کرونا؛ ماهانه ۶۰ میلیون افغانی ضرر اقتصادی افغان پست

سیدحسن حسینی

همان‌طور که سایه سنگین کرونا بر حوزه‌های مختلف اقتصادی، اجتماعی و سیاسی کشور سایه افگنده، ریاست افغان پست هم گزارش داده که از آغاز بحران کرونا تا کنون ماهانه ۶۰ میلیون افغانی ضرر اقتصادی را در عواید خود تجربه کرده است. این اداره اما می‌گوید که برای راه‌اندازی تجارت الکترونیکی و گرفتن مسوولیت‌های کارگو و دهلیز هوایی، طرح‌هایی را به شورای عالی اقتصادی پیش‌کش کرده است. به باور مسوولان این اداره، در صورت توافق شورای عالی اقتصادی، افغانستان طی شش ماه وارد معاملات الکترونیکی جهانی می‌شود. با این حال برخی آگاهان امور با اشاره به سودمند بودن این برنامه‌ها، به این باور اند که دولت باید بتواند با قبول برخی هزینه‌ها، زمینه را برای آغاز تجارت الکترونیکی در کشور فراهم کند.

مسوولان ریاست افغان پست با نگرانی از وضع موجود، از کاهش درآمدهای این اداره در جریان بحران کرونا خبر داده‌اند.

احمدوحید ویس، رییس افغان پست، در گفت‌وگو با روزنامه ۸صبح می‌گوید که بحران کرونا ماهانه دست‌کم ۶۰ میلیون افغانی به درآمد اداره‌اش آسیب زده است. آقای ویس می‌افزاید که کار افغان پست از دوم حمل سال جاری برابر با آغاز دوره قرنطین کابل و مبنی بر اعلان کمیسیون مستقل اصلاحات اداری و خدمات ملکی کشور، تعطیل اعلان شد، اما از آن زمان تا کنون، در کابل در هفته دو روز برای مشتریان فعالیت دارد.

وی می‌افزاید که علاوه بر پایتخت کشور، خدمات پستی در برخی ولایت‌های نزدیک به کابل با رمق کم‌تر از گذشته جریان دارد، اما سایر ولایت‌های دورتر که به مسیر هوایی نیاز به انتقال اسناد است، تمام فعالیت‌های اداره به تعلیق درآمده است. او اضافه می‌کند که علاوه بر ولایت‌های افغانستان، کرونا سبب شده که تمام تعاملات پستی افغانستان با کشورهای منطقه و جهان قطع شود.

افغانستان با داشتن عضویت اتحادیه پست جهانی با همه کشورهای دنیا معاملات پستی دارد. به گفته آقای ویس، افغان پست سالانه بیش از ۵۵۰ میلیون افغانی درآمد دارد. آن‌طور که آقای ویس می‌گوید، کرونا به طور کل توانسته تا سقف ۶۰ میلیون افغانی به درآمد پولی افغان پست صدمه وارد کند.

انتقال نامه‌های اداری، پاسپورت و کالای خریداری شده توسط مردم در مسیرهای مختلف جزو فعالیت‌های این اداره شمرده می‌شود، اما حالا مسوولان این اداره می‌گویند که تا کنون چندین طرح در مورد تجارت الکترونیکی درون و برون کشوری، خریداری آنلاین، گرفتن مسوولیت دهلیز هوایی و کارگو به شورای عالی اقتصادی کشور پیش‌کش شده است. آقای ویس، رییس افغان پست، به این باور است که اگر در سال‌های گذشته، افغانستان وارد تجارت الکترونیکی می‌شد، احتمالا در دوران کرونا وضعیت اقتصادی رو به رکود نمی‌گذاشت. وی می‌گوید که اگر شورای عالی اقتصادی کشور در مورد طرح‌ها به نتیجه مورد نظر ریاست افغان پست برسد، افغانستان در شش ماه می‌تواند پا به پای کشورهایی قدم بردارد که در تجارت الکترونیک حرفی برای گفتن دارند.

کاهش فساد اداری و افزایش شفافیت

هم‌زمان با اعلان پیش‌کش کردن طرح‌های کلان اقتصادی ریاست افغان پست به شورای عالی اقتصادی کشور، برخی آگاهان امور به این باور اند که زمینه‌سازی برای تجارت الکترونیکی می‌تواند گام مهمی در راستای کاهش فساد اداری و افزایش شفافیت در معاملات شمرده شود.

فیصل کریمی، استاد دانشگاه و مسوول انستیتوت تحقیقات و مطالعات رسانه‌ای افغانستان، به این نظر است که استفاده از سیستم‌های آنلاین فرصت خوبی برای کاهش فساد اداری و مالی فراهم کرده و شفافیت لازم را بین فرستنده و گیرنده تامین می‌کند. از دید آقای کریمی، استفاده از روش‌های پرداخت و انتقال پول از مسیر آنلاین، علاوه بر فراهم‌آوری سهولت اجتماعی، باعث کم شدن حجم ترافیک شهری و کاهش میزان آلوده‌گی محیط زیست می‌شود.

آقای کریمی از دولت‌مردان می‌خواهد که با استفاده از روزهای کرونایی و با کسب تجربه از آن‌چه که این روزها بر وضعیت اقتصادی و اجتماعی مردم می‌گذرد، به سمت راه‌اندازی سیستم‌های آنلاین در زمینه‌های مختلف باشند.

زمان‌گیر اما شدنی

در همین حال وحیداحمد وهاب‌زاده، آگاه امور اقتصادی در هرات، به این باور است که برای سپردن مسوولیت دهلیزهای هوایی، کارگو و سایر برنامه‌های کلان اقتصادی کشور به یک ریاست، نیاز به برنامه‌های بلندمدت است. به گفته وی، اجرای چنین برنامه‌ها در استراتژی‌های بلندمدت دولت به منظور بازاریابی بین‌المللی و جهانی برای فرآورده‌های کشور است. وی اضافه می‌کند که اگر دولت تمایل به سرمایه‌گذاری و انتقال مسوولیت‌ها به یک ریاست داشته باشد، باید هزینه‌های زیادی را تحمل کند تا هم شرایط کار فراهم شود و هم در سطح بین‌المللی اعتمادسازی کامل شکل بگیرد. وی تاکید می‌کند که در صورت انجام شدن این برنامه، اثرهای اقتصادی بلندمدت آن هم در جنبه استخدام نیروی بشری و هم در حوزه افزایش درآمد دیده می‌شود.

گفته می‌شود که اجرای این برنامه‌‌ها در کنار راه‌اندازی خریداری الکترونیکی در داخل کشور، افغانستان را هم‌ردیف کشورهایی می‌گرداند که در حوزه کارآفرینی مشاغل دانش‌بنیان، گام برداشته‌اند.

دکمه بازگشت به بالا