استراتژی‌های مبارزات زنان در جوامع مسلمان (قسمت چهارم)

از این‌رو بررسی سیستماتیک به هم‌تافتگی اشکال گوناگون سرکوب و خشونت، اهمیت دارد.
مفهوم «عوامل غیردولتی»، و پرداختن به آن از منظر قوانین بین‌المللی حقوق بشر، مساله پیچیده‌ای است که شامل انبوهی از مقوله‌ها و عوامل متفاوت می‌شود و شمار آن‌ها چنان زیاد است که بررسی همه ی آن‌ها در این جا امکان‌پذیر نیست. خشونت مبتنی بر جنسیت، اگرچه به مردان نیز مربوط می‌شود (به نحوی متفاوت)، اما ما در این خودآموز، تنها به خشونت علیه زنان می‌پردازیم.
سه دسته عوامل غیردولتی را در نظر می‌گیریم:
– عوامل غیردولتی در بطن خانواده: فامیل (والدین، خواهر و برادر، اعضای دورتر فامیل) و زن و شوهر (ازدواج یا زندگی مشترک)؛
– عوامل غیردولتی در بطن جامعه: همسایگان، اشخاص بیرون از حلقه ی اطرافیان نزدیک، کارکنان بخش بهداشتی، کارفرمایان، رییسان مذهبی یا موسسات خصوصی آموزشی/مذهبی (مثل مکتب‌ها)؛
– عوامل غیردولتی در شرایط جنگی، یعنی گروه‌های نظامی: اعمال خشونت به عنوان استراتژی جنگ، لزوم این که اعضای گروه‌های مسلحی که مرتکب خشونت علیه زنان می‌شوند به دست عدالت سپرده شوند.
مفهوم جنسیت، بیانگر نقشی است که جامعه برحسب جنس به زنان و مردان تفویض کرده است (نقش‌های جنسی- اجتماعی)، در حالی که واژه ی «جنس»(sexe) » به خصوصیات جسمانی و بیولوژیکی بازمی‌گردد. بنابراین، نقش‌های جنسی- اجتماعی به یک بافتار اجتماعی- اقتصادی، سیاسی و فرهنگی وابسته است، و به ویژه از مولفه‌های دیگری چون نژاد، منشا قومی، طبقه ی اجتماعی و سن تاثیر می‌پذیرد. نقش‌های ایفا شده، در بطن یک فرهنگ و فرهنگ‌های مختلف بسیار متفاوت‌اند. نقش‌های جنسی-اجتماعی برخلاف خود جنسیت، تغییر پذیرند. در نظر گرفتن جنسیت، ارزیابی این را که زنان به چه ترتیب می‌توانند از حقوق‌شان برخوردار شوند و به منابع و اشتغال دست یابند، میسر می‌کند.
نگاه کنید به عملی شدن نتایج چهارمین کنفرانس جهانی زن ۳۲۲/۵۱/A، پاراگراف ۷-۱۴٫
زمانی که پای اعضای خانواده یا دیگر عوامل غیردولتی در جامعه در میان باشد، چارچوب حقوقی که غالبا مطرح می‌شود، علاوه بر ساز و کارهای منطقه‌ای و کشوری، هنجارهای بین‌المللی حقوق بشر است.۶ زمانی که موضوع به گروه‌های مسلح مربوط می‌شود، قوانین بین المللی بشردوستانه و نیز مفاد برخی از اسناد مربوط به حقوق بشر است که عمل و رفتار ممنوعه در زمان جنگ را تعریف می‌کند.۷
شماری از انواع نقض حقوق‌ که در این خودآموز نیامده‌اند، می‌توانند موضوع نوشته‌های دیگری باشند:
– خشونت اعمال شده علیه دختران: انتخاب جنس نوزاد پیش از تولد، کشتن نوزاد دختر، تغذیه ناکافی دختر به سود پسر، آزارهای جنسی، زنا با محارم، جلوگیری از آموزش، تحمیل پوشش، ربوده شدن توسط یکی از والدین، و غیره.
– خشونت اعمال شده علیه زنان توسط گماشتگان و آژانس‌های خصوصی امنیتی؛
– خشونت اعمال شده علیه زنان توسط کارفرمایان یا همکاران در بستر جهانی شدن مبادلات…
ادامه دارد

دکمه بازگشت به بالا