دسته: دیدگاه و یادداشت

  • ارباب کتاب‌ها

    خوزه آلبترو گوتیرز ۵۵ ساله، کارمند سابق در مرکز بازیافت بوگوتا در کلمبیا، طی ۲۱ سال گذشته، زنده‌گی خود را برای بازیابی کتاب‌های دور انداخته شده از زباله‌ها وقف کرده است تا کودکان و نوجوانان بتوانند مجدداً آز آن‌ها در آسیب‌پذیرترین مناطق کشور استفاده کنند.

  • تپه‌ی الماس و چند پرسش

    بدون تردید آزادی بیان را به عنوان یکی از دستاورد‌های برجسته‌ی دهه‌ی پسا طالبان در افغانستان، می‌توان قلمداد کرد. بر اساس این آزادی، هر فردی حق دارد؛ در موارد گوناگون اظهار نظر کند. مشروط بر این که این آزادی، موجب سلب آزادی دیگران نشود. در این جستار، نگارنده کوشش می‌کند با توجه به قانون اساسی افغانستان و دیگر قوانین بین‌المللی، نظریات و دیدگاه‌های هر چند نوپای خویش را در مورد کندن‌کاری غیرمعیاری تپه‌ی الماس- به بهانه‌ی کشیدن سرک- که بدون شک یکی از تراژیک‌ترین فاجعه‌های فرهنگی در چند سال اخیر است و در نوع خود تکین و بی‌همتا می‌باشد، ارایه بدارد.

  • پس از آتش‌بس

    مردم افغانستان در عید سعید فطر امسال گواه رویداد تاریخی در خصوص جنگ و صلح افغانستان بودند. رییس جمهور محمداشرف غنی از ۲۷ رمضان تا پنجم عید را به منظور تحکیم ثبات و آوردن صلح سرتاسری در کشور آتش‌بس اعلام کرد. متعاقباً طالبان در اعلامیه‌ای بدون این که ذکری از آتش‌بس حکومت کنند، تنها سه روز عید را آتش‌بس اعلام کردند، سوال اساسی اما این است که فردای آتش‌بس با طالبان چه باید کرد؟

  • افغانستان د سیمې له څلورلارې ور هاخوا

    د روسیې پخوانی ولسمشر بوریس یلټسین د خپلو شخصی مسایلو له امله روسیه په داخلی او بهرنی مسایلو کې را ښکیل کړه. د پوټین نږدې لارښوونکی رچر شرما ادعا کوی چې نوموړی به ډېر څکل او د څکلو سره سم به یې د کابینې یو دوه وزیران را وغوښتل او دوی ته به یې جدی سپارښتنه وکړه چې له نن وروسته په کابینه کې هیڅ ډول نقش نلرئ او په کور کښینئ. دویم مشکل یې دا و چې کورنۍ اقتصاد به یې تر پورو لاندې راوست او هیڅ ډول حللاره یې ورته نه درلوده. همدا ډول نوموړی به د دولتی ادارو د خصوصی او دولتی کولو په مرحله کې تفکیک نشو کولای. خو کله چې پوټین واک ترلاسه کوی نو وضعیت بدلیږی. نوموړی پانګوالو ته ښه راغلاست وایی، داخلی کړکیچ کنټرولوی، مسلکی کادرونه ګماری او داخلی کړکیچ په فرصت بدلوی. نوموړی ته تر ټولو ستر مشکل دا و چې د ده په وخت کې د تیلو قیمتونه له ۲۰ امریکایی ډالرو  تر ۳۰ ډالرو یو بیرل ته پورته شول. دا هر څه پداسې صورت کې پیښیدل چې روسیه پدې برخه کې تر ۵۰ سلنه صادراتو مسؤوله وه او د روسیې ۳۰ سلنه اقتصاد یې جوړول. پوټین او سلاکاران یې ډاریدل چې ناڅاپه دا را ونه غورځی خو دوی سیسټماټیک مخته لاړل او بلاخره یې دا بدلون په ۲۰۰۷ کې پر ۲۵۰ میلیارده امریکایی ډالرو بدل کړ چې په پایله کې یې دا پانګه ناڅاپه خپلې دولتی ماشینری ته واچوله. له دې وروسته داسې ښکاریدل چې روسیه له غرب هم مخکې روانه ده. یانې کله کله ډار او کړکیچ د نجات باعث کیږی. دې کړکیچ روسیه تر آسمانه ورسوله او په نړۍ کې  یې د یو معتبر دریځ غوره کیدو ته اړ کړله.

  • کشته شدن رهبر تحریک طالبان پاکستان هدیه‌ی بزرگی به حکومت پاکستان

    تحریک طالبان پاکستان پس از آن که در مناطق سوات ایالت خیبرپختون‌خواه پاکستان سلسله‌ی قیودات دینی و مذهبی را خلاف میل و خواست حکومت مرکزی پاکستان وضع و عملی کردند، مورد هجوم و حملات سنگین ارتش پاکستان  قرار گرفتند و مجبور به ترک منطقه‌ی سوات شدند. تحریک طالبان پاکستان مکاتب دخترانه را بستند و اجرای احکام دینی را به گونه‌ی افراطی روی دست گرفتند. پس این، تحریک به گونه‌ی جدی بر علیه حکومت پاکستان واقع شده و دست به اقدامات و حملات بیشتری بر علیه حکومت و نظام پاکستان زدند. ملا فضل‌الله رهبر، تحریک طالبان پاکستان در سال ۲۰۱۳ میلادی بعد از این که حکیم‌الله مسحود، رهبر قبلی این گروه در یک حمله‌ی مشابه از بین رفت، به حیث رهبر تحریک طالبان پاکستان گماشته شد.

  • در کنار هم برای ساختن فردای بهتر

    با توسعه‌ی تکنولوژی ارتباطات، مردم بیشتر از هر زمان دیگری به اطلاعات دست‌رسی دارند؛ امروز با یک انگشت‌زدن می‌توان به دنیایی از اطلاعات دست پیدا کرد.

  • جام جهانی برای مردم در روسیه

    مسابقات جام جهانی فوتبال در حال حاضر در روسیه برگزار می‌شود و شبکه‌ای از فعالان جامعه‌ی مدنی و کارآفرینان اجتماعی در سنت پترزبورگ کمپاینی را به نام «جام برای مردم» راه‌اندازی کرده است؛ برنامه‌ی جایگزین برای صدها هزار طرفدار فوتبال که از سراسر جهان به روسیه آمده‌اند.

  • واژه‌ی افغان و تأملی بر رویدادهای هویتی افغانستان – بخش چهارم

    مقوله‌ی قدیمی است که با تکرار می‌توان حتا دروغ را به حقیقت مبدل کرد و دقیق همین سَفسَطه‌گویی و شعبده‌بازی با فاکت‌ها (به اثر کثرت کاربُرد) دلیل پذیرفتن بعضی اشتباهات تاریخی به عنوان حقیقت در جامعه شده است که مثال زنده‌ی آن مغالطه‌های مرتبط به مرز و حاکمیت بالای نام‌های مختلف کشور و تاریخ آن است. خراسان دقیق کجا بود؟ ایران تا کجا مرز داشت؟ آیا آریانا واقعاً وجود نداشت و محصول ابهام‌زدایی و خلاقیت تاریخ نویسان افغان است؟ سلطنت بابر چه نام داشت؟ امپراتوری مغول کشورشان را چه می‌نامیدند؟ افغانستان به حیث یک کشور در میان این کشمکش‌ها چه جایگاهی داشت؟ در این نوشته بحث می‌کنیم.

  • برنده‌ی اصلی آتش‌بس کی بود؟

    آتش‌بس میان حکومت و طالبان که غوغای زیادی را در افغانستان و صحنه‌ی بین‌المللی به میان آورد، یکی از نقاط عطف در جنگ چهل‌ساله‌ی افغانستان به شمار می‌آید. گرچه خیلی‌ها تصور نمی‌کردند که چنین مامول در زمینه‌ی جنگ پیچیده‌ی افغانستان به این زودی به وقوع بپیوندد، اما تحقق این امر و حضور طالبان شانه به شانه با نیرو‌های امنیتی و دفاعی کشور و استقبال گسترده‌ی مردم و جامعه‌ی جهانی از این امر، مایه‌ی تعجب بسیاری از تحلیل‌گر‌های افغانستان بود. در این شکی نیست که هر دو طرف، هم حکومت افغانستان و هم طالبان دستاوردی از این حرکت داشتند. در این مضمون به صورت فشرده دستاوردهای دو طرف عنوان شده و احتمال انکشاف این حرکت به صلح دایمی در کشور به بحث گرفته شده است.

  • آیا آتش‌بس با طالبان به صلح منتهی می‌شود؟

    ختم جنگ و آتش‌بسی که به صلح آبرومند منتهی شود خواست همه‌ی شهروندان است. اهمیت این مسئله زمانی مشخص می‌شود که دید افراد جامعه نسبت به زنده‌گی، دیدی آبرومند و معطوف به پیشرفت باشد. هرگاه شهروندان متوجه این نکته شوند که بخش بزرگ بودجه‌ی کمکی کشورشان صرف جنگ و تأمین امنیت می‌شود، بدون شک‌ ختم جنگ و آمدن صلح را به دل و جان خواهند خواست.