نگرانی زنان از «معامله بر سر دست‌آوردهای ده‌ساله»

- حکیم مختار

زنان افغان نگران‌اند که مبادا در روند صلح با طالبان، در حاشیه قرار گیرند. این نگرانی،  همه‌روزه، بیشتر می‌شود. اما تاکید زنان بر این است که حقوق و دست‌آوردهای ده‌ساله در عرصه حقوق و آزادی‌های زنان، نباید مورد معامله قرار گیرد. آنان از شورای عالی صلح می‌خواهند که این دست‌آوردها را در گفتگوهای صلح با طالبان، دست‌کم نگیرد.
شماری از فعالان حقوق زن در نشستی که روز پنج‌شنبه، ۲۲حمل، از سوی شبکه زنان افغان زیر عنوان «راهکار پروسه صلح برای ۲۰۱۵» راه‌اندازی شده بود، هم‌چنین، از گفتگوهای صلح با طالبان حمایت کردند، اما از شورای عالی صلح خواستند تا در روند صلح با طالبان، بر حقوق زنان معامله صورت نگیرد.

زنان در زمان حاکمیت طالبان، حق تحصیل و کار نداشتند، اما شورای عالی صلح می‌گوید که اکنون دید طالبان نسبت به زنان تغییر کرده و آنان با تحصیل و کار زنان مخالفتی ندارند.

شفیقه حبیبی، رییس شبکه زنان افغان می‌گوید، در گفتگوهای صلح با طالبان، حق تحصیل و کار برای زنان در نظر گرفته شود: «ما باید اجازه داشته باشیم کار کنیم، نه این‌که مانند دوره گذشته طالبان، در خانه بنشینیم و از کار کردن محروم باشیم یا از حق تحصیل محروم باشیم.» او می‌گوید، در صورتی که این خواست زنان در نظر گرفته نشود، مبارزه خواهند کرد. او گفت: «زنانِ امروز، زنانِ ۱۵ سال قبل نیستند، زنان امروز منسجم هستند و برای گرفتن حق خود مبارزه می‌کنند. در صورتی که طالبان باز هم زنان را در گوشه‌ی خانه بنشانند، ما دست به مبارزه خواهیم زد.»
این زنان از شورای عالی صلح خواستند تا زمینه را برای حضور برخی از فعالان زن در مذاکرات مستقیم با طالبان مساعد سازند و شرایط و خواسته‌های زنان افغان را در روند مصالحه با طالبان مطرح کنند.
زنان در زمان حاکمیت طالبان، حق تحصیل و کار نداشتند، اما شورای عالی صلح می‌گوید که اکنون دید طالبان نسبت به زنان تغییر کرده و آنان با تحصیل و کار زنان مخالفتی ندارند.
عبدالحکیم مجاهد، نماینده پیشین طالبان در سازمان ملل و معاون کنونی شورای عالی صلح می‌گوید، طالبان به صورت غیررسمی ‌چند بار اظهار کرده‌اند که با آموزش و کار زنان، مشکلی ندارند.
آقای مجاهد می‌گوید که نمایندگان طالبان در نشست پاریس به طور غیررسمی‌ گفتند که آنان نیز خواهان اعاده تمام حقوق زنان در چوکات شریعت اسلامی ‌هستند. به گفته او، موضع طالبان در برابر آموزش دختران و فعالیت زنان نرم‌تر شده است: «خوشبختانه در نشست پاریس نمایندگان رسمی ‌طالبان در مورد زنان بسیار پیام واضح داشتند؛ آنان گفتند که مطلقا از تعلیم زنان حمایت می‌کنند، زنان حق دارند که کار کنند، تجارت کنند، میراث بگیرند و هیچ کس نمی‌تواند زن را به زور مجبور به ازدواج کند و آنان این پیام را بسیار به طور واضح و روشن بیان کردند.»
در همین حال، نهادهای جامعه مدنی افغانستان نیز از کم‌رنگ بودن نقش زنان در روند مصالحه با طالبان نگرانی نشان می‌دهند. این نهادها می‌گویند که در مورد زنان پرسش‌های زیادی تا هنوز بی‌پاسخ است.
عزیزالله رفیعی، رییس مجتمع نهاد‌های جامعه مدنی می‌گوید، حقوق زنان در طرح‌هایی که در رابطه به چگونگی روند صلح ریخته شده، به شکل گسترده در نظر گرفته شده است، اما در عمل نقش زنان زیر سوال است: «طرح‌هایی که تا به حال در رابطه به چگونگی روند صلح در افغانستان مطرح است، مبین این است که حقوق زنان در آن به شکل گسترده حفظ شده است، اما آنچه عملا اتفاق می‌افتد و بحث‌هایی که در بیرون از کشور روی این مسایل مطرح می‌شود، بحث زنان را زیر سوال می‌برد.»
آقای رفیعی می‌گوید، خواست نهاد‌های مدنی روشن ساختن دیدگاه شورای عالی صلح و حکومت در مورد نقش زنان است. او گفت: «… بحثی که نهاد مدنی به آن به دیده تشویش می‌نگرند، یک نکته باریک است که آیا بحث زنان و آزادی‌های فردی در افغانستان به خصوص آزادی مطبوعات و… با چه خط قرمزی در ارتباط با معادله‌های سیاسی در افغانستان و آوردن صلح سیاسی مطرح می‌شود؟»
در همین حال، نصرالله ستانکزی، مشاور حقوقی رییس جمهور می‌گوید، برای آوردن صلح پایدار ضرورت است تا خواست‌های مردم برآورده شود. او می‌گوید، صلح سیاسی عمر طویل ندارد و شکننده است: «صلح سیاسی بالای مردم تحمیل می‌شود و چنین صلح تحمیلی، شکننده است و به زودی از بین می‌رود. صلح باید از بطن جامعه و به خواست جامعه به وجود بیاید.»
آقای ستانکزی هم‌چنین از آنچه بازی‌های دوگانه جامعه جهانی در مورد افغانستان و پاکستان خواند، شکایت کرد و گفت که بازی‌های دوگانه جامعه جهانی در مورد افغانستان و پاکستان می‌تواند روند صلح را به شدت صدمه بزند.

اشتراک گذاري با دوستان :