اتاق تجارت و صنایع افغانستان اعلام کرده است که حکومت افغانستان سیاست شفاف تجارتی با کشورهای همسایهی خویش ندارد، به همین دلیل پاکستان یکطرفه از موافقتنامهی ترانزیتی آن کشور با افغانستان نفع میبرد.
خانجان الکوزی، معاون اتاق تجارت و صنایع کشور که همراه با شماری از نمایندگان تاجران افغان برای توضیح چگونگی مشکلات تاجران افغان به نشست عمومی مجلس سنا حضور یافتند، میگوید با آنکه تاجران افغان با امضای موافقتنامهی ترانزینی میان افغانستان و پاکستان انتظار داشتند تا اموال صادراتی خود را به بازارهای آسیایی انتقال دهند، اما بهگفتهی او پاکستان اصولی را که به امضا رسانده است، قبول ندارد.
الکوزی گفت با آنکه بر بنیاد موافقتنامهی ترانزیتی افغانستان و پاکستان(ابتا)، اموال تجارتی افغانستان بدون مالیه و محصول تا بندر واگهی پاکستان بهصورت مستقیم ترانزیت میشد، اما بهگفتهی او این کشور اجازهی چنین کاری را به تاجران افغان نمیدهد.
الکوزی بیان داشت: «متاسفانه همسایههای اصول ترانزیتیای را که در قراردادها امضا کردهاند، قبول ندارند و از مجبوریتهای سیاسی ما استفاده میکنند و برای ما مشکلات ایجاد میکنند.»
مقامهای اتاق تجارت و صنایع کشور میگویند که افغانستان با امضای موافقتنامهی ترانزیتی با پاکستان در سال 1965 توانسته بود که اموال صادراتی خودرا به بنادر آبی برساند، اما با گذشته زمان مقامهای این کشور مانع عملیشدن این موافقتنامه شدند.
بهگفتهی وی، پس از تلاش مقامهای تجارتی افغانستان و پاکستان، این کشور دوباره آماده شد اجازهی انتقال اموال صادراتی افغانستان را تا بندر واگه بدهد، اما بهگفتهی الکوزی پاکستان خواهان سپردن تضمینهای تجارتی حین عبور از خاک آن کشور میشود.
این مقام اتاق تجارت و صنایع افغانستان همچنین گفت که روزانه هفت هزار موتر پاکستانی در افغانستان رفتوآمد میکنند و این کشور از زمان عملیشدن موافقتنامهی ترانزیتی 9میلیون تن سمنت را با استفاده از خاک افغانستان به کشورهای آسیای میانه انتقال دادهاند.
الکوزی بیان داشت که براساس موافقتنامهی ترانزینی افغانستان با پاکستان، اموال تجارتی آن کشور که به آسیای میانه انتقال مییابد، بدون محصول و مالیه بوده، اما تاجران افغان برخلاف موافقتنامهی یادشده مجبور هستند تا از اموال ترانزینی به پاکستان مالیه، محصول و ضمانت تجاراتی بپردازند.
الکوزی گفت که میوههای تازهی افغانستان که قرار است به بندر واگهی فرستاده شود، در سرحد تورخم و چمن دوباره بارگیری میشود.
معاون اتاق تجارت و صنایع کشور گفت روی همین ملحوظ افغانستان نمیتواند میوههای تازهی خود را به بازارهای هندوستان که نفع بیشتری به تاجران افغان دارد، برساند.
وی بهطور نمونه از میوهی انگور یاد کرد که تاجر افغان نمیتواند روزانه حتا یک کانتینر آن را به هندوستان انتقال دهند.
او گفت میوههای تازهی تاجران افغان که باید بهصورت مستقیم به بندر واگه انتقال داده شود، در سرحد تورخم و چمن دوباره بارگیری شده و تاجران افغان مجبور به پرداخت باج بهعنوان مالیه و محصول به کشور پاکستان میشوند.
الکوزی گفت افغانستان سالانه بین 500 تا 700میلیون دالر را بهدلیل رفع مشکلات بهمیان آمده از سوی همسایه، به آنها باج میدهند.
الکوزی افزود: «پیش ما اسنادی وجود دارد که 500 تا 700میلیون دالر به همسایهها باج میدهیم.»
مقامهای اتاق تجارت و صنایع کشور همچنین گفتند که بهدلیل محصول زیاد و ضمانتهای تجارتی، صادرات قالین و سنگهای قیمتی افغانستان کاهش یافته و اموال یادشده بهصورت قاچاقی به پاکستان انتقال داده میشود.
معاون اتاق تجارت و صنایع کشور برخی دیگر از کشورهای همسایه افغانستان را نیز متهم کرد که مشکلاتی را فرا راه تاجران افغان قرار میدهند.
الکوزی از کشور ترکمنستان نیز انتقاد کرد که مانع انتقال 350واگون گاز به خاک افغانستان شده است.
او گفت تاجران افغان مجبور هستند روزانه یکصد دالر را از بابت هر واگون به کشور ترکمنستان بپردازند.
مقامهای اتاق تجارت و صنایع کشور حکومت افغانستان را متهم کردند که سیاست شفاف را در تجارت با کشورهای همسایه ندارد. و خواهان عمل همانند با کشورهای همسایه شد.
الکوزی افزود: «افغانستان در برابر همسایههای ما یک سیاست شفاف تجارتی و ترانزیتی ندارد تا هرگاه امروز کانتینر ما توقف داده میشود، فردا کانتینر آنها متوقف شود، اینگونه پالیسی نداریم.»
مقامهای اتاق تجارت و صنایع خواهان حمایت مجلس سنا و حکومت برای حل مشکلات تاجران افغان شدند.
آنان همچنین از پارلمان و حکومت خواستند تا از صلاحیتهای قانونیشان در تطبیق موافقتنامهی ترانزینی افغانستان و پاکستان با پارلمان و حکومت پاکستان گفتگو کرده و راه حلی را در زمینه جستجو کنند.
