گزارش حکومت از کارکردش به دنبال انتقاد خبرنگاران

- احسان‌الله بکتاش

به‭ ‬دنبال‭ ‬انتقادهای‭ ‬شدید‭ ‬خبرنگاران‭ ‬و‭ ‬نهادهای‭ ‬رسانه‌ای‭ ‬پس‭ ‬از‭ ‬مانع‭ ‬شدن‭ ‬رییس‭ ‬جمهور‭ ‬از‭ ‬طرح‭ ‬پرسش‭ ‬یک‭ ‬خبرنگار‭ ‬در‭ ‬کنفرانس‭ ‬خبری‭ ‬روز‭ ‬یک‌شنبه‌اش،‭ ‬دفتر‌‭ ‬ریاست‌جمهوری‭ ‬با‭ ‬ارایه‭ ‬گزارشی‭ ‬از‭ ‬فعالیت‌های‭ ‬حکومت‌‭ ‬وحدت‭ ‬ملی‭ ‬در‭ ‬زمینه‭ ‬تقویت‭ ‬آزادی‭ ‬بیان‭ ‬در‭ ‬کشور‭ ‬گفته‭ ‬است‭ ‬که‭ ‬حکومت‭ ‬همواره‭ ‬تلاش‭ ‬کرده‭ ‬تا‭ ‬زمینه‭ ‬رشد‭ ‬و‭ ‬بهبود‭ ‬وضعیت‭ ‬آزادی‭ ‬بیان‭ ‬را‭ ‬مساعد‭ ‬سازد‭.‬

اشرف‭ ‬غنی‭ ‬رییس‭ ‬جمهور‭ ‬کشور،‭ ‬روز‭ ‬یک‌شنبه‭ ‬که‭ ‬در‭ ‬یک‭ ‬کنفرانس‭ ‬خبری‭ ‬در‭ ‬باره‭ ‬دست‌آوردهای‭ ‬سفر‭ ‬اخیرش‭ ‬به‭ ‬کشورهای‭ ‬آسترالیا،‭ ‬اندونزیا‭ ‬و‭ ‬سنگاپور‭ ‬معلومات‭ ‬می‌داد،‭ ‬مانع‭ ‬طرح‭ ‬پرسش‭ ‬یک‭ ‬خبرنگار‭ ‬در‭ ‬باره‭ ‬موضوعاتی‭ ‬خارج‭ ‬از‭ ‬سفر‭ ‬اخیرش‭ ‬شد‭. ‬این‭ ‬اقدام‭ ‬رییس‭ ‬جمهور‭ ‬واکنش‭ ‬گسترده‭ ‬خبرنگاران‭ ‬و‭ ‬فعالان‭ ‬رسانه‌ای‭ ‬را‭ ‬به‭ ‬دنبال‭ ‬داشت‭.‬

صدیق‌الله‭ ‬توحیدی‭ ‬مسوول‭ ‬دیده‌بان‭ ‬رسانه‌ها‭ ‬در‭ ‬موسسه‭ ‬‮«‬نی‮»‬‭ ‬حمایت‌کننده‭ ‬رسانه‌های‭ ‬آزاد‭ ‬افغانستان،‭ ‬از‭ ‬این‭ ‬برخورد‭ ‬اشرف‭ ‬غنی‭ ‬انتقاد‭ ‬و‭ ‬از‭ ‬آن‭ ‬به‭ ‬عنوان‭ ‬توهین‭ ‬به‭ ‬خبرنگاران‭ ‬یاد‭ ‬کرده‭ ‬است‭. ‬آقای‭ ‬توحیدی‭ ‬در‭ ‬صفحه‭ ‬فیس‌بوک‭ ‬خود‭ ‬نوشته‭ ‬است‭: ‬‮«‬جناب‭ ‬ریس‭ ‬جمهور‭! ‬نباید‭ ‬مانع‭ ‬طرح‭ ‬سوال‭ ‬شوید‭ ‬اگر‭ ‬خبرنگاران‭ ‬از‭ ‬شما‭ ‬نپرسند‭ ‬پس‭ ‬از‭ ‬کی‭ ‬بپرسند‭. ‬می‌دانید‭ ‬رییس‭ ‬جمهور‭ ‬کرزی‭ ‬با‭ ‬همه‭ ‬بدی‌هایش‭ ‬هیچ‭ ‬وقت‭ ‬خبرنگاری‭ ‬را‭ ‬توهین‭ ‬نکرد‭ ‬و‭ ‬یا‭ ‬هم‭ ‬مانع‭ ‬سوال‭ ‬خبرنگاری‭ ‬نشد‭. ‬چرا‭ ‬شما‭ ‬از‭ ‬پرسش‭ ‬می‌ترسید؟‮»‬

هم‌چنین‭ ‬شماری‭ ‬از‭ ‬خبرنگاران‭ ‬از‭ ‬این‭ ‬اقدام‭ ‬اشرف‭ ‬غنی‭ ‬به‭ ‬عنوان‭ ‬آغاز‭ ‬‮«‬سانسور‮»‬‭ ‬در‭ ‬رسانه‌ها‭ ‬یاد‭ ‬کرده‭ ‬می‌گویند‭ ‬که‭ ‬رییس‭ ‬جمهور‭ ‬با‭ ‬چنین‭ ‬برخورد‭ ‬خود،‭ ‬برای‭ ‬دیگر‭ ‬مسوولان‭ ‬دولتی‭ ‬الهام‭ ‬می‌بخشد‭.‬

به‭ ‬دنبال‭ ‬انتقادهای‭ ‬شدید‭ ‬خبرنگاران،‭ ‬شاه‌حسین‭ ‬مرتضوی‭ ‬سرپرست‭ ‬دفتر‭ ‬سخنگوی‭ ‬ریاست‌جمهوری،‭ ‬در‭ ‬یک‭ ‬برنامه‭ ‬تلویزیونی‭ ‬گفت‭ ‬که‭ ‬بر‭ ‬اساس‭ ‬توافق‭ ‬قبلی‭ ‬میان‭ ‬خبرنگاران‭ ‬و‭ ‬دفتر‭ ‬ریاست‌جمهوری،‭ ‬خبرنگاران‭ ‬سوالات‌شان‭ ‬را‭ ‬توحید‭ ‬کرده‭ ‬و‭ ‬قرار‭ ‬بود‭ ‬تا‭ ‬در‭ ‬باره‭ ‬سفر‭ ‬اخیر‭ ‬رییس‭ ‬جمهور‭ ‬مطرح‭ ‬کنند‭. ‬آقای‭ ‬مرتضوی‭ ‬در‭ ‬این‭ ‬بحث‭ ‬تلویزیونی‭ ‬هم‌چنین‭ ‬به‭ ‬غیرمسلکی‭ ‬بودن‭ ‬برخی‭ ‬از‭ ‬خبرنگاران‭ ‬نیز‭ ‬اشاره‭ ‬کرد‭ ‬و‭ ‬گفت‭ ‬که‭ ‬شماری‭ ‬از‭ ‬نهادهای‭ ‬صنفی‭ ‬خبرنگاران‭ ‬به‭ ‬افرادی‭ ‬که‭ ‬‮«‬کچالوفروشی‮»‬‭ ‬می‌کرده‌اند‭ ‬نیز‭ ‬کارت‭ ‬خبرنگاری‭ ‬داده‌اند‭. ‬این‭ ‬اظهارات‭ ‬آقای‭ ‬مرتضوی‭ ‬نیز‭ ‬انتقاد‭ ‬تند‭ ‬برخی‭ ‬از‭ ‬خبرنگاران‭ ‬را‭ ‬به‭ ‬دنبال‭ ‬داشته‭ ‬و‭ ‬تعدادی‭ ‬از‭ ‬آن‭ ‬توهینی‭ ‬علیه‭ ‬خود‭ ‬یاد‭ ‬کرده‌اند‭.‬

کمیته‭ ‬مصونیت‭ ‬خبرنگاران‭ ‬نیز‭ ‬در‭ ‬برابر‭ ‬اقدام‭ ‬روز‭ ‬یک‌شنبه‭ ‬رییس‭ ‬جمهور‭ ‬واکنش‭ ‬نشان‭ ‬داده‭ ‬و‭ ‬این‭ ‬اقدام‭ ‬را‭ ‬خلاف‭ ‬اصول‭ ‬آزادی‭ ‬بیان‭ ‬توصیف‭ ‬کرده‭ ‬است‭. ‬این‭ ‬نهاد‭ ‬در‭ ‬اعلامیه‌ای‭ ‬گفته‭ ‬است‭: ‬‮«‬کمیته‭ ‬مصونیت‭ ‬خبرنگاران‭ ‬در‭ ‬حالی‭ ‬‌که‭ ‬این‭ ‬کار‭ ‬رییس‭ ‬جمهور‭ ‬و‭ ‬سخنگوی‭ ‬وی‭ ‬را‭ ‬تأسف‌بار‭ ‬تلقی‭ ‬می‌کند،‭ ‬دسترسی‭ ‬به‭ ‬اطلاعات‭ ‬را‭ ‬حق‭ ‬قانونی‭ ‬تمام‭ ‬اتباع‭ ‬کشور‭ ‬دانسته‭ ‬و‭ ‬از‭ ‬رییس‭ ‬جمهور‭ ‬کشور‭ ‬به‭ ‬عنوان‭ ‬فرد‭ ‬اول‭ ‬مملکت‭ ‬می‌طلبد‭ ‬تا‭ ‬سنت‭ ‬سیه‭ ‬را‭ ‬در‭ ‬این‭ ‬راستا‭ ‬نگذارد‭ ‬تا‭ ‬سایر‭ ‬اراکین‭ ‬دولتی‭ ‬با‭ ‬الهام‭ ‬از‭ ‬وی‭ ‬راه‌های‭ ‬اطلاع‌رسانی‭ ‬را‭ ‬به‭ ‬روی‭ ‬خبرنگاران‭ ‬ببندند‭. ‬این‭ ‬گونه‭ ‬برخورد‭ ‬رییس‭ ‬جمهور‭ ‬در‭ ‬نشست‭ ‬خبری‭ ‬در‭ ‬هیچ‭ ‬کشور‭ ‬معمول‭ ‬نبوده‭ ‬و‭ ‬اعتبار‭ ‬نهاد‭ ‬ریاست‭ ‬جمهوری‭ ‬را‭ ‬در‭ ‬قسمت‭ ‬آزادی‭ ‬کار‭ ‬خبرنگاری‭ ‬و‭ ‬آزادی‭ ‬بیان‭ ‬مورد‭ ‬پرسش‭ ‬قرار‭ ‬می‌دهد‭. ‬اگر‭ ‬رییس‭ ‬جمهور‭ ‬با‭ ‬این‌گونه‭ ‬عمل‭ ‬دست‭ ‬می‌زند،‭ ‬ما‭ ‬نباید‭ ‬انتظار‭ ‬داشته‭ ‬باشیم‭ ‬که‭ ‬بقیه‭ ‬کارمندان‭ ‬حکومتی‭ ‬با‭ ‬خبرنگاران‭ ‬در‭ ‬قسمت‭ ‬عرضه‌ی‭ ‬اطلاعات‭ ‬همکاری‭ ‬کنند‭.‬‮»‬

اما‭ ‬دفتر‭ ‬ریاست‌جمهوری‭ ‬می‌گوید‭ ‬که‭ ‬حکومت‭ ‬وحدت‭ ‬ملی‭ ‬در‭ ‬راستای‭ ‬بهبود‭ ‬وضعیت‭ ‬و‭ ‬تقویت‭ ‬آزادی‭ ‬بیان‭ ‬در‭ ‬کشور‭ ‬تلاش‌های‭ ‬زیادی‭ ‬انجام‭ ‬داده‭ ‬و‭ ‬بر‭ ‬اساس‭ ‬قانون‭ ‬اساسی‭ ‬آزادی‭ ‬بیان‭ ‬را‭ ‬مصون‭ ‬از‭ ‬هر‭ ‬گونه‭ ‬تعرض‭ ‬می‌پندارد‭. ‬دفتر‭ ‬ریاست‌جمهوری‭ ‬با‭ ‬ارایه‭ ‬گزارشی‭ ‬از‭ ‬اقدامات‭ ‬حکومت‭ ‬وحدت‭ ‬ملی‭ ‬در‭ ‬این‭ ‬زمینه‭ ‬گفته‭ ‬است‭ ‬که‭ ‬بهبود‭ ‬فعالیت‭ ‬در‭ ‬زمینه‭ ‬آزادی‭ ‬بیان‭ ‬را‭ ‬از‭ ‬مسوولیت‌های‭ ‬اساسی‭ ‬خود‭ ‬می‌داند‭.‬

دفتر‭ ‬ریاست‌جمهوری‭ ‬در‭ ‬گزارشی‭ ‬گفته‭ ‬است‭ ‬که‭ ‬حکومت‭ ‬وحدت‭ ‬ملی‭ ‬در‭ ‬یک‭ ‬سال‭ ‬گذشته‭ ‬در‭ ‬مشورت‭ ‬با‭ ‬خبرنگاران‭ ‬و‭ ‬فعالان‭ ‬عرصه‭ ‬آزادی‭ ‬بیان‭ ‬برای‭ ‬دسترسی‭ ‬به‭ ‬اطلاعات‭ ‬و‭ ‬ارایه‭ ‬معلومات‭ ‬دست‌آوردهای‭ ‬مهمی‭ ‬داشته‭ ‬است‭.‬

دفتر‭ ‬ریاست‌جمهوری‭ ‬می‌افزاید‭ ‬که‭ ‬در‭ ‬نتیجه‭ ‬ایجاد‭ ‬سهولت‌های‭ ‬کاری‭ ‬برای‭ ‬فعالان‭ ‬عرصه‭ ‬خبرنگاری،‭ ‬افغانستان‭ ‬در‭ ‬جدول‭ ‬شاخص‭ ‬آزادی‭ ‬بیان‭ ‬دو‭ ‬پله‭ ‬صعود‭ ‬کرد‭ ‬و‭ ‬در‭ ‬میان‭ ‬۱۸۰‭ ‬کشور،‭ ‬در‭ ‬جایگاه‭ ‬۱۲۰‭ ‬قرار‭ ‬گرفت‭. ‬دفتر‭ ‬ریاست‌جمهوری‭ ‬از‭ ‬سازمان‭ ‬گزارش‌گران‭ ‬بدون‭ ‬مرز‭ ‬نیز‭ ‬نقل‭ ‬کرده‭ ‬که‭ ‬به‭ ‬دنبال‭ ‬ایجاد‭ ‬رابطه‭ ‬دوطرفه‭ ‬میان‭ ‬حکومت‭ ‬و‭ ‬رسانه‌های‭ ‬افغانستان،‭ ‬کمتر‭ ‬حکومتی‭ ‬در‭ ‬جهان‭ ‬به‭ ‬پیمانه‭ ‬حکومت‭ ‬افغانستان‭ ‬با‭ ‬رسانه‌ها‭ ‬همکار‭ ‬بوده‭ ‬است‭. ‬به‭ ‬گفته‭ ‬دفتر‭ ‬ریاست‌جمهوری،‭ ‬طرز‭ ‬تأسیس‭ ‬و‭ ‬فعالیت‭ ‬رسانه‌ها‭ ‬نیز‭ ‬سال‭ ‬گذشته‭ ‬تعدیل‭ ‬شد‭ ‬که‭ ‬در‭ ‬نتیجه‭ ‬تعدیل‭ ‬آن‭ ‬هزینه‭ ‬ثبت‭ ‬و‭ ‬راجستر‭ ‬رسانه‌های‭ ‬خصوصی‭ ‬تا‭ ‬نود‭ ‬درصد‭ ‬کاهش‭ ‬یافته‭ ‬است‭.‬

دفتر‭ ‬ریاست‌جمهوری‭ ‬نیز‭ ‬می‌افزاید‭ ‬که‭ ‬رییس‭ ‬جمهور‭ ‬چند‭ ‬فرمان‭ ‬به‭ ‬منظور‭ ‬اطلاع‌رسانی‭ ‬درست‭ ‬و‭ ‬به‭ ‬موقع‭ ‬از‭ ‬سوی‭ ‬نهادهای‭ ‬حکومتی‭ ‬به‭ ‬رسانه‌ها‭ ‬و‭ ‬هم‌چنین‭ ‬تأمین‭ ‬امنیت‭ ‬خبرنگاران‭ ‬و‭ ‬دسترسی‭ ‬آنان‭ ‬به‭ ‬اطلاعات،‭ ‬پی‌گیری‭ ‬قضایای‭ ‬قتل‭ ‬و‭ ‬خشونت‭ ‬بر‭ ‬خبرنگاران‭ ‬صادر‭ ‬کرده‭ ‬است‭.‬

دفتر‭ ‬ریاست‌جمهوری‭ ‬از‭ ‬تعیین‭ ‬احمدنادر‭ ‬نادری‭ ‬به‭ ‬عنوان‭ ‬سفیر‭ ‬آزادی‭ ‬بیان،‭ ‬اعطای‭ ‬مدال‭ ‬سالانه‭ ‬به‭ ‬فعالان‭ ‬عرصه‭ ‬آزادی‭ ‬بیان،‭ ‬اعطای‭ ‬مدال‭ ‬وزیرمحمد‭ ‬اکبرخان‭ ‬از‭ ‬سوی‭ ‬رییس‭ ‬جمهور‭ ‬به‭ ‬دوازده‭ ‬تن‭ ‬از‭ ‬خبرنگاران‭ ‬فعال‭ ‬کشور،‭ ‬برگزاری‭ ‬۱۵۶‭ ‬کنفرانس‭ ‬خبری‭ ‬از‭ ‬سوی‭ ‬سخنگویان‭ ‬حکومت‭ ‬در‭ ‬کابل،‭ ‬نشر‭ ‬پنج‌صد‭ ‬کلیپ‭ ‬صوتی‭ ‬و‭ ‬تصویری‭ ‬در‭ ‬باره‭ ‬فعالیت‌های‭ ‬حکومت،‭ ‬ارایه‭ ‬سه‌هزار‭ ‬مورد‭ ‬اطلاع‭ ‬در‭ ‬باره‭ ‬فعالیت‌های‭ ‬حکومت‭ ‬در‭ ‬شبکه‌های‭ ‬اجتماعی‭ ‬و‭ ‬برگزاری‭ ‬جلسات‭ ‬هفتگی‭ ‬به‭ ‬منظور‭ ‬هم‌آهنگی‭ ‬بیشتر‭ ‬میان‭ ‬سخنگویان‭ ‬حکومت‭ ‬به‭ ‬عنوان‭ ‬دیگر‭ ‬دست‌آوردها‭ ‬و‭ ‬اقدامات‭ ‬حکومت‭ ‬در‭ ‬زمینه‭ ‬رشد‭ ‬آزادی‭ ‬بیان‭ ‬و‭ ‬دسترسی‭ ‬به‭ ‬اطلاعات‭ ‬یاد‭ ‬کرده‭ ‬است‭. ‬هم‌چنین‭ ‬دفتر‭ ‬ریاست‌جمهوری‭ ‬می‌گوید‭ ‬که‭ ‬به‭ ‬صورت‭ ‬اوسط‭ ‬هر‭ ‬ماه‭ ‬دوبار‭ ‬جلساتی‭ ‬توسط‭ ‬مشاور‭ ‬امور‭ ‬استراتیژیک‭ ‬و‭ ‬روابط‭ ‬عامه‭ ‬رییس‭ ‬جمهور‭ ‬با‭ ‬مسوولان‭ ‬رسانه‌ها‭ ‬برگزار‭ ‬می‌شود‭.‬

دفتر‭ ‬ریاست‌جمهوری‭ ‬به‭ ‬ایجاد‭ ‬کمیسیون‭ ‬نظارت‭ ‬از‭ ‬قانون‭ ‬دسترسی‭ ‬به‭ ‬اطلاعات،‭ ‬درخواست‭ ‬حکومت‭ ‬از‭ ‬سازمان‭ ‬ملل‭ ‬برای‭ ‬معرفی‭ ‬یک‭ ‬نماینده‭ ‬ویژه‭ ‬برای‭ ‬رسیدگی‭ ‬به‭ ‬مشکلات‭ ‬خبرنگاران،‭ ‬تهیه‭ ‬طرزالعمل‭ ‬مصونیت‭ ‬خبرنگاران،‭ ‬گشودن‭ ‬دوسیه‌های‭ ‬خشونت‭ ‬بر‭ ‬خبرنگاران،‭ ‬ارسال‭ ‬یادداشت‭ ‬رسمی‭ ‬به‭ ‬نهادهای‭ ‬امنیتی‭ ‬به‭ ‬منظور‭ ‬تهیه‭ ‬طرزالعمل‭ ‬‮«‬روشن‮»‬‭ ‬در‭ ‬رابطه‭ ‬به‭ ‬رفتار‭ ‬ماموران‭ ‬امنیتی‭ ‬با‭ ‬خبرنگاران‭ ‬و‭ ‬گنجاندن‭ ‬این‭ ‬موضوع‭ ‬در‭ ‬مضامین‭ ‬آموزشی‭ ‬نیروهای‭ ‬امنیتی،‭ ‬برگزرای‭ ‬چندین‭ ‬نشست‭ ‬رییس‭ ‬جمهور‭ ‬با‭ ‬مسوولان‭ ‬ارشد‭ ‬رسانه‌ها‭ ‬و‭ ‬جواب‭ ‬دادن‭ ‬به‭ ‬حداقل‭ ‬صد‭ ‬تماس،‭ ‬ایمیل‭ ‬و‭ ‬پیام‭ ‬خبرنگاران‭ ‬در‭ ‬روز‭ ‬از‭ ‬سوی‭ ‬دفتر‭ ‬سخنگوی‭ ‬ریاست‌جمهوری‭ ‬نیز‭ ‬اشاره‭ ‬کرده‭ ‬است‭.‬

اشتراک گذاري با دوستان :