ایدز، بلایی که جدی گرفته نمی شود

در این روز ها رسانه ها تبلیغات گسترده ای را در مورد گسترش اعتیاد و در کنار آن گسترش امراض خطرناک نظیر ایدز به نشر می سپارند. کنفرانس های بین المللی هم در این روزها در سراسر جهان تدویر می گردد و روی راهکار ها برای جلوگیری از شیوع مرض ایدز تمرکز صورت گرفته است .
«اچ آی وی» مخففی است که  به معنای «ویروس نقص ایمنی انسان» می‌باشد.  ویروس ، یک ذره زنده خیلی کوچک است که می‌تواند تکثیر و پخش شود اما برای زندگی نیاز به موجود زنده ی دیگری دارد. وقتی ویروس، سلولی را آلوده کند، شروع به تکثیر در داخل آن سلول می‌کند که در نهایت منجر به آسیب آن سلول می‌شود.  
انسان  توسط فرد دیگری که به «اچ ای وی»  مبتلا است، آلوده می شود و او نیز می‌تواند بقیه افراد را آلوده کند و بر این اساس «اچ ای وی»  منتشر می‌شود.
ویروس های مختلف به سلول ها و بافت های مختلفی از بدن حمله می‌کنند. برخی ویروس ها به پوست، برخی به دستگاه تنفسی و … حمله می‌کنند. چیزی که «اچ ای وی»  را این چنین خطرناک کرده، این است که این ویروس  به خود سیستم ایمنی حمله می‌کند. سیستم ایمنی، گروهی ازسلول ها هستند که بدن را در برابر انواع عفونت ها محفاظت می‌کند و بدون آنها، توانایی بدن برای مبارزه بار نواع عفونت ها تضعیف می‌شود. لذا وقتی ویروس «اچ ای وی»  وارد بدن فردی شود، به تدریج قدرت دفاعی بدن وی ضعیف می شود و این فرد در برابر انواع بیماری ها و عفونت ها، حتا در برابر آنهایی که در حالت عادی بیماری زا نیستند، آسیب پذیر می گردد.
این روند قابل رویت نیست و راهی وجود ندارد تا با نگاه کردن به افراد بگوییم که آیا به ایدز  مبتلا هست یا نه.  ولی آزمایش خون می‌تواند پس از چند ماه از اولین تماس، ویروس را در خون آشکار کند.
افراد آلوده به «اچ ای وی»  ممکن است سال ها کاملا سالم بمانند و حتا خودشان ندانند که آلوده هستند.
در افغانستان نیز از چند سالی به این سو ویروس «اچ ای وی» به مشاهده رسیده است. این که چگونه این ویروس وارد افغانستان شده، بحث جداگانه است، ولی آنچه مهم است، این که گراف مبتلایان به این مرض روز تا روز بلند می رود و اگر دولت و نهاد های بین المللی دست اندرکار، راهکار های اصولی برای مهار این معضله نسنجند، با توجه به عدم آگاهی درست از این مرض، احتمال گسترش آن در کشور زیاد خواهد بود .
در افغانستان معمولا دو شیوه بیشتر باعث انتقال ویروس «اچ ای وی» می گردد.
اعتیاد و روابط جنسی
اعتیاد در افغانستان یکی از معضله های است که از دیرگاه نگرانی هایی را نزد دولت، نهاد های کمک کننده در این عرصه و همچنان خانواده ها به وجود آورده است. گفته می شود به دلیل گسترش کشت مواد مخدر در افغانستان، اعتیاد نیز بیشتر افزایش یافته است.
ولی مساله ی ایدز بحث دیگری دارد که بیشتر از اعتیاد مردم را نگران ساخته است.
ایدز به دلیل نوعیت سرایت آن که معمولا از طریق آمیزش جنسی و به خصوص آمیزش جنسی غیر مشروع است، همیشه در پرده مانده است؛ زیرا نگرش های اجتماعی و ساختار سنتی و مذهبی در افغانستان ابتلا به ایدز را شرم آور و تابو می داند کمتر کسی حاضر خواهد شد که به شکل داوطلبانه برود و برای تثبیت داشتن  یا عدم داشتن ایدز آزمایش بدهد .
به گفته ی مسوولان وزارت صحت، در حال حاضر ۵۰۵ تن در افغانستان به ویروس «اچ ای وی» مبتلا هستند. این افراد کسانی اند که به دلایل مختلف خواسته اند خون خود را ازمایش کنند و در همین وضعیت ویروس ایدز در خون شان مشاهده شده است .
ولی آیا این آمار دقیق است؛ آیا همه کسانی که در افغانستان به ویروس «اچ ای وی» مبتلا اند، همین تعداد اند؟
در خوش بینانه ترین حالت می شود گفت بیش از دو هزار تن در افغانستان به این ویروس مبتلا هستند. این آمار در ظرف همین دو سه سال ارایه شده است و معلوم می شود که گراف واقعات ایدز روز به روز بیشتر می شود.
دلایل اصلی بالا رفتن آمار مبتلایان به ویروس «اچ آی وی» را می شود در چند گزینه مطرح کرد .
دلیل اول افزایش این مرض، افزایش تعداد معتادان به مواد مخدر می باشد. این افراد معمولا برای تزریق مواد مخدر از سرنج های مشترک استفاده می کنند. بر اساس آمار ها، در حال حاضر ۲۰ هزار معتاد تزریقی در افغانستان وجود دارند که بیشتر شان هم از سرنج ها به طور مشترک استفاده می کنند.
گفته می شود این افراد رابطه های جنسی پر خطر هم دارند که در انتشار ویروس ایدز نقش زیادی دارد.
دلیل دیگر، ضعف اخلاقی در جامعه است که با وجود بنیان های سنتی و مذهبی همچنان رو به گسترش است . دولت هرچند به دلایل زیاد کوشش می کند روی این گزینه که ایدز را شیوع می دهد کمتر تمرکز کند، ولی واقعیت این است که آمیزش های جنسی نامشروع در افغانستان خطر ابتلا به ایدز را بیشتر ساخته است.
بدتر از همه  این که در افغانستان کمتر در مورد طریقه های گسترش این مرض آگاهی وجود دارد و از آن هم بدتر این که راه های جلوگیری از این مرض همچنان ناشناخته مانده است.
رسانه ها بیشتر روی گزینه ی انتقال مرض از طریق معتادان و استفاده از سرنج مشترک، آرایشگاه ها و کلنیک های طبی تمرکز کرده اند و به دلیل شرم اخلاقی در مورد احتمال انتقال از طریق آمیزش جنسی کمتر پرداخته اند . این مساله باعث کم آگاهی مردم در رابطه به نقش آمیزش های جنسی در انتقال ویروس «اچ ای» وی شده است  و احتمال گسترش مرض ایدز را از این طریق بیشتر کرده است.
به هر حال، امروز دیگر وضعیت به جای رسیده که ما مجبوریم به همه زوایای این مرض بپردازیم . کشور های دیگری نیز به دلیل ساختار های سنتی شان  و همچنان نگرش های اخلاقی خاص و باور های مذهبی کوشش کردند تا این مساله را زیاد بزرگ نشان ندهند، ولی موقعی به تبعات  خطرناک این مرض واقف شدند، که ابعاد این مرض خیلی گسترده شده بود و جلوگیری و مهار آن مشکل تر.
مقام های دولتی و موسسه های مسوول در این رابطه باید با استفاده از ابزاری که بتواند در جامعه افغانی کارا تر باشد، به این مساله بپردازند، ورنه روزی خواهد رسید که برای افسوس خوردن هم دیر شده باشد.

دکمه بازگشت به بالا