هشت روز تا اعلام نتایج ابتدایی؛ بازشماری چه زمان آغاز می‌شود؟

حسیب بهش

کمیسیون مستقل انتخابات روند بازشماری و تفتیش رای‌ها را هنوز آغاز نکرده است. این روند قرار بود پس از تصفیه معلومات رای‌دهنده‌گان توسط شرکت درمالوگ، با حضور بخش فنی کمیسیون و ناظران در ۳۴ ولایت آغاز شود. هرچند کمیسیون اعلام کرد که روند تصفیه معلومات رای‌دهنده‌گان توسط شرکت آلمانی درمالوگ پایان یافته و روند بازشماری «به زودی» آغاز می‌شود، اما شماری از دسته‌های انتخاباتی تاکید دارند که روند تصفیه هنوز کامل نشده است. این دسته‌های انتخاباتی از کمیسیون مستقل انتخابات خواسته‌اند که ۳۰۹ هزار و ۶۳۰ رای را باطل کند. از این میان، ۱۳۷ هزار و ۶۳۰ رای‌، از سوی شرکت درمالوگ قرنطین شده است. علاوه بر آن، دسته‌های انتخاباتی گفته‌اند که ۱۰۲ هزار و ۱۲رای به‌ دلیل خارج بودن از زمان رسمی رای‌دهی و حدود ۷۰ هزار رای به سبب تکراری بودن عکس‌ها باطل شود. هرچند کمیسیون مستقل انتخابات هنوز به شکل واضح در خصوص خواسته‌های شماری از دسته‌های انتخاباتی و تاخیر در آغاز روند بازشماری ابراز نظر نکرده، اما مولانا محمد عبدالله، کمیشنر این کمیسیون، در صفحه فیس‌بوکش نوشته است که مشخص نشدن سرنوشت رای‌های «معلق» و موجودیت «کارمندان متخلف»، بازشماری رای‌ها را زیر سوال می‌برد.

 بر اساس تقویم جدید کمیسیون مستقل انتخابات، تنها هشت روز به اعلام نتایج ابتدایی زمان باقی است. این کمیسیون اما هنوز روند بازشماری آرای محل‌های مشکوک را آغاز نکرده‌ است. بر اساس گزارشی که شرکت درمالوگ پس از پایان یافتن روند تصفیه معلومات بایومتریکی رای‌دهنده‌گان به کمیسیون مستقل انتخابات فرستاده بود، ۸۶ هزار و ۲۲۶ رای «بی‌اعتبار» خوانده شد. باطل کردن این آرا به تصمیم کمیشنران کمیسیون مستقل انتخابات بسته‌گی دارد. کمیشنران این کمیسیون اما هنوز تصمیم‌شان مبنی بر باطل کردن این آرا را همه‌گانی نکرده‌اند. اورنگ زیب، از کمیشنران این کمیسیون، چهار روز پیش در یک نشست خبری گفت که روند تصفیه شرکت درمالوگ پایان یافته و این میزان از آرا به دلیل تکرار شست، تکرار عکس، عکس از روی عکس، عکس زیر سن و به کار بردن آرا پیش یا پس از موعد رسمی رای‌دهی «بی‌اعتبار» خوانده شده است. وی اضافه کرد که ۱ میلیون و ۸۴۳ هزار و۱۰۷ رای معتبر است و روند بازشماری محل‌های مشکوک نیز «به زودی» آغاز می‌شود. با این حال، شماری از دسته‌های انتخاباتی تصریح کرده‌اند که نیاز است ۱۳۷ هزارو ۶۳۰ رای قرنطین شده از سوی درمالوگ به علاوه ۱۰۲ هزار رای خارج از وقت رسمی، باطل شود. این دسته‌های انتخاباتی همچنان تاکید کرده‌اند که روند تصفیه عکس‌های تکراری نیز تکمیل نشده و از کمیسیون مستقل انتخابات خواسته‌اند که حدود ۷۰ هزار رای دیگر را به دلیل تکراری بودن عکس از میان آرای شفاف خارج سازد.

 دسته‌های انتخاباتی «ثبات‌ و همگرایی» به ریاست عبدالله عبدالله، «صلح و عدالت اسلامی» به ریاست گلبدین حکمتیار و «امنیت و عدالت» به ریاست رحمت‌الله نبیل از دسته‌هایی‌اند که خواستار باطل شدن حدود سه صد هزار رای شدند. شماری از این دسته‌ها در گفت‌وگو با روزنامه ۸صبح گفته‌اند که به‌زودی اعلامیه‌ ده ماده‌ای مشترک برای رعایت شفافیت در انتخابات نشر و موقف‌شان در مورد باطل کردن آرای تقلبی را اعلام می‌کنند. فریدون خوزون، سخنگوی دسته انتخاباتی ثبات و همگرایی روز سه‌شنبه، چهاردهم عقرب، در گفت‌وگو با روزنامه ۸صبح هرچند گفت که تاخیر در اعلام نتیجه بر روند انتخابات تاثیر می‌گذارد، اما افزود که در مواقع بروز موضوع «شفافیت و موارد فنی»، «دقت نباید قربانی سرعت شود». وی از کمیسیون مستقل انتخابات خواست که ۶ مورد در روند تصفیه آرا را تکمیل کند. آقای خوزون افزود که از میان مواردی، از جمله تشخیص شست تکراری، عکس تکراری، عکس از روی عکس، عکس زیر سن، رای‌دهی خارج از وقت رسمی و تشخص موقعیت GPS، تنها سه مورد شست تکراری، عکس تکراری و عکس زیر سن آن هم به شکل «ناقص» پایان یافته است. او افزود که نیاز است کمیسیون مستقل انتخابات ۱۰۲ هزار رایی را که خارج از زمان رسمی رای‌دهی استفاده شده و کمپنی درمالوگ آن را به این کمیسیون گزارش داده، باطل کند.

آقای خوزون علاوه کرد که ۱۳۷ هزار و ۶۳۰ رای قرنطین شده برای دسته انتخاباتی ثبات و همگرایی پذیرفتنی نیست. وی تصریح کرد که کمیسیون مستقل انتخابات نیز در مورد موجودیت این میزان از آرا «نمی‌فهمد» و به گفته وی، «وجود آن توجیه قانونی ندارد.» علاوه بر این، فریدون خوزون افزود که نیاز است «رای‌های ناپاک» در مرحله تصفیه از سقف آرای اصلی خارج شود تا در نتیجه انتخابات تاثیر منفی نگذارد. وی تصریح کرد، کمیسیون مستقل انتخابات در گفت‌وگو با آنان واضح کرده است که روند بازشماری تا زمان تکمیل روند تصفیه، آغاز نمی‌شود. او علاوه کرد که مسوولان کمیسیون مستقل انتخابات از بررسی ۱۳۷ هزار رای صحبت کرده و از شرکت درمالوگ خواسته‌اند که گزارش تصفیه کامل را بفرستند و در مورد ۱۳۷ هزار رای قرنطین شده از سوی این شرکت، نیز خواستار وضاحت شده‌اند. هم‌زمان با این، فضل‌غنی حقمل، سخنگوی دسته انتخاباتی «صلح و عدالت اسلامی» گلبدین حکمتیار نیز بر باطل شدن حدود ۳۰۰ هزار رای تاکید دارد و آغاز روند بازشماری را نمی‌پذیرد. این دسته‌های انتخاباتی تصریح می‌کنند که تا زمان تکمیل نشدن روند تصفیه، معلوم نشدن سرنوشت ۱۳۷ هزار رای و تعیین نشدن سقف آرای واقعی، بازشماری «چالش‌» می‌آفریند و برای آنان پذیرفتنی نیست.

دسته انتخاباتی «دولت‌ساز» به ریاست محمداشرف غنی اما موارد مطرح شده از سوی سایر دسته‌های انتخاباتی را «دخالت مستقیم در کار کمیسیون مستقل انتخابات» می‌داند. نجیب دانش، از سخنگویان این دسته انتخاباتی روز سه‌شنبه، چهاردهم میزان، در گفت‌وگو با روزنامه ۸صبح گفت که «فرمایش» انجام دادن کارها از سوی شماری از دسته‌های انتخاباتی «خلاف قانون است و استقلال کمیسیون مستقل انتخابات را زیر سوال می‌برد.» وی تصریح کرد که به استقلال این کمیسیون احترام می‌گذارند و خواستار اعلام نتیجه ابتدایی در زمان معین آن هستند. وی هم‌چنان افزود که تاخیر در اعلام نتیجه «بدون دلیل موجه» برای دسته انتخاباتی دولت‌‌ساز پذیرفتنی نیست. آقای دانش علاوه کرد، اگر کمیسیون مستقل انتخابات حدود ۸۶ هزار رایی که از سوی کمپنی درمالوگ «بی‌اعتبار» خوانده‌ شده را باطل کند، آنان تصمیم این کمیسیون را می‌پذیرند. با این حال اما وی می‌گوید که کمیسیون مستقل انتخابات هنوز در مورد ۱۳۷ هزار رای قرنطین شده صحبت نکرده است.

 این در حالی است که مولانا محمد عبدالله، از کمیشنران کمیسیون مستقل انتخابات، روز سه‌شنبه، چهاردهم عقرب، در صفحه فیس‌بوک خود نوشت: «واضح شدن آدرس ۱۳۷ هزار و ۶۳۰ رای معلق، تعیین سرنوشت ۱۰۲هزار و ۱۲ رای استعمال شده‌ ‌خارج‌ زمان انتخابات، مشخص شدن محل‌های قابل بازشماری با تفکیک آرای سالم و بی‌اعتبار، ترتیب پلان‌های عمومی و فرعی بازشماری به سطح مرکز و ولایت و تایید آن‌ها از جانب کمیسیون از جمله‌ لازمه‌های بازشماری می‌باشد که بدون آن‌ها روند بازشماری مشکل‌زا می‌شود.» وی در ادامه نوشته که نیاز است شماری از مسوولان کمیسیون انتخابات که در ساحه‌های کاری‌شان تفاوت فاحش آرا وجود دارد، مطابق فیصله کمیسیون مستقل انتخابات به مراجع عدلی مربوطه معرفی شوند. مولانا عبدالله تصریح کرده است که در موجودیت چنین اشخاص، «مشروعیت بازشماری نیز زیر سوال می‌رود.» با این حال اما کمیشنران و دبیرخانه کمیسیون مستقل انتخابات تا ختم روز گذشته در مورد جنجال‌های کار تصفیه، چگونه‌گی آغاز روند بازشماری و آمار محل‌های قابل بازشماری به شکل مفصل وضاحت نداده‌اند.

 اعتبار انتخابات حفظ شود

 هم‌زمان با بالا گرفتن جنجال‌های دسته‌های انتخاباتی، نهادهای ناظر از دسته‌های انتخاباتی، کمیسیون مستقل انتخابات و نهادهای ذی‌دخل می‌خواهند که اعتبار انتخابات را حفظ کنند. این نهادها تصریح می‌کنند که کمیسیون مستقل انتخابات مسوول است تا خواسته‌ها و اعتراض‌های دسته‌های انتخاباتی را در چارچوب قانون به بررسی بگیرد و به آن پاسخ ارایه کند.

 یوسف رشید، رییس بنیاد انتخابات آزاد و عادلانه افغانستان «فیفا» گفت که شرکت درمالوگ برخلاف کمیسیون مستقل انتخابات، صلاحیت قرنطین را ندارد و موضوع ۱۳۷ هزار رای را به‌ شکل «غیرمسلکی» مطرح کرده است. وی تصریح کرد که این شرکت با چندگانه‌گی تصمیم گیری [قرنطین کردن و خارج کردن آن] در خصوص این آرا، شک‌وتردیدها را ایجاد کرده است. آقای رشید افزود که نیاز است کمیسیون مستقل انتخابات ابتکار عمل را به‌ دست بگیرد و خواستار جزئیات ۱۳۷ هزار رای قرنطین شده از شرکت درمالوگ شود. رییس فیفا هم‌چنان می‌گوید که کمیسیون مستقل انتخابات می‌تواند با گذاشتن آرا در روی میز کمیسیون، آن را در روند بازشماری یا بخش مجزا ارزیابی کند تا به اعتبار روند انتخابات صدمه نرسد تا قضیه انتخابات ۲۰۱۴ نیز تکرار نشود.

 وی هم‌چنان از پیچیده‌گی در طرح هم‌آهنگی کمیسیون مستقل انتخابات صحبت کرد و افزود که این کمیسیون در بخش شریک ساختن معلومات، شفاف عمل نمی‌کند. آقای رشید تصریح کرد که در صورت وجود اختلاف‌ها در درون کمیسیون مستقل انتخابات و حمایت این اختلاف‌ها از خواسته‌های نامزدان، این کمیسیون «در حالت متلاشی‌شدن» قرار می‌گیرد. وی علاوه کرد، این وضعیت به نفع هیچ‌ طرفی نیست و نیاز است که کمیسیون به تشویش‌های قابل درک پاسخ دهد، از توجه به تشویق‌های غیرقانونی و فرمایشی به صورت شفاف و با جرأت صرف‌نظر کند و نتیجه را با مردم در میان بگذارد.

 انتخابات ریاست جمهوری میان ۱۳ نامزد در ششم میزان و با استفاده از دستگاه‌های انگشت‌نگاری برگزار شد. در این انتخابات حدود ۱ میلیون و ۹۰۰ هزار نفر اشتراک کردند. قرار بود نتیجه ابتدایی این انتخابات در ۲۷ میزان و نتیجه نهایی آن در ۱۶ عقرب اعلام شود. کمیسیون مستقل انتخابات اما موفق به اعلام نتایج در زمان معین آن نشد. بر اساس تقویم دومی، قرار است نتیجه ابتدایی در ۲۳ عقرب و نتیجه نهایی آن در ۱۵ قوس اعلام شود.

نوشته های مشابه

دکمه بازگشت به بالا
بستن