جلوگیری از تلفات ملکی چگونه امکان پذیر است؟

اعتراض های در واکنش به تلفات غیرنظامیان در ولایات مختلف کشور در این روزها بیشتر شده است و نیروهای خارجی هم در این مورد اظهار نظر های کرده اند.
افغانستان در سال گذشته میلادی خونین ترین روزهای خود را پس از فروپاشی رژیم طالبان تجربه کرد.
آماری که از سوی نهادهای مستقل و حکومتی منتشر شده، نشان می دهد که در جریان سال ۲۰۰۸، تلفات غیرنظامیان و تلفات نیروهای افغان و خارجی در این کشور، به تناسب سال های گذشته، به شکل بی سابقه ای بیشتر شده است.
این آمار نشان می دهد که بیش از ۳۰۰ نفر از سربازان خارجی در طی سال ۲۰۰۸ در افغانستان کشته شدند که در مقایسه با آن، تلفات نیروهای افغان به مراتب بیشتر بوده است.
وزارت دفاع کشور تلفات سربازان ارتش را در سال ۲۰۰۸، حدود ۳۴۰ نفر می خواند و به گفته ی وزارت داخله  در همین مدت، بیشتر از هزار و یک نفر از ماموران پولیس نیز جان خود را از دست داده اند که این تلفات، ناشی از انفجارهای کنار جاده ای، درگیری های مسلحانه و حوادث ترافیکی بوده است.
اما در این میان، آنچه بیش از همه باعث نگرانی در داخل و بیرون از افغانستان شده، ادامه ی تلفات غیرنظامیان، هم در عملیات نظامی و هم در حملات مخالفان دولت افغانستان است.
کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان، در گزارشی اعلام کرده که در سال ۲۰۰۸، تلفات غیرنظامیان در افغانستان چهل و یک درصد افزایش داشته است.
براساس این گزارش، از میان بیش از هزار و هفت صد غیرنظامی که در سال ۲۰۰۸ در افغانستان کشته شدند، بیش از شش صد نفر از آنها در عملیات نیروهای افغان و خارجی جان شان را از دست داده اند و بقیه قربانی حملات انتحاری و بمب گذاری های کنار جاده ای شده اند.
گزارش کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان، از نیروهای بین المللی مستقر در افغانستان و گروه طالبان به دلیل تلفات غیر نظامیان انتقاد کرده است.
همچنان شورای ولایتی ولایت زابل در واکنش به افزایش تلفات افراد ملکی برای یک هفته دروازه های شورا را بسته و اظهار داشته که اگر چنین عملیات هایی دوام یابد آنها دیگر به وظایف شان ادامه نخواهند داد.
یکی از مقام های نیروهای ناتو گفته است در صورتی که افراد طالبان به خانه های مسکونی پناه ببرند، آنها مجبور به عقب نشینی خواهند بود و این درحالی است که  در سال جاری میلادی نیروهای امریکایی به دو برابر افزایش خواهد یافت.
تحلیلگران نظامی می گویند که برای ازبین بردن مخالفینی که در میان خانه های مسکونی سنگر می گیرند، عملیات محاربوی و بمباران ها  سودمند تمام نمی شود و تلفات ملکی بیشتری را نیز در قبال دارد و در چنین شرایطی باید عملیات های تصفیوی انجام شود.
گلاب زوی، نماینده شورای ملی تاکید می دارد که در چنین مناطقی باید عملیات های تصفیوی انجام شود، اما با توجه به جامعه سنتی افغان، باید نیروهای خارجی در اطراف چنین محلاتی کمربند امنیتی را تشکیل دهند و نیروهای داخلی امنیتی همراه با پرسونل اناث به تلاشی خانه ها بپردازند.
هلال الدین هلال، دیگر نماینده شورای ملی نیز با تایید عملیات های تصفیوی، به این اشاره می کند که اگر این گونه عملیات ها توسط نیروهای خارجی انجام شود، حساسیت بر انگیز است. بنا بر این باید این نیروها کمربند امنیتی را در مناطق آسیب پذیر ایجاد کنند و نیروهای داخلی به تلاشی منازل بپردازند.
اما اردوی افغانستان نظر به کمیت موجود تا هنوز به طور کامل نتوانسته است مسوولیت تامین امنیت شهرها را به دوش بگیرد.
کارشناسان مسایل نظامی و امنیتی به این باور هستند که از همان آغاز کنفرانس بن در قسمت کمیت و کیفیت نیروهای داخلی توجه چندانی نشده است تا در عملیات های تصفیوی سهم عمده را این نیروها به دوش می داشتند و مشکلات فعلی ناشی از همین ناحیه است.
هرچند در حال حاضر نیروهای اردوی ملی، پولیس ملی و امنیت ملی نسبت به آنچه در سال ۲۰۰۱ جامعه جهانی در نظر گرفته بود، افزایش یافته است، اما این تحلیلگران باور دارند، آن چنانی که زمینه مساعد بود، از کمک های جهانی برای بلند بردن کمیت و تجهیزات نیروهای داخلی استفاده نشده است.
سید محمد گلاب زوی، نماینده شورای ملی می گوید:»در گذشته، از همان آغاز کنفرانس بن یک اشتباه عمده در این بوده است که به نیروهای داخلی توجه نشده است».
او ادامه می دهد، در حالی که هرسرباز خارجی ده ها برابر تربیه و تجهیز یک سرباز داخلی مصرف دارد، باز هم همیشه توجه به ازدیاد نیروهای خارجی بوده است و اگر در ازای این مصرف به ازدیاد و تجهیز نیروهای داخلی توجه بیشتر معطوف می شد، اکنون این مشکل وجود نمی داشت.
هلال الدین هلال، نماینده شورای ملی و معیین اسبق امنیتی وزارت داخله هم به این باور است که دولت در این بخش توجه نداشته است.
او می گوید:» دولت افغانستان در طول هفت سال گذشته نتوانسته که ظرفیت حاکمیت ملی را پیدا کند و از مجموع امکانات و ظرفیت های جامعه جهانی در یک هم آهنگی در مبارزه علیه تروریزم بتواند یک استراتژی خوب را تنظیم کند».
به عقیده ی هلال تا زمانی که دولت همچو توانایی ها را بدست نیاورده و مسوولیت های که نیاز مردم افغانستان است را به دوش نگیرد و به حیث یک دولت ملی این ظرفیت و اعتماد را پیدا نکند که مردم به دولت همکاری داشته باشند و شبکه های اطلاع رسانی و یا منابع کشفی اطلاعات دقیق و به موقع از فعالیت های دشمن را در اختیار دولت قرار ندهند، این معضل ادامه خواهد داشت.

دکمه بازگشت به بالا