لزوم شفافیت در پروسه صلح

حکومت وحدت ملی با خوش‌بینی تمام پروسه صلح را تعقیب می‌کند. پس از چهار دور مذاکره با مقام‌های نظامی ‌پاکستان، اکنون به‌نظر می‌رسد راه برای یک گفتگوی چندجانبه هموار شده است. رییس‌جمهور غنی تاکید کرده که جریان گفتگوها از دید مردم مخفی نخواهد ماند. اکنون رایزنی‌های گسترده برای یک جمع‌بندی بر سر مسایل جدی و حساس آغاز شده است. در تازه‌ترین مورد، آقای غنی با رهبران ارشد جهادی، نهادهای مدنی، رسانه‌ها و احزاب سیاسی دیدار کرده است.
آقای غنی در این ملاقات‌ها معلومات به‌دست آمده را شریک کرده است. در فضای سیاسی یک نوع خوش‌بینی همراه با احتیاط و نگرانی دیده می‌شود. تجربه گفتگوها با پاکستان در ۱۳ سال حکومت آقای کرزی یک تجربه موفق نبود. برخی چهره‌ها که برای گفتگو به کابل آمدند، یا دکاندار و یا هم انتحاری بیرون شدند. حداقل در سیزده سال این نوع ماموریت‌ها بارها تکرار و تجربه شد. اکنون نیز در جبهه سیاسی طالبان افرادی که به رایزنی مشغول‌اند از چهره‌های کلیدی طالبان نمی‌باشند. برای نمونه در این روزها از رایزنی‌های شخصی به نام قاری دین‌محمد در رسانه‌ها نامبرده می‌شود. وی در بدنه طالبان یک چهره رسانه‌ای می‌باشد. حالا معلوم نیست که طالبان در ادامه بازی‌ها کدام یک از مهره‌ها را وارد بازی می‌کنند.
اگر همه چیز مانند ماموریت قاری دین‌محمد باشد به‌نظر می‌رسد که بار دیگر تجربه‌های تلخ تکرار می‌شود. با این همه معلوم نیست آن‌چه که از سوی رییس‌جمهور غنی با نهادها و افراد مختلف شریک می‌شود تمام جریان است و یا این‌که بخش غیرمهم آن. هنوز در مورد پس از توافق، حکومت وحدت ملی چیزی را شریک نکرده است. سوال جدی همین است که طالبان روی کدام مسایل با حکومت افغانستان گفتگو می‌کنند؟ نقطه مقاومت حکومت وحدت ملی در گفتگوها تا کجای قانون اساسی خواهد بود؟ آیا ارزش‌های قانون اساسی در این مذاکره به‌عنوان خط قرمز خواهد بود؟ یا این‌که بر سر همه چیز راه برای یک معامله شرافتمندانه باز خواهد بود. مردم افغانستان هرچند که خسته از جنگ‌اند و در آرزوی صلح به سر می‌برند، اما ارزش‌های قانون اساسی اکنون به‌عنوان خط قرمز برای مردم به شمار می‌رود.
عبور از این خطوط قرمز سبب خواهد شد تا روند گفتگوها از حمایت قوی سیاسی و اجماع ملی برخوردار نگردد. در دوران حکومت آقای کرزی نیز ابهام در سیاست گفتگو با طالبان همواره نگرانی‌هایی را در کشور به همراه داشت. این نگرانی‌ها سبب می‌شد تا روند صلح از حمایت و اجماع سیاسی برخوردار نشود. اکنون نیز انتظار همه این است که روند گفتگوها با ابهام همراه نباشد. حکومت افغانستان باید ارزش‌های قانون اساسی را در تمام گفتگوها به‌صورت جدی در نظر داشته باشد.
حکومت وحدت ملی روند گفتگوها را مرحله به مرحله با نمایندگان مجلس، احزاب سیاسی، نهادهای مدنی و رسانه‌ها در میان قرار دهد. برخی نگرانی‌ها از هم‌اکنون در محافل سیاسی دیده می‌شود. حتا گزارش‌ها و منابعی تاخیر در معرفی کابینه و والی‌ها را به روند گفتگوها ربط می‌دهند. اما این مسایل هیچ‌گاه از سوی حکومت در ملاقات‌ها با نهادها و احزاب سیاسی مطرح نشده است. همین مسایل می‌تواند نقطه ابهام و گنگ در گفتگوها باشد. انتظار اساسی این است که در این راه با احتیاط گام برداشته شود. افغانستان دیگر فرصت برای آزمون و خطا را ندارد. ما قربانی‌های زیادی در راه گفتگو داده‌ایم. حالا اگر این روند هم با شفافیت همراه نباشد بار دیگر تجربه تلخ گذشته تکرار خواهد شد. با این همه مردم چشم به راه اولین گام‌های عملی از جانب پاکستان و طالبان در این روند هستند. ما بدون گام‌های عملی نباید تمام کارت‌های بازی را روی میز پاکستان قرار دهیم.

اشتراک گذاري با دوستان :