سفیر فرانسه در کابل: داعش تهدیدی بـرای هـمه‌ی ما است

- گفتگوی ویژه 8 صبح با فرانسوا ریشیه سفیر فرانسه در کابل گفتگوکننده: پرویز کاوه قسمت اول

۸صبح: آقای سفیر، تشکر از شما که برای این گفتگو وقت گذاشتید. به عنوان پرسش نخست، می‌خواهم از شما در باره‌ی موقف فرانسه در رابطه به برداشتن نام حکمتیار از لیست افراد تروریست سازمان ملل متحد و هم‌چنان توافقات اخیر حکومت افغانستان با حکمتیار به عنوان رهبر حزب اسلامی افغانستان توضیحاتی را به دست بیاورم.

فرانسوا ریشیه: خوب، اصول اساسی ما این است که از گفتگوهای صلح به رهبری افغان‌ها با گروه‌های شورشی و تروریستی به منظور دستیابی به صلح حمایت می‌کنیم. هدف دستیابی به صلح، دست‌کشیدن از خشونت و پذیرفتن قانون اساسی افغانستان است و این در واقع چارچوبی است که ما بر مبنای آن فعالیت‌‌های‌مان را ادامه می‌دهیم. به همین منظور ما از تلاش‌های رییس جمهور غنی برای مذاکره با طالبان و سایرین حمایت می‌کنیم. دولت افغانستان تصمیم گرفته است تا توافقنامه‌ی صلح را با حزب اسلامی حکمتیار امضا کند که البته این مسوولیت و انتخاب خودشان است و ما در این مورد قضاوت نمی‌کنیم، زیرا این یک روند به رهبری افغان‌ها بوده است. اگر این کار بتواند به عنوان یک کار نمونه منجر به گفتگوهای جدی با طالبان شود و به صلح بینجامد -مشروط بر این که قانون اساسی رعایت شود- کار بسیار خوب خواهد بود.
حذف نام حکمتیار از فهرست سیاه بخشی از این توافقنامه است. وقتی این نامه به نیویورک می‌رسد، شورای امنیت باید موضع‌اش را در قبال این مساله اعلام کند. بنابر دلایلی که ما داریم و با توجه به شناخت تاریخی ما از آقای حکمتیار، ما به وقت بیشتری نیاز داشتیم تا به جزییات این نامه بپردازیم و به همین دلیل به چند روز وقت نیاز داشتیم. به همین دلیل برای چند روز، این روند را متوقف ساختیم و جزییات را به دست آوردیم و بالآخره در ماه دسمبر اعتراض‌مان را پس گرفتیم تا این روند به جلو برود. ما می‌دانیم که حلقات فراوانی در افغانستان‌اند که نگران مصالحه با حکمتیار و برگشت او استند. ما این نگرانی‌ها را درک می‌کنیم، زیرا تاریخ هنوز زنده است و به این زودی، محو نمی‌شود. به هر حال، این خواست حکومت افغانستان بوده است و بر حکومت افغانستان است تا این روند را به موفقیت برساند.

۸صبح: اما حزب اسلامی در گذشته مسوولیت شماری از حملات را بر پایگاه‌ها و سربازان فرانسه به دوش گرفته است. حالا اگر شورای امنیت بخواهد حکمتیار را از لیست بیرون کند، موقف شما به عنوان یک ملت چه خواهد بود؟

فرانسوا ریشیه: خوب، این روند زمان می‌گیرد، زیرا روسیه هم بر خلاف توقع، موقف‌اش را در این باره اعلام کرده است. بلی، ما مشکل دوجانبه با آقای حکمتیار داریم، زیرا او نه تنها مسوولیت کشته‌شدن سربازان ما را به عهده گرفته است، بلکه عمدا دست به کشتار و از بین‌بردن سربازان ما در اثر حملات وحشیانه زده است. بدون شک سیستم داخلی ما این همه را ثبت خواهد داشت و آقای حکمتیار را اجازه‌ی ورود به فرانسه نخواهد داد.

۸صبح: شما در مورد موقف تازه‌ی روسیه در باره‌ی حکمتیار صحبت کردید. شما اطلاع دارید که اخیرا جلسه‌ی سه جانبه‌ای میان روسیه، چین و پاکستان در روسیه برگزار شد و این کشور‌ها موضوع افغانستان را به خصوص در مورد حضور داعش در این کشور، در دستور کار جلسه‌شان داشتند. شما این گونه مجالس کشورهای منطقه را چقدر در امر مبارزه با داعش موثر می‌بینید و از این که افغانستان در این گونه جلسات از چشم انداخته شده است، چقدر می‌تواند به رابطه‌ی افغانستان با این کشور‌ها اثر بگذارد؟

فرانسوا ریشیه: بلی، ما هم مثل همه، شاهد حضور داعش در افغانستان زیر نام ولایت خراسان در دو سال گذشته در ننگرهار و در این اواخر در شمال بوده‌ایم. ما باید از تلاش‌های شجاعانه‌ی نیروهای امنیتی افغان در امر مبارزه با داعش قدردانی کنیم. این نیرو‌ها سهم خودشان را در مسوولیت مشترک مبارزه با داعش انجام داده‌اند. ما نیز ما با داعش مبارزه می‌کنیم و هم‌چنان در همکاری با موتلفین مان، با داعش در سوریه و عراق می‌جنگیم. ما در فرانسه نیز داعش داریم. چندین بار از جانب این گروه مورد حمله قرار گرفته‌ایم. دوصد و پنجاه کشته در ماه‌های اخیر داشته‌ایم. از تلاش‌های حکومت افغانستان برای مبارزه با داعش در ننگرهار قدردانی می‌کنیم.
در رابطه به نشست مسکو، روسیه ادعا کرده است که از جان گرفتن داعش در منطقه نگران است. من فکر می‌کنم در این نگرانی ما با هم اشتراک نظر داریم و هم‌چنان این نگرانی حکومت افغانستان نیز بوده است. این می‌تواند به نگرانی جدی‌تری بدل شود. زمانی که داعش در موصل و رقه به شکست مواجه شد، ما دیده‌ایم که البغدادی به جنگجویانش دستور داده است که به سایر مناطق پراکنده شوند و بدون شک، آسیای میانه نیز یکی از این مکان‌ها خواهد بود. ما به صورت جدی این نگرانی را درک می‌کنیم. افغانستان با داعش می‌جنگد. آنان می‌توانستند این واقعیت را برجسته بسازند که افغانستان عملا با داعش در جنگ است. من فکر می‌کنم این چارچوبی است که همه باید مشترکا در آن مبارزه کنند و تمام نیرو‌ها در سراسر دنیا برای مبارزه با داعش مشترکا عمل کنند.
از جانب دیگر، کشورهای دخیل در این نشست در اعلامیه‌ای گفتند که در مورد اشتراک افغانستان در دور بعدی این گونه نشست‌ها با انعطاف برخورد می‌کنند و ممکن برخی از طالبان نیز از فهرست سیاه شورای امنیت حذف شوند. البته این‌ها اظهار نظرهای تازه نیستند، اما از این که یکبار دیگر بیان می‌شوند، خوب است. آن چه مهم است این است که هدف اصلی جامعه‌ی جهانی این است که به نقطه‌ای برسند تا طالبان تروریست، از فعالیت‌های تروریستی دست بکشند، قانون اساسی را بپذیرند و با خشونت‌آفرینی وداع کنند. اگر چنین اتفاقی بیفتد، همه‌ی ما به شمول حکومت افغانستان خواهان حذف نام طالبان از فهرست سیاه خواهیم بود و حکومت افغانستان از آن عده‌ای که آشتی می‌کنند، پذیرایی خواهد کرد، آن چه را که با حکمتیار انجام داده است. اما بدون شک این یک روند است و اولین مرحله‌ی روند حذف نام طالبان این خواهد بود تا وارد مرحله‌ی جدیدی از گفتگوهای صلح با حکومت افغانستان شوند.
با این حال، آن‌چه مایه‌ی نگرانی است، انتشار ویدیویی در این اواخر از سوی طالبان است که دقیقا عمق رابطه‌ی این گروه با القاعده را نشان می‌دهد و این نشانه‌ی خوبی نیست.

۸صبح: ببینید، به تازگی جنرال قمر باجوا رییس ستاد ارتش پاکستان در تماس تیلفونی با شماری از رهبران افغان، علاقمندی‌اش را برای سفر به افغانستان اعلام کرده است تا مرحله‌ی جدیدی از گفتگوهای صلح آغاز شود و آینده‌ی صلح در افغانستان مورد بحث قرار بگیرد. این در حالی است که مقامات افغان فکر می‌کنند که مقامات پاکستانی معمولا در ماه‌هایی که فصل جنگ به پایان می‌رسد و هوا سرد می‌شود، بحث مذاکره را پیش می‌آورند و زمانی که ماه اپریل فرا می‌رسد و فصل جنگ آغاز می‌شود، مقامات پاکستانی ناپدید می‌شوند. برای این که این حرکت پاکستانی‌ها را با مبارزه با تروریسم رابطه بدهیم، شما چه تصوری از این رویکرد تازه‌ی مقامات پاکستانی دارید؟

فرانسوا ریشیه: خوب، به عنوان یک دیپلومات می‌گویم که همیشه خوب است با مردم صحبت کنید. زمانی که صحبت نمی‌کنید، مشکلی در زمینه‌ی ایجاد تفاهم به وجود می‌آید. حالا اگر دیالوگ با این مقام پاکستانی آغاز می‌شود، کار خوبی است. شما به خوبی این واقعیت را که گفتگو در زمستان اتفاق می‌افتد و با فرارسیدن فصل جنگ، به پایان می‌رسد، بیان کردید. حالا سوال کلیدی این است که در فرصت کمی که پیش رو داریم، چه چیزی را به دست می‌آوریم؟ حالا اگر پاکستان تعهداتی را می‌سپارد و در این فرصت اندک به آن عمل می‌کند، کار خوبی خواهد بود.

۸صبح: فرانسه یکی از کشورهای عضو ناتو است که در افغانستان هزینه‌های زیادی کرده است. ناتو نیز یک تعهد درازمدت در زمینه‌ی حمایت از نیروهای امنیتی ما دارد و فرانسه نیز یکی از کشورهای کلیدی عضو این سازمان است. با در نظر داشت فصل جنگ که پشت سر گذاشتیم، شما توانایی‌های نیروهای امنیتی افغان را در زمینه‌ی مبارزه با گروه‌های افراطی -چه داعش و چه طالبان- چگونه ارزیابی می‌کنید؟ هم‌چنان حمایت شما از نیروهای امنیتی افغان در آینده چه شکلی را به خود خواهد گرفت؟

فرانسوا ریشیه: من به یاد دارم زمانی که در سال ۲۰۱۴ رییس جمهور اوباما تصمیم گرفت تا بخش بزرگی از نیروهای نظامی کشورش را از افغانستان بیرون کند، منفی‌گرایی در مورد توانایی‌های نیروهای افغان به شدت اوج یافت. بسیاری از صاحب‌نظران می‌گفتند که نیروهای افغان توانایی مبارزه با تهدیدهای طالبان را نخواهند داشت و کشور به زودی سقوط خواهد کرد. چنین چیزی اتفاق نیفتاد. البته تلاش‌ها برای تقویت نیروهای امنیتی افغان و حضور شماری از متخصصان ناتو نقشی را ایفا کردند، اما این‌ها کافی نبودند. من این سوال را در دو نکته جمع‌بندی می‌کنم: اول: با آن که سربازان افغان جوان‌اند، اما تلاش‌ها برای تجهیز و آموزش‌شان نتایج خوبی به جا گذاشته است و دوم این که تعهدی که در میان سربازان ارتش و پولیس وجود دارد، یک تعهد واقعی است. اگر به شمار تلفات این نیرو‌ها در طی یک سال توجه کنید، متوجه می‌شوید که این‌ها واقعا با تعهد عمل کرده‌اند. شما اگر نجنگید، تلفات هم ندارید. همین است که این‌ها چالشی را که ملت با آن مواجه‌ است به درستی درک کرده‌اند و کار خوبی می‌کنند. البته ولسوالی‌ها و شهرهایی‌اند که از سوی طالبان سقوط داده شده‌اند و به زودی دوباره از سوی این نیرو‌ها تسخیر شده‌اند و این یک امر معمول است. آن چه مهم است، سمت و سو دادن به این نیرو‌ها است و ما می‌دانیم که برنامه‌هایی نیز برای این کار روی دست است. ما باید دل‌گرمی بیشتر برای این سربازان در مسیری که حرکت می‌کنند، ایجاد کنیم. یکبار دیگر، ‌ در دو سال اخیر این نیرو‌ها به خوبی مقاومت کرده‌اند و طالبان را رانده‌اند. هدفی را که طالبان برای تسخیر شهر‌ها و ایجاد حکومت‌شان دنبال می‌کنند، همواره از سوی این نیرو‌ها خنثا شده است.

۸صبح: و شما فکر می‌کنید با توجه به این وضعیت، فرانسه به عنوان یک کشور عضو ناتو در کنار نیروهای افغان در درازمدت خواهد ایستاد؟

فرانسوا ریشیه: بلی البته. نه تنها در چارچوب ناتو،‌ بلکه در چارچوب همکاری‌های دوجانبه‌ای که با افغانستان داریم به آموزش افسران افغان ادامه خواهیم داد. ما هم‌چنان همکاری‌های فراوانی با پولیس افغان داریم که به خوبی به پیش می‌رود. ما توجه خاصی بالای پولیس نظم عامه داریم که به عقیده‌ی ما در کشوری مانند افغانستان، یکی از نیروهای مهم پولیس است. این نیرو‌ها با محیط چالش‌زایی مثل افغانستان به خوبی انطباق پذیرفته‌اند. این‌ها در کنار کارهای پولیسی که عبارت از حفظ نظم و قانون‌مداری است، در جنگی که باید نیروهای ارتش انجام بدهند، نیز حضور دارند. ما به حمایت‌مان از این نیرو‌ها ادامه خواهیم داد.

۸صبح: شما از همکاری دوجانبه میان افغانستان و فرانسه یاد کردید. ما می‌دانیم که این دو کشور تاریخ طولانی همکاری‌های دوجانبه را در زمینه‌های فرهنگی و میراث‌های تاریخی در کارنامه‌شان دارند. برنامه‌ی شما برای ادامه‌ی همکاری با افغانستان در زمینه‌های فرهنگی چیست؟

فرانسوا ریشیه: ما به تعهدمان در زمینه‌ی همکاری‌های فرهنگی با افغانستان پابند استیم و این همکاری‌ها را ادامه خواهیم داد. هم در افغانستان و هم در پاریس، دیدگاه خوبی در رابطه به همکاری‌های فرهنگی وجود دارد و ما در آینده کارهای بیشتری در زمینه‌ی فرهنگ در افغانستان انجام خواهیم داد. در زمینه‌ی آموزش نیز برنامه‌هایی وجود دارند و ما می‌خواهیم شمار اسکالرشپ‌ها و بورسیه‌های درسی را را در مقطع ماستری برای افغان‌ها بیشتر بسازیم. این یکی از برنامه‌هایی است که من روی دست دارم. زیرا من می‌دانم افغان‌هایی که برای ادامه‌ی تحصیل به فرانسه می‌روند، با استعداد‌اند و شمار زیادشان نیز پس از اتمام درس‌‌های‌شان به کشور باز می‌گردند. این‌ها می‌توانند آینده‌ی افغانستان را رقم بزنند.
در مورد پروژه‌های خاص‌تر فرهنگی، در سال جاری به تاریخ یازدهم مارچ ما در یکی از مراکز فرهنگی فرانسه به نام «توکیو پلس» برنامه‌ی یک روزه‌ی فرهنگی را برگزار می‌کنیم. ما از نویسندگان و هنرمندان فرانسوی دعوت کردیم تا به صورت انفرادی برای مدت یک هفته به بامیان بیایند و ساحات مربوط به بت‌های بودا را تماشا کنند. بعد فکر کنند و اثرهای هنری‌شان را که با اثرپذیری ساحه‌ی بت‌های بامیان در ذهن‌شان خطور می‌کند، خلق کنند. در یازدهم مارچ ما مجموع آثار هنری را که خلق شده‌اند، رونمایی می‌کنیم. این برنامه هم‌چنان زمینه را برای برگزاری شماری از کارگاه‌های هنری فراهم خواهد کرد و زمینه را برای دیدار هنرمندان فرانسوی و افغان میسر خواهد ساخت. افغان‌های مقیم فرانسه در این برنامه حضور خواهند داشت و هم‌چنان دوستان فرانسوی افغانستان نیز شرکت خواهند کرد. من فکر می‌کنم این یک برنامه‌ی دل‌زنده و مثبتی برای افغانستان خواهد بود.
ادامه دارد

اشتراک گذاري با دوستان :