« معلولیت در تطبیق قانون ناتوانی نیست»

محمد امینی

به سارنوالی منع خشونت علیه زنان می‌روم. خانمی روی چوکی نشسته و در مقابلش زن دیگری با ماسک، چهره‌اش را پنهان کرده است. خانم سارنوال به او می‌گوید، «ما دوسیه‌ات را پی‌گیری می‌کنیم، آخر هفته برای ادامه تحقیق به خانه‌ات می‌آییم، نگران نباش!»

سارنوال تحقیق بخش منع خشونت علیه زنان، راضیه نام دارد. او یکی از صدها کارمند اداره لوی‌سارنوالی کشور است. راضیه از ناحیه پا دارای معلولیت است. اما این موضوع هیچ‌گاهی مانع پیش‌رفتش نشده است.

او در دوران مکتب به خوبی درخشیده و پس از فراغت کسی بوده که بالاترین نمره را در زون شمال در امتحان کانکور به دست آورده است. در دانشگاه، حقوق خوانده و پس از فراغت به دنبال هدفش برای تحقق عدالت گام برداشته است.

او در سال ۱۳۹۶ به برنامه‌ی کارآموزی دوره استاژ اداره لوی‌سارنوالی برای بانوان می‌پیوندد. آن طوری که مسوولان اداره لوی‌سارنوالی معلومات می‌دهند، خانم راضیه در دوره استاژ نیز یکی از کارآموزان ممتاز در میان ۲۴۵ بانوی سارنوال می‌شود.

این سارنوال می‌گوید، دلایل بسیاری برای ورود به جمع تطبیق‌کننده‌گان قانون در افغانستان دارد. او معتقد است که معلولیت در تطبیق قانون ناتوانی نیست و تطبیق قانون یکی از راه‌های بسیار موثر برای نجات کشور است. او مدعی است که به خاطر احقاق حقوق زنان و کمک به افراد دارای معلولیت، به مسیر پر چالش فعلی آمده است و انرژی فراوانی برای این کار دارد.

راضیه می‌گوید چالش‌های پیش روی او، به پنجه‌ی عدالت سپردن قانون‌شکنان است و انتخاب چنین مسیری برای او در زنده‌گی امید‌های را به وجود آورده است؛ از جمله ایجاد انگیزه برای سایر افراد دارای معلولیت به عنوان یک نیروی با انگیزه و پرانرژی در کشور. او تصریح کرد که به عنوان یک فرد دارای معلولیت، حس و درک بالاتری نسبت به سایر همکارانش دارد و معلولیت برای او مسبب انگیزه‌های بسیار زیادی بوده است.

لوی‌سارنوالی می‌گوید که خانم راضیه یکی از میان حدود ۶۰ فرد دارای معلولیت در این اداره است که در یک روند شفاف، مانند سایر همکارانش به جمع تطبیق‌کننده‌گان قانون در افغانستان پیوسته است.

الیاس امید، یکی دیگر از کارمندان دارای معلولیت لوی‌سارنوالی است. او از هفت ساله‌گی نابینا شده است. امید با وجود نابینایی، دارای تحصیلات عالی است و لیسانسش را در جامعه‌شناسی از یکی از دانشگاه‌های کانادا به دست آورده است.

آقای امید مدرک لیسانس دیگری نیز در رشته تعلیم و تربیت دارد و هم‌چنان ماستری‌اش را در رشته اداره و پالیسی عامه به دست آورده است. امید می‌گوید که از دنیای قبل از نابینایی چیزی به یاد نمی‌آورد اما دنیای پس از آن برای او یک موهبت و نعمت بزرگ بوده است.

امید کارمند دفتر سخنگوی اداره دادستانی کل کشور است. او در دفتر کارش مثل تمام کارمندان عادی کار می‌کند. در لپ‌تاپش برنامه‌ای نصب کرده که سهولت بسیاری برایش فراهم می‌کند. وقتی با او صحبت می‌کنید، به صورت طبیعی به سمت شما نگاه می‌کند و با تکان سر و لبخند به شما می‌فهماند که هیچ مشکلی برای او وجود ندارد.

امید می‌گوید که بعد از گذراندان مراحل قانونی به ماموریت در دادستانی کل راه پیدا کرده است. او از سایر همکارانش که دارای معلولیت هستند و در حال حاضر در بست‌های ریاست و مدیریت در بخش‌های منع خشونت علیه زنان، فساد اداری و مراجع مهم تصمیم‌گیری دیگر لوی‌سارنوالی فعال‌اند نیز به نیکویی یاد می‌کند.

او گفت که آن سارنوالان تا کنون توانسته‌اند از پرونده‌های فساد بسیاری پرده بردارند و هم‌چنین مجرمان را به دست عدالت بسپارند. امید می‌گوید که «او و همکارانش چشم‌بینای قانون‌اند و در این زمینه، توانسته‌اند چشم‌های نابینای مجرمان بسیاری را به عدالت بسپارند.»

زینب یکی دیگر از کارمندان دارای معلولیت در لوی‌سارنوالی است. او به عنوان سارنوال تحقیق در این اداره به کار می‌پردازد.

زینب از چالش‌های کار و از جریان تحقیقاتش قصه‌های فراوانی دارد. او می‌گوید که مثل سایر همکارانش برای تحقیق به ساحه می‌رود و وقتی خودش را به عنوان سارنوال معرفی می‌کند با استقبال و تعجب بی‌نظیر مردم مواجه می‌شود. این سارنوال گفت که توانسته است دوسیه‌های فراوانی را تعقیب کند و حالا همه چیز برایش عادی است.

 او نیز در دوره کارآموزی در لوی‌سارنوالی یکی از ۲۴۵ زن سارنوال کشور بوده است. می‌گوید که پس از اتمام دوره استاژ این اداره و اخذ نمرات بالا، در یکی از دوشنبه‌ها که فرید حمیدی، لوی‌سارنوال به صورت مستقیم با مراجعان می‌بیند، به دیدار آقای حمیدی می‌رود.

 او تمامی مدارک و اخذ نمره قبولی در دوره استاژ و برگه‌ی درخواست کارش را با لوی‌سارنوال شریک می‌سازد. می‌گوید که آقای حمیدی از همان لحظه او را سارنوال خطاب می‌کند. او آن روز را یکی از بهترین روزهای زنده‌گی‌اش می‌شمارد.

لوی‌سارنوالی می‌گوید که ترویج فرهنگ «بینایی قانون» یکی از کارکردهای مهم این اداره است و در این راستا تلاش می‌کند.

جمشید رسولی، سخنگوی لوی‌سارنوالی در خصوص استخدام افراد دارای معلولیت در این اداره می‌گوید که پروسه شفاف استخدام این اداره برای افراد مسلکی همیشه باز است و در سه سال گذشته، این اداره توانسته که افراد با تخصص، تحصیل‌کرده و مسلکی دارای معلولیت را استخدام کند.

رسولی در ادامه گفت که چهره‌هایی که امروز در مرجع تطبیق قانون و عدالت به میدان آمده‌اند با انگیزه و پشتکار بسیار به سوی آینده‌‌ای روشن گام بر می‌دارند. همین اکنون مجموع کارمندان دارای معلولیت در اداره لوی‌سارنوالی بیش از ۶۰ تن است و فرید حمیدی، لوی‌سارنوال دو روز قبل وعده داد که این رقم را افزایش خواهد داد.

این در حالی است که بر اساس آمار کمیسیون اصلاحات اداری و خدمات ملکی، از مجموع حدود ۴۰۰ هزار کارمند دستگاه خدمات ملکی کشور، نزدیک به سه هزار تن افراد دارای معلولیت‌اند که ۰.۸ درصد کل کارکنان خدمات ملکی را تشکیل می‌دهند.

از سویی هم دو روز پیش طرزالعمل استخدام اشخاص دارای معلولیت در خدمات ملکی اجرایی شد. بر اساس این طرزالعمل، افراد دارای معلولیت، از سهم سه درصدی در تمام ادارات و وزارت‌خانه‌های دولت برخوردار می‌شوند.

همین اکنون بر اساس آمار کمیته بین‌المللی صلیب سرخ، در افغانستان حدود یک میلیون تن دارای معلولیت‌اند و سالانه ۱۰ هزار نفر به جمع این افراد اضافه می‌شود. آمارها نشان می‌دهد که از جمعیت بیش از یک میلیونی افراد دارای معلولیت در کشور تنها حدود ۱۴۰ هزار نفر آن‌ها در وزارت کار، امور اجتماعی و شهدا و معلولان ثبت هستند که از معاش ماهوار پنج هزار افغانی مستفید می‌شوند.

امروز سوم دسامبر روز جهانی افراد دارای معلولیت است. سازمان ملل متحد ۲۷ سال پیش سوم دسامبر (برابر با ۱۲ قوس) را به هدف ارتقای سطح آگاهی‌ درباره مسایل مربوط به زنده‌گی این افراد «روز جهانی افراد دارای معلولیت» نام‌گذاری کرد.

نوشته های مشابه

دکمه بازگشت به بالا
بستن