور می‌تواند به اقتصاد ملی کمک کند و نقش مهمی داشته باشد. زنان پکتیا در حالی بر حضور فعال و گسترده در امور فرهنگی این ولایت تاکید دارند که هم اکنون گفت‌وگوهای صلح پیرامون آینده کشور ادامه دارد. بیش‌تر زنان در پکتیا افزون بر حفظ حقوق بشری در مذاکرات بین‌الافغانی، بر حفظ و گسترش دست‌آوردهای دو دهه اخیر تاکید دارند تا بدین ترتیب، زنان بتوانند نقش قابل ملاحظه‌ای در فعالیت‌های اجتماعی داشته باشند.

این در حالی است که پیش‌تر زنان در پکتیا سهم کم‌رنگ در امور فرهنگی داشتند و بیش‌ترشان به دلیل تهدیدهای امنیتی و فشارهای خانواده‌گی از حضور در نهادها و اداره‌ها خودداری می‌کردند. براساس آمارهای تخمینی که مسوولان ارایه می‌کنند، شمار زنان فعال در پکتیا که استادان دانشگاه و شماری از کارمندان را شامل می‌شود، کم‌تر از ۱۵۰ تن است. گفتنی است که برخی از زنان فعال در این ولایت به دلیل تهدیدهای امنیتی در چهار ماه اخیر، این ولایت را ترک کرده‌اند و بخش زیادی از کارمندان نهادها نیز افرادی‌اند که از دیگر ولایت‌ها استخدام شده‌اند.

دکمه بازگشت به بالا
بستن