بمبیی را چه کسانی شعله‌ور کردند؟

حملات تروریستی چهارشنبه‌شب در بمبیی همچنان کانون نگاه‌ها و پرسش‌های بسیاری است.
وقوع یک رشته انفجار و درگیری مسلحانه که از شامگاه چهارشنبه در شهر بمبیی هند آغاز شد، به گفته ی  پولیس، تاکنون بیش از ۱۰۰ کشته و ۳۰۰ زخمی بر جای گذاشته است.
حملات تروریستی به شیوه‌ای برنامه‌ریزی شده، با انفجار همزمان ده نقطه از شهر بمبیی، از جمله سه هوتل مجلل، یک ایستگاه قطار، یک مرکز یهودیان و چند مرکز توریستی و دولتی، آغاز شد.
مهاجمان مسلح سپس با تیراندازی و درگیری، ۴۰ نفر از شهروندان خارجی، از جمله امریکایی و بریتانیایی، را به گروگان گرفتند.
اما پرسش اصلی این است که مهاجمان چه کسانی بودند و هدف آنها از این حملات چه بود.
داکتر پیتر لیر، استاد «مرکز مطالعات تروریزم و خشونت‌های سیاسی»  دانشگاه سنت‌اندروز اسکاتلند، در پاسخ به این پرسش، به رادیو فردا می‌گوید که هنوز نمی‌توان هویت واقعی کسانی را که پشت این درگیری‌ها هستند، بازشناسی کرد.
روز پنج‌شنبه گروهی که خود را «مجاهدین دکن» معرفی می‌کردند، در تماس با رسانه‌ها مسوولیت این حملات تروریستی را بر عهده گرفتند.
پیتر لیر می‌گوید: «طرز عمل و انگیزه مهاجمان نشان می‌دهد که آنها به یک گروه اسلام‌گرا تعلق دارند و از ایدیولوژی القاعده پیروی می‌کنند».
همچنین هماهنگی کامل مهاجمان تحلیلگران امنیتی را به این باور رسانده که آنها مهارتی بسیار در برنامه‌ریزی داشته و بنابر این وابسته به گروهی کاملا سازمان‌یافته هستند.
از سوی دیگر، شیوه و مکان‌های مورد حمله تروریست‌ها نیز گمانه‌هایی در باره ی باورها و مشی اعتقادی آنها پدید آورد.
پیتر لیر، استاد دانشگاه سنت‌اندروز اسکاتلند، در این باره به رادیو فردا می‌گوید: «فکر می‌کنم که مهاجمان یک گروه اسلام‌گرا باشند. آنها به محله‌های تولیدی و اقتصادی بمبیی حمله نکردند؛ بلکه محله‌های توریستی و هوتل‌های مجلل را هدف گرفتند و جهانگردان خارجی، به خصوص شهروندان امریکایی و بریتانیایی را به گروگان گرفتند».
دکتر لیر می‌افزاید: «این نشان می‌دهد که افراد مهاجم اسلام‌گرا باید باشند. به باور من، حمله ی مهاجمان ریشه در اختلاف های قومی نداشته و با هدف ایجاد اغتشاش در یک محله، یک ناحیه یا یک قوم خاص هم ایجاد نشده است. فکر می‌کنم افراد مهاجم به گروه‌های اسلام‌گرایی وابسته هستند که قصدشان ایجاد جهادی جهانی است».
گروه ناشناخته «مجاهدین دکن» تنها گروهی بوده است که تاکنون مسوولیت حملات چهارشنبه و پنج‌شنبه را برعهده گرفته است.
اما یکی از پژوهشگران هندی می‌گوید در حال حاضر نمی‌توان با اطمینان گفت که حملات مسلحانه کار این گروه ناشناخته بوده است.
سندیپ هاردواج، پژوهشگر ارشد «موسسه مطالعات صلح و منازعات» در دهلی‌نو، به رادیو فردا می‌گوید: «خود سازمان‌های امنیتی هند احتمال می‌دهند که این حمله کار افراد وابسته به لشکر طیبه باشد».
«لشگر طیبه» گروهی شبه‌نظامی مستقر در پاکستان است که حدود بیست سال است در هند نیز فعالیت می‌کند.
البته لشکر طیبه مسوولیت حملات تروریستی بمبیی را نپذیرفته است.
به گزارش رویترز، یکی از سخنگویان لشکر طیبه در پاکستان، به نام عبدالله غزنوی، ضمن «محکوم دانستن» این حملات، دست داشتن در آنها را به شدت تکذیب کرده است.
سندیپ هاردواج، پژوهشگر ارشد «موسسه مطالعات صلح و منازعات»، در دهلی‌نو می‌گوید: «شماری از کارشناسان باور دارند که مهاجمان عضو مجاهدین هند بوده‌اند؛ چون فقط این گروه توانایی انجام این گونه حملات را دارد. علاوه بر این، گروه مجاهدین هند ظرف چهار ماه گذشته، مسوول بیشتر بمب‌گذاری‌ ها در هند بوده‌است».
اما یک تحلیلگر دیگر می‌گوید که بین تروریست‌های بمبیی با القاعده و طالبان پیوندی هست.
پیتر لیر، استاد دانشگاه سنت آندروز اسکاتلند، به رادیو فردا می‌گوید: «به نظر من، افراد مهاجم متاثر از رویدادهای افغانستان هستند. می‌دانید که سربازان بریتانیایی و امریکایی مستقر در افغانستان، در خط مقدم مبارزه با طالبان و القاعده هستند. با توجه به همین امر، باید رابطه‌ای بین افراد مهاجم بمبیی با طالبان و القاعده در افغانستان وجود داشته باشد. به نظر می‌رسد که درگیری‌های افغانستان نه تنها به پاکستان، بلکه به هند هم سرایت کرده است».
اما مهاجمان چرا شهروندان خارجی را به گروگان گرفتند؟
سندیپ هاردواج هدف از این اقدام را جلب توجه رسانه‌های جهانی می‌داند.
این پژوهشگر ارشد «موسسه مطالعات صلح و منازعات» می‌گوید: «آشکارترین دلیل آن است که مهاجمان خواسته‌اند در سطح جهانی شناخته شوند و رسانه‌های جهانی به آنها توجه کنند. بمب‌گذاری در مثلا یک ایستگاه راه‌آهن در هند، توجه رسانه‌های خارج از هند را به خود جلب نمی‌کند؛ اما وقتی پای گروگان‌گیری شهروندان خارجی در بین باشد، توجه جهانی به این افراد و اهداف آنها معطوف می‌شود».
سرانجام پیتر لیر، استاد «مرکز مطالعات تروریزم و خشونت‌های سیاسی»  دانشگاه سنت‌اندروز اسکاتلند، به رادیو فردا می‌گوید: «این اولین بار است که مهاجمان دست به حمله‌ای مسلحانه به این شکل می‌زنند».
اشاره ی این پژوهشگر به سلاح‌ها و تجهیزات به کار رفته در تهاجم چهارشنبه و پنج‌شنبه است.
به گفته ی پیتر لیر، درگیری‌های گذشته اغلب به شیوه ی کارگذاشتن بمب و سپس انفجار آن از راه دور بوده؛ اما در این حملات، افراد مهاجم، سلاح و نارنجک داشته‌اند و دست به گروگان‌گیری زده‌اند.

دکمه بازگشت به بالا